Τιτάνιο, γεωμετρία στην υπηρεσία του σώματος του αναβάτη, εκατοντάδες ώρες χειρονακτικής εργασίας και τιμές που μπορούν να φτάσουν εκείνες αυτοκινήτου υψηλών επιδόσεων.
Όπως ένα κοστούμι κατά παραγγελία αρχίζει από το σώμα εκείνου που θα το φορέσει, έτσι και στον μικρό και ακριβό κόσμο των χειροποίητων ποδηλάτων συμβαίνει περίπου το ίδιο: πρώτα έρχονται οι απαιτήσεις του αναβάτη και μετά σχεδιάζεται το ποδήλατο. Να κάνουμε έναν απαραίτητο διαχωρισμό. Εδώ δεν μιλάμε για τα κλασικά ποδήλατα πόλης. Η αγορά αυτή αφορά κατά κύριο λόγο ποδήλατα δρόμου υψηλών επιδόσεων, για άσφαλτο και μεγάλες αποστάσεις, αλλά και μοντέλα σχεδιασμένα για μικτές διαδρομές, όπου η άσφαλτος μπορεί να δώσει τη θέση της στο χώμα. Είναι ποδήλατα για ανθρώπους που αντιμετωπίζουν την ποδηλασία περισσότερο ως ταξίδι ή πάθος παρά ως απλό μέσο που τους μεταφέρει από ραντεβού σε ραντεβού.
Στην περίπτωση των bespoke ποδηλάτων μια σωστή ρύθμιση στο ύψος της σέλας δεν αρκεί. Ο αναβάτης «σκανάρεται». Μετριούνται τα πόδια, ο κορμός, τα χέρια του. Εξετάζονται η στάση του σώματος, η ευλυγισία του, ο τρόπος οδήγησης και οι διαδρομές που προτιμά να οδηγεί. Από αυτά μπορεί να προκύψει διαφορετική γεωμετρία του πλαισίου, δηλαδή διαφορετικές διαστάσεις και γωνίες στον βασικό σκελετό του ποδηλάτου, διαφορετική θέση πάνω στο ποδήλατο, ακόμη και διαφορετική συμπεριφορά στον δρόμο. Η λογική είναι ίδια με εκείνη ενός κοστουμιού κατά παραγγελία: το αντικείμενο δεν προσαρμόζεται απλώς στον πελάτη. Σχεδιάζεται εξαρχής για εκείνον.
Passoni: όπως ένα ιταλικό κοστούμι ραμμένο στο χέρι
Ο Luciano Passoni είναι ένας οραματιστής. Είναι ο Ιταλός επιχειρηματίας και ερασιτέχνης ποδηλάτης, που ίδρυσε την εταιρεία του το 1989. Από νωρίς επέλεξε ένα υλικό που τότε ήταν σχεδόν εξωτικό για την ποδηλατοβιομηχανία: το τιτάνιο. Σήμερα, στο εργαστήριο της Passoni στο Vimercate, κοντά στο Μιλάνο, τα πλαίσια εξακολουθούν να μετρώνται, να κόβονται, να συναρμολογούνται, να συγκολλούνται και να φινίρονται στο χέρι. Περισσότερα από οκτώ στα δέκα ποδήλατα δρόμου από τιτάνιο της εταιρείας κατασκευάζονται με εξατομικευμένη γεωμετρία. Δεν πρόκειται για ένα υπάρχον ποδήλατο στο οποίο απλώς αλλάζει η σέλα ή το μήκος του τιμονιού. Η γεωμετρία του πλαισίου μπορεί να σχεδιαστεί με βάση το σώμα και τις απαιτήσεις του αναβάτη.
Το τιτάνιο βοηθά σε αυτή τη λογική. Είναι ελαφρύ, εξαιρετικά ανθεκτικό, δεν διαβρώνεται εύκολα, αλλά είναι δύσκολο στην κατεργασία και ακόμη δυσκολότερο στη συγκόλλησή του. Η Passoni χρησιμοποιεί διαφορετικούς τύπους τιτανίου και εξακολουθεί να δουλεύει με θάλαμο αργού -έναν ελεγχόμενο χώρο με αδρανές αέριο που προστατεύει το τιτάνιο από την επαφή με την ατμόσφαιρα κατά τη συγκόλληση- τον οποίο απέκτησε από την Alfa Romeo το 1989. Η πολυτέλεια αυτού του τύπου ποδηλάτων κρύβεται συχνά σε πράγματα που ένας μη ειδικός δύσκολα θα παρατηρήσει. Μόνο το φινίρισμα και το γυάλισμα ενός πλαισίου τιτανίου μπορούν να απαιτήσουν έως 30 ώρες εργασίας. Ένα Titanio Classica ξεκινά από 7.360 ευρώ, το Titanio από 8.540 και το Vinci V2, όπου το μέταλλο συνδυάζεται με ανθρακονήματα, από 10.800 ευρώ. Και αυτές είναι οι τιμές του πλαισίου και των βασικών μερών που το συνοδεύουν, όχι απαραίτητα του ποδηλάτου όπως θα βγει τελικά στον δρόμο.
www.passoni.com
Bastion: όταν το ραφείο συναντά την υψηλή τεχνολογία
Αν η Passoni θυμίζει περισσότερο κάτι ανάμεσα σε ιταλικό ραφείο και αρχιτεκτονικό γραφείο, η Bastion μοιάζει με “μάχιμο” εργαστήριο στημένο μέσα σε αποθήκη προηγμένης μηχανικής. Η εταιρεία ιδρύθηκε στη Μελβούρνη το 2014 από τρεις μηχανικούς που είχαν εργαστεί στην έρευνα και την εξέλιξη της Toyota. Η βασική ιδέα παρέμεινε σχεδόν προκλητικά απλή: κάθε ποδήλατο να σχεδιάζεται για έναν συγκεκριμένο άνθρωπο.Πριν κατασκευαστεί οτιδήποτε, δημιουργείται ένα ψηφιακό μοντέλο. Η γεωμετρία, η ακαμψία και ο τρόπος συμπεριφοράς του ποδηλάτου μπορούν να προσαρμοστούν στη φυσιολογία, στο στιλ οδήγησης και στους στόχους του ιδιοκτήτη. Εκείνος μπορεί να επιλέξει χρώματα, να προσθέσει το όνομά του, τα αρχικά του ή μια προσωπική επιγραφή απευθείας πάνω στο τιτάνιο.
