Πολλές είναι οι γυναίκες που αποκηρύσσουν τις συμβάσεις και επιλέγουν εναλλακτικά νυφικά φορέματα ως δήλωση μόδας, αλλά και αυτοπροσδιορισμού.
«Η νύφη που φορούσε μαύρα/ και αγαπούσε τα σκοτάδια/ αλλά μπορούσε να σε φωτίσει/ μ’ ένα φιλί της να σ’ αναστήσει», τραγουδούσαν οι Είλωτες τη δεκαετία του 1990. Ο ερμηνευτής αφηγείται μέσα από τους στίχους του κομματιού, την ιστορία πάθους με την αγαπημένη του. Η σχέση τους εντάσσεται στα πλαίσια ενός τοξικού -όπως θα λέγαμε σήμερα- δεσμού, με τον ίδιο να παλεύει μέσα του. Από τη μια τη θέλει, από την άλλη τη μισεί. Όσο για την ίδια, ντυμένη στα μαύρα την ημέρα του γάμου τους, ανατρέπει την παραδοσιακή εικόνα ευτυχίας που συνδέεται με τις λευκοντυμένες νύφες.
Είναι, όμως, ένα μαύρο νυφικό σύμβολο σκότους και απειλής της χαράς; Στην πραγματικότητα, όχι. Τουλάχιστον, όχι από την πλευρά των σχεδιαστών που τολμούν να προτείνουν νυφικά, τα οποία σε καμία περίπτωση δεν παραπέμπουν στο όνειρο των μικρών κοριτσιών που φαντάζονται τον εαυτό τους μέσα σε μια τεράστια λευκή «τούρτα», να περπατούν στο διάδρομο με συγκίνηση και προσμονή για βίο ανθόσπαρτο.
Στο δρόμο που χάραξαν οι celebrities
Το μαύρο νυφικό συχνά συνδέεται με επανάσταση. Παλαιότερα θα το επέλεγε μια γυναίκα που ήθελε να κάνει τη διαφορά. Να τραβήξει τα βλέμματα, όχι από αυταρέσκεια, αλλά για να δηλώσει κάτι. Ότι μπορεί να υποκύπτει σε κανόνες που ορίζει η κοινωνία, αλλά τουλάχιστον το κάνει με αντισυμβατικό τρόπο. Με το δικό της τρόπο. Τώρα, πια ένα μαύρο νυφικό είναι δήλωση μόδας. Το δρόμο άνοιξαν ηθοποιοί, τραγουδίστριες και γυναίκες του θεάματος που προτίμησαν να εμφανιστούν ντυμένες στα μαύρα για να υποσχεθούν αιώνια αγάπη στον σύντροφό τους.
Στον γάμο της με τον Μάθιου Μπρόντερικ το 1997, η Σάρα Τζέσικα Πάρκερ, σε πλήρη αντίθεση με την πληθωρική και πολύχρωμη περσόνα της ως Κάρι, φόρεσε ένα μαύρο φόρεμα με μια εντυπωσιακή φούστα. Η ίδια είχε εξηγήσει ότι η επιλογή του μαύρου έγινε για να μην τραβήξει την προσοχή, αλλά τελικά, λίγα χρόνια αργότερα, δήλωσε μετανιωμένη για την επιλογή της. Σταθερή στην επιλογή της εξακολουθεί να είναι η ηθοποιός Κρίστεν Μπελ, η οποία παντρεύτηκε τον Νταξ Σέπαρντ το 2013 απορρίπτοντας τελείως την ιδέα του φορέματος. Στη θέση του προτίμησε ένα κομψό μεταξωτό τοπ και ένα υφασμάτινο παντελόνι. Μοναδική πινελιά ένα μεγάλο, ασημί statement κολιέ.
Η ανατρεπτική Κλόε Σεβινί δε θα μπορούσε να προσαρμοστεί στην εικόνα μιας παραδοσιακής νύφης. Υιοθετώντας συνολικά αντι-σταρ στάση, επέλεξε ένα μαύρο εφαρμοστό φόρεμα που αποκάλυπτε την προχωρημένη εγκυμοσύνη της και επιβεβαίωνε τον τίτλο της ως το απόλυτο «It Girl» της Νέας Υόρκης. Η μόνη νότα που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί παραδοσιακή ήταν το λευκό πέπλο και το λευκό νυφικό μπουκέτο. Το λευκό μεταμόρφωσε στιγμιαία το μαύρο φόρεμα σε νυφικό, υποδηλώνοντας ότι η Σεβινί αναγνωρίζει το γεγονός ότι εκείνη ήταν η ημέρα του γάμου της.
Ακόμα κι η «γιαγιά της Ροκ», Τίνα Τέρνερ, φόρεσε ένα εντυπωσιακό μαύρο-πράσινο φόρεμα από ταφτά, με μπούστο κεντημένο με κρύσταλλα Swarovski, την ημέρα που παντρεύτηκε τον επί 27 χρόνια σύντροφό της, Έργουιν Μπαχ, το 2013. Σαν πραγματική εικόνα του pop-punk, η τραγουδίστρια Αβρίλ Λαβίν διάλεξε ένα μαύρο φόρεμα με γοτθική, σχεδόν θεατρική αισθητική του οίκου Monique Lhuillier, για να παντρευτεί τον ερμηνευτή του συγκροτήματος Nickelback, Τσαντ Κρέγκερ, το 2013. Το σύνολο συμπληρώθηκε με ένα μπουκέτο μαύρα τριαντάφυλλα ως νυφική ανθοδέσμη. Λίγα χρόνια νωρίτερα, η διάσημη σχεδιάστρια Βέρα Γουάνγκ είχε κυκλοφορήσει συλλογή από μαύρα νυφικά το 2011. Και εφόσον η ιέρεια της νυφικής μόδας που έφερε πραγματική επανάσταση στο χώρο με τολμηρές υφές, μπούστα σαν γλυπτά και ασυνήθιστες δομές, έσπασε τα στερεότυπα για αυτό που θεωρείται «καθωσπρέπει» σε έναν γάμο, τότε αυτομάτως το μαύρο ή οποιοδήποτε διαφορετικό από τα τετριμμένα νυφικό παίρνει το «πράσινο φως».
