Η επίμονη απαίτηση να χαρίσει στην οικογένεια Spencer έναν αρσενικό κληρονόμο και ο αποχωρισμός από τα παιδιά της σημάδεψαν τη ζωή της Frances Shand Kydd.
Όταν η Frances Ruth Roche παντρεύτηκε τον John Spencer στο Αβαείο του Westminster, το 1954, ήταν μόλις 18 ετών. Εκείνος, δώδεκα χρόνια μεγαλύτερός της, έφερε τον τίτλο του υποκόμη Althorp και επρόκειτο να κληρονομήσει μια από τις πιο ιστορικές οικογενειακές περιουσίες της Αγγλίας. Για τον κόσμο στον οποίο είχαν μεγαλώσει, η ένωσή τους συγκέντρωνε όλες τις προϋποθέσεις ενός επιτυχημένου γάμου: καταγωγή, τίτλους, χρήματα και στενές σχέσεις με τη βασιλική οικογένεια.
Η Frances είχε γεννηθεί στο Park House, στο βασιλικό κτήμα του Sandringham, το 1936. Ο πατέρας της ήταν φίλος του βασιλιά Γεώργιου ΣΤ΄, ενώ η μητέρα της έγινε στενή συνεργάτιδα και κυρία επί των τιμών της βασιλομήτορος Ελισάβετ. Η ζωή κοντά στα ανάκτορα ήταν μέρος της οικογενειακής της καθημερινότητας, πολύ πριν η κόρη της παντρευτεί τον διάδοχο του θρόνου.
Από τη σχολική ζωή, η Frances πέρασε σχεδόν αμέσως στον γάμο και στη μητρότητα. Το 1955 γεννήθηκε η κόρη της Sarah και δύο χρόνια αργότερα η Jane. Η οικογένεια και ο σύζυγος της, όμως, περίμεναν έναν γιο: τον κληρονόμο που θα εξασφάλιζε τη διαδοχή του τίτλου και της περιουσίας. Σύμφωνα με τη συγγραφέα του βιβλίου «The Palace Papers», Tina Brown, πίσω από τους ευγενικούς τρόπους του John Spencer βρισκόταν ένας αυταρχικός, κακοποιητικός σύζυγος, ο οποίος απαιτούσε από τη νεαρή γυναίκα του να εκπληρώσει αυτή την προσδοκία. «Προκειμένου να αποκτήσει τον διάδοχο, ανάγκασε τη Frances να περάσει από έξι εγκυμοσύνες μέσα σε εννέα χρόνια, εκ των οποίων μόνο οι τέσσερις έφτασαν ως το τέλος», έγραψε η Brown στην αφήγησή της.
Στη συνέχεια, η Frances γέννησε ένα αγοράκι, ο οποίος δυστυχώς πέθανε λίγες ώρες μετά τη γέννησή του. Λέγεται ότι ο υποκόμης Spencer απαγόρευσε στη Frances να δει το μωρό, για το οποίο έμαθε χρόνια αργότερα ότι είχε γεννηθεί με «εκτεταμένες δυσπλασίες», μια εμπειρία που την τραυμάτισε βαθιά. «Σηκώθηκε με δυσκολία από το κρεβάτι και χτυπούσε μανιωδώς τις κλειδωμένες πόρτες του βρεφικού δωματίου, όπου είχαν μεταφέρει το παιδί», έγραψε η Brown. Η ίδια η Frances θυμήθηκε αργότερα: «Μου άρπαξαν το μωρό και δεν είδα ποτέ το πρόσωπό του. Ούτε στη ζωή. Ούτε στον θάνατο. Κανείς δεν ανέφερε ποτέ τι είχε συμβεί».
Η εμμονή με τον άρρενα διάδοχο
Ενάμιση χρόνο αργότερα γεννήθηκε η Diana, αλλά στην οικογένεια Spencer επικράτησε μεγάλη απογοήτευση, καθώς το νέο μωρό δεν ήταν ο πολυπόθητος κληρονόμος. Μάλιστα, το ζευγάρι δεν είχε καν σκεφτεί όνομα και χρειάστηκε μία εβδομάδα μέχρι να καταλήξουν στο όνομα Diana. Σύμφωνα με τον συγγραφέα Andrew Morton, οι συγγενείς της οικογένειας αναρωτιούνταν «τι έφταιγε στη μητέρα» και η Frances, σε ηλικία μόλις 23 ετών, αναγκάστηκε να υποβληθεί σε εξετάσεις σε κλινικές του Λονδίνου, προκειμένου να διαγνωστεί το λεγόμενο «πρόβλημα», μια διαδικασία που η ίδια βίωσε ως «ταπεινωτική και άδικη». Τελικά, η Frances χάρισε στον John τον πολυπόθητο κληρονόμο: το 1964 γεννήθηκε ο Charles, ο σημερινός ένατος κόμης Spencer. Αναφερόμενος στις δυσκολίες που αντιμετώπισαν οι γονείς του, στο βιβλίο του Morton, ο Charles χαρακτήρισε εκείνη την περίοδο ως «φρικτή» και ανέφερε ότι αποτέλεσε «πιθανότατα την αιτία του διαζυγίου τους, καθώς δεν νομίζω ότι ξεπέρασαν ποτέ αυτή την πίεση».
