Ο Etienne Russo μετατρέπει τις πιο ακραίες και ασυμβίβαστες φαντασιώσεις των κορυφαίων σχεδιαστών του πλανήτη σε ζωντανές, καθηλωτικές πραγματικότητες.
Η πορεία του Étienne Russo προς την κορυφή της luxury βιομηχανίας δεν ακολούθησε κανέναν παραδοσιακό κανόνα. Ξεκίνησε τις σπουδές του σε ξενοδοχειακή σχολή στο Βέλγιο και εργάστηκε σε εστιατόρια υψηλής γαστρονομίας αναπτύσσοντας μια βαθιά κατανόηση για τη φιλοξενία, τον ρυθμό και τις αισθητηριακές εμπειρίες. Αυτή η πρακτική εκπαίδευση αποδείχθηκε πολύτιμη όταν μεταπήδησε στον χώρο της μόδας.
Η πραγματική του κλίση αποκαλύφθηκε στα τέλη της δεκαετίας του ’80 μέσα από τη φιλία του με τον σχεδιαστή Dries Van Noten. Συμμετέχοντας ως μοντέλο στο πρώτο fashion show του διάσημου σχεδιαστή, ο Russo γοητεύτηκε από το τι συνέβαινε backstage και το 1991, ανέλαβε να σχεδιάσει ο ίδιος το σκηνικό για το show του Van Noten στο Παρίσι, εγκαινιάζοντας μια μυθική συνεργασία που μετρά πλέον, πάνω από 129 επιδείξεις. Παράλληλα, η θητεία του ως καλλιτεχνικός διευθυντής στο θρυλικό club Le Mirano των Βρυξελλών του χάρισε την αίσθηση του θεάματος, της νυχτερινής δραματουργίας και του δημιουργικού φωτισμού που αργότερα θα χαρακτήριζε τις παραγωγές του.
Ένα πνεύμα ανήσυχης δημιουργικότητας
Η ομάδα «Antwerp Six» στην οποία συμμετείχε ο Dries Van Noten μαζί με άλλους ντόπιους σχεδιαστές, είχε ήδη αρχίσει να ταράζει τα νερά της μόδας, παρουσιάζοντας τη δουλειά της σε αντισυμβατικούς χώρους και με πρωτότυπες σχεδιαστικές φόρμες. Μέσα σε αυτό το κλίμα πειραματισμού, ο Russo ήρθε σε επαφή με την ομάδα. Με αφορμή την πέμπτη επέτειο του Club Le Mirano, ο Russo τους προσκάλεσε να δημιουργήσουν μια εγκατάσταση εντός του κλαμπ, συνδυάζοντας τη μόδα, τη φωτογραφία, την τέχνη και τη μουσική στον ίδιο χώρο. Το εγχείρημα αυτό αποτέλεσε την αφετηρία μιας συνεργασίας μεταξύ δημιουργικών δυνάμεων των οποίων οι πορείες έκτοτε εξελίσσονται ακόμα και σήμερα. «Ο Dries κι εγώ ουσιαστικά μεγαλώσαμε μαζί επαγγελματικά», θυμάται ο Russo, «Και τους δύο μάς ωθεί η επιθυμία να μην εφησυχάζουμε ποτέ σε μια «ζώνη άνεσης», καθώς μοιραζόμαστε μια διαισθητική γλώσσα επικοινωνίας, όπου τα λόγια είναι σχεδόν περιττά.
Ολόκληρος ο κλάδος της μόδας αγκάλιασε την τάση των Έξι της Αμβέρσας, αμφισβητώντας συμβάσεις που θεωρούνταν δεδομένες για δεκαετίες. Εκείνη την εποχή η Rei Kawakubo του οίκου Comme des Garçons μετέφερε το ριζοσπαστικό της όραμα στο Παρίσι, ανατρέποντας την καθιερωμένη σιλουέτα με την περιβόητη συλλογή της «Body Meets Dress, Dress Meets Body». Ο Thierry Mugler επαναπροσδιόρισε τη γυναικεία μορφή μέσα από σχέδια εμπνευσμένα από μηχανές, τα οποία άγγιζαν τα όρια του απόκοσμου. Καθώς οι σχεδιαστές διεύρυναν τα όρια της μόδας πέρα από τα ίδια τα ενδύματα, η πασαρέλα εξελίχθηκε παράλληλα μαζί τους, μετατρεπόμενη από μια απλή, χρηστική πλατφόρμα για αγοραστές και συντάκτες, σε μια σκηνή ικανή να μεταφέρει κοινωνικοπολιτικά μηνύματα και συναισθήματα.
Villa Eugénie: Το εργοστάσιο των ονείρων
Αντιλαμβανόμενος ότι τα fashion shows μετατρέπονταν από κλειστές παρουσιάσεις σε κορυφαία πολιτιστικά και lifestyle γεγονότα, ο Russo ίδρυσε την εταιρεία του το 1995. Με έδρα τις Βρυξέλλες και γραφεία στο Παρίσι, τη Νέα Υόρκη και το Μιλάνο, κατάφερε να γίνει ηγετική δύναμη του χώρου. Ο διορατικός καλλιτέχνης-παραγωγός δεν χρησιμοποιεί απλά θεατρικά σκηνικά, συνεργάζεται με σύγχρονους καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες και χορογράφους για να δημιουργήσει ζωντανούς, μυστηριακούς κόσμους, καθώς όπως ο ίδιος λέει «Χωρίς μυστήριο, δεν υπάρχει πραγματικό συναίσθημα». Για να κατανοήσει κανείς το μέγεθος της επίδρασης του, αρκεί να ανατρέξει σε κάποια από τα σημαντικότερα sets που έχει υπογράψει.
