Η έκθεση «Nurturing Mechanisms: Συνυφάνσεις στις Καμπόνες» ανοίγει στις 5 Σεπτεμβρίου, ανάμεσα σε υπεραιωνόβιες ελιές ενός οικογενειακού κτήματος.
Για δύο εβδομάδες τον Σεπτέμβριο, ο ιστορικός ελαιώνας των Καμπόνων στη Νάξο γίνεται εκθεσιακός χώρος. Από τις 5 έως τις 19 του μήνα, πέντε καλλιτέχνιδες τοποθετούν τα έργα τους ανάμεσα στα δέντρα, στην έκθεση «Nurturing Mechanisms: Συνυφάνσεις στις Καμπόνες».
Έργα δεμένα με το κτήμα
Τα έργα δημιουργήθηκαν πάνω στον ίδιο τον ελαιώνα, μετά από επιτόπια έρευνα των καλλιτέχνιδων στο κτήμα, και ο χώρος μπαίνει μέσα τους ως υλικό και ως αναφορά. Η περιήγηση γίνεται μέσα στον ελαιώνα: ο επισκέπτης κινείται ανάμεσα στα δέντρα και τα έργα, έξω από τα όρια μιας αίθουσας. Οι Καμπόνες είναι οικογενειακό κτήμα με μεγάλη ιστορία. Οι ελιές του μετρούν αιώνες, και μαζί τους μια αδιάκοπη σχέση φροντίδας ανάμεσα στους ανθρώπους που τις δούλεψαν και στη γη που τους έθρεψε. Πάνω σε αυτή τη σχέση πατάει και ο τίτλος της έκθεσης.
Η φροντίδα ως αφετηρία
Η ιδέα ανήκει στη Μαρία Πολυκρέτη, Πρόεδρο του πολιτιστικού φορέα «Πολυκρίτη – Νάξος», που είχε από την αρχή στο μυαλό της μια έκθεση όπου τα δέντρα θα ήταν μέρος των ίδιων των έργων. «Οι Καμπόνες είναι ένας τόπος με τον οποίο έχω βαθιά προσωπική και οικογενειακή σχέση», λέει, «αλλά ταυτόχρονα είναι ένας ζωντανός τόπος, με υπεραιωνόβιες ελιές που κουβαλούν πάνω τους τον χρόνο και τη φροντίδα». Τη σκέψη τη μοιράστηκε με την επιμελήτρια Σεβαστιάνα Κωνστάκη και τις καλλιτέχνιδες, και από εκεί προέκυψε αυτή η προσέγγιση. Η φροντίδα, τα «nurturing mechanisms» του τίτλου, είναι το νήμα που δένει τα έργα. Για την Μαρία Πολυκρέτη, η έννοια βρίσκεται ήδη μέσα στον τόπο: «Ένας ελαιώνας με τέτοιο βάθος χρόνου υπάρχει επειδή γενιές ανθρώπων τον φρόντισαν, ενώ ταυτόχρονα εκείνος τις έθρεψε και τις στήριξε». Την ίδια αμφίδρομη σχέση καλείται να διαβάσει και ο επισκέπτης καθώς περνά μέσα από τον ελαιώνα.
Πέντε καλλιτέχνιδες, διαφορετικά υλικά
Στην έκθεση συμμετέχουν η Φοίβη Γιαννίση, η Ειρήνη Γκόνου, η Σεβαστιάνα Κωνστάκη, η Mariandrie και η Κατερίνα Νάκου. Η δουλειά τους απλώνεται από την αρχιτεκτονική και την ποίηση ως τη γλυπτική, την εγκατάσταση και το ύφασμα, με έργα που συνομιλούν με το αγροτικό τοπίο και τη χειρωνακτική γνώση της ελαιοκαλλιέργειας.
Ένα σχέδιο για τη συνέχεια
Για την Μαρία Πολυκρέτη, η έκθεση είναι η αρχή μιας μακρύτερης διαδρομής. Θέλει τους Καμπόνες να ανοίγουν στην τέχνη και τη μουσική όποτε υπάρχει ουσιαστική αφορμή, χωρίς να παύουν να είναι πρωτίστως ένας ελαιώνας που δουλεύεται. «Η κληρονομιά δεν είναι μόνο κάτι που παραλαμβάνουμε και διατηρούμε», σημειώνει, «αλλά κάτι απέναντι στο οποίο αναλαμβάνουμε ευθύνη και στο οποίο μπορούμε, με σεβασμό και συνείδηση, να προσθέσουμε και το δικό μας κεφάλαιο». Την επιμέλεια υπογράφει η Σεβαστιάνα Κωνστάκη.
*Η έκθεση «Nurturing Mechanisms: Συνυφάνσεις στις Καμπόνες» θα είναι ανοιχτή από τις 5 έως τις 19 Σεπτεμβρίου 2026 στον ιστορικό ελαιώνα Καμπόνες της Νάξου, σε διοργάνωση του φορέα «Πολυκρίτη – Νάξος».