Η αίγλη του γάμου χάνεται
Για τη σύγχρονη νύφη, η επιλογή του μαύρου δεν έχει να κάνει μόνο με τη ρήξη των παραδόσεων, αλλά και με τον επαναπροσδιορισμό της. Για πολλές γυναίκες, ένας κλασσικός γάμος φαντάζει ξένος. Η πρώτη σκέψη μπορεί να μην είναι απαραιτήτως το μαύρο νυφικό, αφού για πολλές κουλτούρες το χρώμα συνδέεται με πένθος και κακό οιωνό, αλλά το εναλλακτικό νυφικό δεν είναι πλέον σπάνιο. Όλα αυτά συμβαίνουν τη στιγμή που οι γάμοι παγκοσμίως ολοένα μειώνονται. Όπως αναφέρουν οι New York Times που επικαλούνται δεδομένα από το Pew Research Center, ο θεσμός μοιάζει να χάνει την αίγλη του με το ποσοστό γάμων στις ΗΠΑ να αγγίζει το 2019 το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 140 ετών και έκτοτε να μην έχει επανέλθει. Στην Ιαπωνία ο θεσμός περνά κρίση, με συνέπεια τη σοβαρή δημογραφική συρρίκνωση και υπογεννητικότητα, την ώρα που η χώρα φιλοξενεί το γηραιότερο πληθυσμό στον κόσμο. Παρόμοιο πρόβλημα ανησυχεί τις αρχές στην Κίνα, όπου καταγράφηκαν λιγότεροι γάμοι το 2022 από τότε που ξεκίνησαν να δημοσιοποιούνται σχετικά στατιστικά στοιχεία, στα μέσα της δεκαετίας του 1980.
Οι φόβοι της Γενιάς Ζ
Οι εκπρόσωποι της Γενιάς Ζ, δηλαδή όσοι γεννήθηκαν μεταξύ 1997 και 2012 μοιάζει να αποφεύγουν περισσότερο τις συμβάσεις. Όχι, απαραιτήτως ως ένδειξη αντίστασης, αλλά από φόβο για την λήψη ρίσκου. Έρευνες έχουν δείξει ότι αυτές οι ηλικίες, καθυστερούν ή αποφεύγουν να πάρουν αποφάσεις και απορρίπτουν επικίνδυνες συμπεριφορές. Ένα απλό παράδειγμα είναι το δίπλωμα οδήγησης, το οποίο ολοένα περισσότεροι της γενιάς αυτής δεν αποκτούν από φόβο. Ανάλογη είναι η τάση στους γάμους, με το Pew Research Center να αποκαλύπτει μια σημαντική γενεαλογική μεταβολή: μόνο το 26% των ενηλίκων της Γενιάς Ζ ηλικίας 23-29 ετών είναι παντρεμένοι, σε σύγκριση με το 42% των Millenial της ίδιας ηλικίας. Οι ειδικοί αποδίδουν τη διαφορά στο βαθύ φόβο για την ανισορροπία που μπορεί να προκαλέσει μια σχέση όπως ο γάμος. Απορρίπτοντας τον θεσμό, επιχειρούν να θωρακίσουν την ψυχική υγεία τους. Σε αντίθεση με μεγαλύτερους που βλέπουν τον σύντροφο ως σύστημα στήριξης, εκείνοι ερμηνεύουν το δεσμό ως πιθανή πηγή απώλειας της αυτονομίας. Τα υψηλά ποσοστά διαζυγίων σε διεθνές επίπεδο, μοιάζουν να επιβεβαιώνουν την οπτική τους.
Με λίγα λόγια, η σύμβαση του γάμου μεταφράζεται ως περιττός κίνδυνος. Θα μπορούσε, άραγε, ένα εναλλακτικό νυφικό να αποτελεί έναυσμα για μια νέα γυναίκα να πει «ναι»; Όχι στον σύντροφό της, αλλά στο οικοσύστημα των συμβάσεων; Θα μπορούσε να αμφισβητήσει το θεσμό μέσα από την αλλαγή του τελετουργικού; Να απορρίψει την εικόνα της παραδοσιακής νύφης, την δεξίωση και τους δεκάδες καλεσμένους, ώστε ο δικός της γάμος να μη μοιάζει με εκείνον παλαιότερων γενιών. Να παντρευτεί με τους δικούς της όρους. Η επιλογή, επομένως, ενός εναλλακτικού νυφικού δεν είναι μόνο στιλιστική. Είναι το μέσο της για να πει «όχι» στις ασφυκτικές παραδόσεις που τον συνοδεύουν.
Φωτογραφίες: Getty Images/Ideal Image