Οι μεγάλοι οίκοι μόδας διαθέτουν υπηρεσίες που παρατείνουν τη ζωή των προϊόντων τους και δίνουν υπόσχεση της διαχρονικής αξίας τους.
Το φερμουάρ κολλάει. Η λαβή έχει φθαρεί στα σημεία όπου την αγγίζει καθημερινά το χέρι. Μια ραφή αρχίζει να υποχωρεί. Ή μία τσάντα χιλιάδων ευρώ φτάνει στην πιο ενδιαφέρουσα δοκιμασία της: τη στιγμή που η υπογραφή στο εσωτερικό της καλείται να αποδείξει τι αξίζει μετά την πώληση. Εκεί αποκτά σημασία μια λιγότερο φωτογενής πλευρά της πολυτέλειας: τα εργαστήρια που παραλαμβάνουν χρησιμοποιημένα αντικείμενα, εξετάζουν τις φθορές τους και αναλαμβάνουν να τα επιστρέψουν στην καθημερινότητα των ιδιοκτητών τους. Η επισκευή αποκτά όνομα, οργάνωση και θέση στη δημόσια εικόνα των οίκων.
Για τον αγοραστή, αυτό θέτει ένα εύλογο ερώτημα: όταν πληρώνει για την ποιότητα των υλικών και τη δεξιοτεχνία της κατασκευής, πόση υποστήριξη μπορεί να περιμένει στα χρόνια που ακολουθούν; Η δυνατότητα επισκευής δίνει μια χειροπιαστή διάσταση στη συχνά αφηρημένη έννοια του «διαχρονικού». Ένα αντικείμενο που προορίζεται να περάσει στην επόμενη γενιά χρειάζεται και κάποιον που θα μπορεί να το συντηρήσει μέχρι τότε. Οι υπηρεσίες, βέβαια, έχουν πολλούς και διαφορετικούς όρους. Άλλο η εγγύηση για ένα κατασκευαστικό ελάττωμα, άλλο η αποκατάσταση της φυσιολογικής φθοράς και άλλο η τακτική περιποίηση. Η μακροχρόνια υποστήριξη μπορεί να περιλαμβάνει χρεώσεις, περιορισμούς και αξιολόγηση κάθε αντικειμένου ξεχωριστά. Αυτές οι λεπτομέρειες καθορίζουν το πραγματικό περιεχόμενο της υπόσχεσης.
Τι αξίζει η υπόσχεση της διάρκειας
Όλα αυτά επιτρέπουν μια πιο απαιτητική ανάγνωση της πολυτέλειας. Η ποιότητα μπορεί να κριθεί και τη στιγμή που κάτι χαλάει: από την ύπαρξη ανταλλακτικών, την πρόσβαση σε εξειδικευμένους τεχνίτες, τη σαφήνεια της προσφοράς και τη δυνατότητα να επιστρέψει ένα αντικείμενο σε χρήση. Για τους οίκους, η επισκευή προσφέρει μια ακόμη αφορμή επαφής με τον πελάτη και έναν τρόπο να στηρίξουν έμπρακτα όσα λένε για τη δεξιοτεχνία τους. Για τον πελάτη, το όφελος μπορεί να είναι πολύ πιο προσωπικό: να συνεχίσει να κρατά την ίδια τσάντα, να φορά το ίδιο παλτό, να χρησιμοποιεί ένα δώρο που έχει συνδεθεί με μια συγκεκριμένη στιγμή της ζωής του.
Το κατά πόσο αυτές οι υπηρεσίες επισκευής συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος χρειάζεται επίσης προσεκτική εξέταση. Η ύπαρξη ενός εργαστηρίου επισκευών, από μόνη της, λέει λίγα για το συνολικό αποτύπωμα ενός οίκου. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι πόσο περισσότερο χρησιμοποιείται τελικά το αντικείμενο και κατά πόσο η επισκευή του περιορίζει την ανάγκη για καινούργιες αγορές. Μια φθαρμένη λαβή, λοιπόν, μπορεί να αποδειχθεί εξίσου αποκαλυπτική με μια άψογη βιτρίνα. Στο εργαστήριο φαίνεται πόσο μακριά φτάνει η ευθύνη εκείνου που έβαλε την υπογραφή του. Αν πληρώνεις χιλιάδες ευρώ για μια τσάντα, ένα παλτό ή ένα ζευγάρι παπούτσια, αγοράζεις πλέον και την υπόσχεση ότι ο κατασκευαστής θα μπορεί να φροντίσει τα προϊόντα σε βάθος χρόνου. Η επισκευή γίνεται, με άλλα λόγια, μέρος της αξίας που δικαιολογεί την τιμή.