Μεταξύ αυτών, το The Dining Table Runway για τον Dries Van Noten το 2005, για το οποίο δημιούργησε ένα δείπνο για 500 καλεσμένους, στο οποίο το τεράστιο τραπέζι μετατράπηκε στο ίδιο το runway πάνω στο οποίο περπάτησαν τα μοντέλα. Το 2026 σχεδίασε τα σόου της Moncler στο Άσπεν και την Κουρσεβέλ. Και τα δύο σε μεγάλο υψόμετρο και υπαίθρια, με θερμοκρασίες υπό το μηδέν όπου το χιονισμένο τοπίο έγινε το φυσικό σκηνικό των επιδείξεων. Για την Hermes έχει υπογράψει αρκετά σόου που πάντα όμως, για να τιμήσει την ιστορία του πολυτελούς οίκου χρησιμοποιεί οργανικές γεωμετρίες και φυσικά υλικά.
Το super market της Chanel και η υστερία των fashion editors
Το show για τη Chanel το 2014 παραμένει μια από τις πιο πολυσυζητημένες στιγμές στην ιστορία της μόδας. Ο Karl Lagerfeld ήθελε να σχολιάσει την Pop Art της καθημερινότητας και ο Russo υλοποίησε ένα σκηνικό με έκταση χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων. Στα ράφια υπήρχαν μεταξύ άλλων προϊόντων, ζυμαρικά, κονσέρβες, απορρυπαντικά και νερό, όλα με ετικέτες Chanel. Το πιο αλησμόνητο κομμάτι, ωστόσο, γράφτηκε στο φινάλε, παρόλο που τίποτα δεν ήταν προφανώς προς πώληση και τα (αληθινά) τρόφιμα είχαν προοριστεί για φιλανθρωπικούς σκοπούς. Όμως με το που τελείωσε η επίδειξη, το κοινό που ήταν γεμάτο editors, celebrities και buyers «επιτέθηκε» στα ράφια και όλοι άρχισαν να αρπάζουν μπουκάλια, κουτιά και καλάθια ως αναμνηστικά, με την ασφάλεια της επίδειξης να έχει τρομοκρατηθεί από το γεγονός και να ψάχνει για «κλοπιμαία» τους προσκεκλημένους στις εξόδους. Το συγκεκριμένο σόου υπήρξε η απόλυτη lifestyle ειρωνεία και η επιβεβαίωση της δύναμης του Russo να δημιουργεί σκηνικά που προκαλούν πρωτόγνωρα συναισθήματα.
Η κληρονομιά και το μέλλον του θεάματος των επιδείξεων μόδας
Σήμερα, έχοντας υπογράψει πάνω από 1.000 διεθνείς παραγωγές, ο Étienne Russo επικεντρώνεται στη μετάδοση της γνώσης του και παράλληλα με τα shows, αναλαμβάνει ρόλους όπως του Editor-at-Large για πρωτοποριακά lifestyle περιοδικά. Για τον ίδιο, όσο κι αν η τεχνολογία και τα ψηφιακά avatars προσπαθούν να αντικαταστήσουν την πασαρέλα, η ανάγκη των ανθρώπων να συγκεντρώνονται σε έναν φυσικό, συναισθηματικά φορτισμένο χώρο δεν θα σβήσει ποτέ. Ο ίδιος παραμένει ο φύλακας του μυστηρίου και της μαγείας σε έναν κόσμο που κινείται όλο και πιο γρήγορα. Μάλιστα, ο ίδιος επιλέγει συνειδητά να στρέψει ένα μεγάλο μέρος της ενέργειάς του στη μετάδοση αυτής της πολύτιμης γνώσης στις επόμενες γενιές δημιουργών σε αυτόν τον τομέα, διδάσκοντας την τέχνη του εφήμερου και τη σημασία της απόλυτης ακρίβειας στην οργάνωση των σόου ακόμα και πίσω από τα φώτα της σκηνής.
Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη υπόσχεται να μεταφέρει τη μόδα σε εικονικές πραγματικότητες, η φιλοσοφία του Russo παραμένει ακλόνητα ανθρωποκεντρική. Για τον ίδιο, καμία οθόνη και κανένα pixel υψηλής ανάλυσης δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα ενός φυσικού χώρου. Η συλλογική ανάσα των θεατών όταν σβήνουν τα φώτα, ο ήχος των ρούχων που κινούνται, το μπάσο της μουσικής που δονεί το στήθος και το «δράμα» που εξελίσσεται σε απόσταση αναπνοής, συνθέτουν μια μυσταγωγία που απαιτεί φυσική παρουσία. Ως ένας πρωτοποριακός καλλιτέχνης, γνωρίζει ότι η ανάγκη των ανθρώπων να συγκεντρώνονται, να μοιράζονται κοινά ερεθίσματα και να φορτίζονται συναισθηματικά στον ίδιο χώρο είναι μια βαθιά, ανθρώπινη ανάγκη που δεν θα σβήσει ποτέ.
Eισαγωγική φωτογραφία: Getty Images/Ideal Image