Μετά αρχίζει η κατασκευή. Η Bastion υπολογίζει περισσότερες από 200 ώρες συνολικής κατεργασίας και χειροποίητης εργασίας για κάθε ποδήλατο. Το Road, που προορίζεται κυρίως για γρήγορη οδήγηση στην άσφαλτο, ξεκινά από περίπου 20.900 ευρώ ως ολοκληρωμένο ποδήλατο και από περίπου 12.300 ευρώ μόνο για το βασικό σύνολο πλαισίου. Ο χρόνος παράδοσης φτάνει περίπου τους έξι μήνες. Η Archangel, περιορισμένη σε 88 κομμάτια παγκοσμίως, ξεκινά από περίπου 31.300 ευρώ. Η Bastion κατασκευάζει και μοντέλα για μικτές διαδρομές, στα οποία ο αναβάτης μπορεί να περάσει από την άσφαλτο σε χωμάτινους δρόμους χωρίς να αλλάξει ποδήλατο. Η λογική όμως παραμένει αμετακίνητα ίδια: οι διαστάσεις, η θέση του σώματος και ο χαρακτήρας του πλαισίου προσαρμόζονται στον άνθρωπο που θα το οδηγήσει.
Η φιλοσοφία αυτού του τύπου ποδηλάτων μας θυμίζει περισσότερο παραγγελία αυτοκινήτου υψηλών επιδόσεων. Επιλέγονται τροχοί, ηλεκτρονικά συστήματα αλλαγής ταχυτήτων, μετρητές ισχύος και εξαρτήματα που μπορούν να αλλάξουν τόσο την τιμή όσο και τον χαρακτήρα του τελικού ποδηλάτου.
www.bastioncycles.com
Baum: Προσωπικά χιλιόμετρα
Στο Geelong της Αυστραλίας, ο Darren Baum βρίσκεται στην άλλη πλευρά της ίδιας ιδέας. Κατασκευάζει πλαίσια εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες και η Baum Cycles έχει εξελιχθεί από έναν μικρό βιοτεχνικό χώρο σε μια καθετοποιημένη επιχείρηση με δικό της χώρο μετρήσεων, εργαστήριο παραγωγής και βαφείο. Η σειρά είναι σημαντική: πρώτα εξετάζεται ο αναβάτης και μετά σχεδιάζεται το ποδήλατο. Δεν μετριούνται μόνο το ύψος ή το μήκος των ποδιών του. Εξετάζεται η στάση του σώματος, ο τρόπος που κάθεται στη σέλα, η ευλυγισία του και το είδος των διαδρομών που κάνει. Άλλο ποδήλατο χρειάζεται κάποιος που περνά ώρες σε μεγάλες ασφάλτινες διαδρομές και άλλο εκείνος που αναζητά πιο απότομες, γρήγορες διαδρομές. Η γεωμετρία μπορεί να αλλάξει ανάλογα.
Το Orbis, ένα από τα χαρακτηριστικά μοντέλα της εταιρείας, κατασκευάζεται από τιτάνιο και ξεκινά από περίπου 7.700 ευρώ για το βασικό σύνολο του πλαισίου και από περίπου 10.850 ευρώ ως ολοκληρωμένο ποδήλατο. Στην πλήρως εξατομικευμένη εκδοχή προστίθενται προσωπικές μετρήσεις, ειδική γεωμετρία και ρύθμιση των χαρακτηριστικών του πλαισίου σύμφωνα με τον αναβάτη.
Η αόρατη πολυτέλεια
Τι θα ήταν η βιομηχανία της πολυτέλειας αν η αξία των αντικειμένων που φορούμε καθημερινά δεν ήταν ορατή; Ένα ρολόι αναγνωρίζεται στον καρπό, μια τσάντα από τα δάχτυλα που την ξεκουμπώνουν, ένα αυτοκίνητο πριν ακόμη σταματήσει μπροστά στην είσοδο ενός κλαμπ. Ένα ποδήλατο κατά παραγγελία λειτουργεί διαφορετικά. Ένας περαστικός μπορεί να κοιτάξει ένα Passoni, ένα Bastion ή ένα Baum και να δει απλώς ένα ακόμα όμορφο ποδήλατο δρόμου. Δεν μπορεί να γνωρίζει ότι ένας σωλήνας έχει συγκεκριμένο μήκος επειδή έτσι είναι ο κορμός του ιδιοκτήτη του.
Σε μια εποχή όπου τα περισσότερα προϊόντα κατασκευάζονται σε εκατομμύρια ίδια αντίτυπα και στη συνέχεια προσπαθούν να δημιουργήσουν σε εκατομμύρια διαφορετικούς ανθρώπους την ψευδαίσθηση ότι δημιουργήθηκαν για εκείνους, εδώ η διαδικασία έχει άλλο δρομολόγιο. Στα bespoke ποδήλατα πρώτα υπάρχει ο άνθρωπος, μετά το αντικείμενο. Όπως ακριβώς σε ένα πραγματικό κοστούμι κατά παραγγελία σε ράφτη που “αναπνέει” για τα σώματα των πελατών του.