Bottega Veneta: Η υπόσχεση συνοδεύεται από πιστοποιητικό
Με το «Certificate of Craft», ο οίκος Bottega Veneta έδωσε στη μακροχρόνια φροντίδα τη μορφή μιας συγκεκριμένης δέσμευσης για επιλεγμένες τσάντες. Το πρόγραμμα παρουσιάστηκε το 2022, ως υπηρεσία διατήρησης των δημιουργιών της στον χρόνο, συνδέοντας την τεχνική τους αρτιότητα με τη δυνατότητα υποστήριξης μετά την αγορά. Το πιστοποιητικό παρέχει δωρεάν επισκευή κατά τη διάρκεια ζωής του προϊόντος για αρχικά ελαττώματα, εξαιρώντας ζημιές από κακή χρήση και φυσιολογική φθορά. Σε περίπτωση αδυναμίας επισκευής, προβλέπεται αντικατάσταση σύμφωνα με τους όρους του προγράμματος. Επομένως, η δημοφιλής περιγραφή «επισκευές εφ’ όρου ζωής» χρειάζεται αυτή τη διευκρίνιση.
Hermès: Από το φερμουάρ μιας τσάντας έως τη φόδρα ενός ρούχου
Στον οίκο Hermès, η φροντίδα περιλαμβάνει αρκετές από τις μικρές επεμβάσεις που καθορίζουν αν ένα αγαπημένο αντικείμενο θα συνεχίσει να χρησιμοποιείται. Ο οίκος αναφέρει αντικατάσταση φερμουάρ σε τσάντες, επιδιόρθωση ραφών σε πορτοφόλια, ανανέωση της βαφής ανδρικών υποδημάτων και προσαρμογή του φάρδους στις μπότες ιππασίας για πιο άνετη εφαρμογή. Για τις τσάντες συνιστά επιστροφή στα εργαστήριά του για καθαρισμό και όπου χρειάζεται, αποκατάσταση στις ραφές και γυάλισμα του δέρματος. Η υποστήριξη επεκτείνεται σε ενδύματα, τα μεταξωτά φουλάρια, κοσμήματα, ρολόγια και αντικείμενα σπιτιού. Μια φόδρα που χρειάζεται αποκατάσταση, ένα κόσμημα με χαμένη πέτρα ή ένα κολιέ που απαιτεί προσαρμογή μήκους, μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο εξέτασης από τους αντίστοιχους τεχνίτες. Η έκταση των υπηρεσιών δείχνει πόσο διαφορετικές ειδικότητες χρειάζονται για να υποστηριχθεί στην πράξη η διάρκεια ενός προϊόντος.
Louis Vuitton: Η επιστροφή στο εργαστήριο
Ο οίκος Louis Vuitton συνδέει την ιστορία των επισκευών του με τα ταξιδιωτικά μπαούλα που φρόντιζε ήδη από τον 19ο αιώνα. Σήμερα, οι υπηρεσίες του καλύπτουν δερμάτινα είδη, τσάντες, αποσκευές, υποδήματα και αξεσουάρ, με κάθε περίπτωση να εξετάζεται ξεχωριστά. Ο πελάτης μπορεί να παραδώσει το αντικείμενο σε μία από τις μπουτίκ, όπου αξιολογούνται η κατάστασή του, η απαιτούμενη εργασία και το σχετικό κόστος. Για ζητήματα που σχετίζονται με την κατασκευή, ενδέχεται να προσφερθεί δωρεάν επισκευή ή άλλη λύση. Η χρέωση στις υπόλοιπες περιπτώσεις εξαρτάται από την επέμβαση. Η διαδικασία ξεκινά, επομένως, με διάγνωση: η ηλικία, τα υλικά και η συγκεκριμένη βλάβη καθορίζουν τι μπορεί να γίνει.