Πράγματι, μόλις τρία χρόνια μετά τη γέννηση του Charles, η Frances εγκατέλειψε τον σύζυγό της, αφού είχε γνωρίσει τον Peter Shand Kydd, έναν μεγιστάνα στον κλάδο των ταπετσαριών. Δύο χρόνια αργότερα, εκείνη και ο John πήραν διαζύγιο. Η Frances απέκτησε το παρατσούκλι «η φυγάς» και ενεπλάκη σε μια σφοδρή δικαστική διαμάχη με τον John για την επιμέλεια των παιδιών, κατά τη διάρκεια της οποίας η ίδια της η μητέρα, κατέθεσε εναντίον της. Ως αποτέλεσμα, η αποκλειστική επιμέλεια των παιδιών δόθηκε στον πατέρα.
Για τα μικρότερα παιδιά, η αποχώρησή της ήταν μια οδυνηρή εμπειρία. Ο Charles έδωσε τη δική του, ιδιαίτερα αυστηρή εκδοχή στους Sunday Times το 2020: περιέγραψε τον πατέρα τους ως μια ήρεμη και σταθερή πηγή αγάπης και τη μητέρα τους ως μια γυναίκα ακατάλληλη για τον ρόλο της μητρότητας. Την απάλλασσε από την ευθύνη γι’ αυτή την αδυναμία, όπως την αντιλαμβανόταν ο ίδιος, προσθέτοντας ότι ήταν ερωτευμένη με κάποιον άλλον, συνεπαρμένη από αυτόν. Η μαρτυρία του αποτυπώνει το βίωμα του παιδιού που έμεινε πίσω, πλάι στις αφηγήσεις για όσα είχε υποστεί η μητέρα του μέσα στον γάμο της.
Η μητέρα της πριγκίπισσας
Με τον Peter, η Frances εγκαταστάθηκε τελικά στο Seil, ένα νησί κοντά στο Oban της Σκωτίας. Άνοιξε ένα κατάστημα με είδη δώρων και για ένα διάστημα έζησε μακριά από τη δημοσιότητα. Όταν όμως η Diana μπήκε στη ζωή του τότε πρίγκιπα της Ουαλίας, η προσοχή του τύπου στράφηκε και πάλι επάνω της. Ο βασιλικός γάμος του 1981 την έκανε παγκοσμίως αναγνωρίσιμη μέσα από μια νέα ιδιότητα: η μητέρα της πριγκίπισσας Diana. Η ίδια θεωρούσε ότι αυτή η έκθεση επιβάρυνε καθοριστικά τον δεύτερο γάμο της. Ο Peter την εγκατέλειψε ύστερα από 19 χρόνια γάμου. Περιγράφοντας τη φθορά της σχέσης τους, η Frances έλεγε ότι το ενδιαφέρον όλων επικεντρωνόταν αποκλειστικά σε εκείνη. Η ιδιότητά της ως μητέρας της πριγκίπισσας είχε επισκιάσει τη θέση της ως συζύγου.
Η σχέση με την κόρη της είχε, στο μεταξύ, τις δικές της διακυμάνσεις. Υπήρχαν στιγμές κατά τις οποίες η Diana την υπερασπιζόταν με σφοδρότητα. Σε συνέντευξή του στο People τον Σεπτέμβριο του 2026, ο Charles συνέδεσε το γνωστό περιστατικό του 1989, όταν η Diana έσπρωξε τη μητριά της, Raine, στις σκάλες, μετά την προσβλητική μεταχείριση της Frances. Σύμφωνα με την αφήγησή του, η Raine την είχε απομονώσει σε ξεχωριστό δωμάτιο κατά τις προετοιμασίες του πρώτου γάμου του. Ο ίδιος αποδοκίμασε τη βία, εξηγώντας ότι η αδελφή του θεωρούσε πως υπερασπιζόταν τη μητέρα τους. Η Frances συντετρίβη από τον θάνατο της Diana το 1997, ιδίως επειδή οι δυο τους δεν είχαν καταφέρει να γεφυρώσουν το χάσμα που είχε δημιουργηθεί εξαιτίας μιας συνέντευξης την οποία είχε δώσει η ίδια τέσσερις μήνες νωρίτερα και αποκάλυπτε προσωπικές λεπτομέρειες για την κόρη της. Λέγεται μάλιστα ότι η Diana επέστρεψε πολλές από τις επιστολές της μητέρας της χωρίς καν να τις ανοίξει.
Βασανισμένη από το γεγονός ότι δεν κατάφερε ποτέ να συμφιλιωθεί με την κόρη της, η Frances κατέβαλε κάθε δυνατή προσπάθεια για να στηρίξει άλλες μητέρες που είχαν χάσει τα παιδιά τους με τραγικό τρόπο. Υπήρχε, ωστόσο, μια μικρή παρηγοριά: παρά την αποξένωσή τους, η Frances παρέμενε ένα από τα πρόσωπα στα οποία η Diana είχε αναθέσει να μεριμνήσουν για την εκτέλεση της διαθήκης της και τής είχε ανατεθεί η ειδική ευθύνη της επίβλεψης της ανατροφής των εγγονών της William και Harry.
Η Frances πέρασε τα τελευταία της χρόνια απομονωμένη στο νησί Seil, αφιερώνοντας τον εαυτό της σε φιλανθρωπικό έργο, προτού πεθάνει σε ηλικία 68 ετών, το 2004. Στην κηδεία της στο Oban, που έγινε σε κλειστό κύκλο, παρευρέθηκαν ο William, ο οποίος διάβασε ένα συγκινητικό κείμενο και ο Harry. Μια κίνηση που φανέρωνε ότι, παρά την αποξένωση, υπήρχε ένας δεσμός μεταξύ μητέρας και της αγαπημένης της κόρης, μέχρι το τέλος.
Εξωτερική φωτογραφία: @ Getty Images / Ideal Image