Burberry: Μια καμπαρντίνα έτοιμη για την επόμενη βροχή
Ο οίκος Burberry διευρύνει το θέμα πέρα από τα δερμάτινα είδη. Μέσα από τις υπηρεσίες ReBurberry, αναλαμβάνει επισκευές και μεταποιήσεις καμπαρντινών, καθώς και ανανέωση της υδατοαπωθητικής προστασίας τους. Η παρέμβαση αφορά τόσο την εφαρμογή και την εμφάνιση όσο και μια βασική λειτουργία του ρούχου: την προστασία από τη βροχή. Για τα κασμιρένια κασκόλ, προβλέπεται περιποίηση με βούρτσισμα, ατμό και ελεγχόμενη ύγρανση, με στόχο την ανανέωση της απαλότητας και της επιφάνειάς τους όταν αρχίζουν να εμφανίζονται κόμποι. Στις τσάντες και στα μικρά δερμάτινα είδη, οι υπηρεσίες περιλαμβάνουν καθαρισμό, αποκατάσταση και επισκευή φθαρμένων λεπτομερειών.
Chanel: Η φροντίδα αποκτά δικό της χώρο
Η υπηρεσία Chanel & moi συγκεντρώνει υπηρεσίες φροντίδας, επισκευής και μεταποίησης, με πεδίο που εκτείνεται από τις δημιουργίες μόδας έως τα ρολόγια και τα κοσμήματα. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν οι μεταποιήσεις ενδυμάτων μέσα στις μπουτίκ, ώστε να προσαρμόζονται στο σώμα και το Restoring Care, η υπηρεσία αποκατάστασης για τσάντες. Η υπηρεσία Chanel & moi – Les Ateliers, σε επιλεγμένες πόλεις, αποκτά και ξεχωριστή διεύθυνση. Οι πελάτες συναντούν εξειδικευμένες ομάδες, ράφτες και τεχνίτες σε χώρους αφιερωμένους στη διατήρηση των δημιουργιών. Η ίδια η επίσκεψη για μια επισκευή αντιμετωπίζεται πλέον ως μέρος της σχέσης με τον οίκο. Παράλληλα, οι τσάντες και τα πορτοφόλια με αλυσίδα, που αγοράστηκαν από τον Απρίλιο του 2021, συνοδεύονται από πενταετή εγγύηση, με τους αντίστοιχους όρους. Πρόκειται για συγκεκριμένη κάλυψη, η οποία διακρίνεται από το ευρύτερο σύνολο υπηρεσιών φροντίδας.
Mulberry: Η χρησιμότητα ενός αρχείου ανταλλακτικών
Η Mulberry δίνει ίσως την πιο παραστατική εικόνα του τι σημαίνει επισκευή στην καθημερινή χρήση. Ο σχετικός οδηγός της περιλαμβάνει επισκευή ή αντικατάσταση κουμπωμάτων που έχουν χαλάσει ή αποκολληθεί από την τσάντα, αντικατάσταση ολόκληρου του φερμουάρ στα περισσότερα είδη, μεταλλικούς κρίκους, αγκράφες και λαβές. Όταν το αρχικό εξάρτημα ή δέρμα βρίσκεται εκτός διαθεσιμότητας, η ομάδα θα αναζητήσει την πλησιέστερη εναλλακτική και θα ζητήσει την έγκριση του πελάτη. Στο κέντρο αποκατάστασης του Somerset της Αγγλίας, ο οίκος αναφέρει ότι επισκευάζει περισσότερες από 10.000 τσάντες ετησίως, διατηρώντας αρχείο υλικών και μεταλλικών εξαρτημάτων που εκτείνεται σε περισσότερα από 35 χρόνια. Αυτή η υποδομή έχει ιδιαίτερη σημασία για παλαιότερα σχέδια: η επιβίωσή τους εξαρτάται συχνά από ένα μικρό ανταλλακτικό. Οι επισκευές εκτός εγγύησης χρεώνονται, ενώ κάθε τσάντα εξετάζεται ως προς τη δυνατότητα αποκατάστασής της. Ο οίκος διευκρινίζει επίσης ότι η υπηρεσία του αφορά επισκευές και επί του παρόντος εξαιρεί τον καθαρισμό.
Εξωτερική φωτογραφία: @ louisvuitton.com