Αυτοί είναι οι νέοι κανόνες για καλή ζωή από την ιέρεια της οργάνωσης που πούλησε εκατομμύρια αντίτυπα για τα αντικείμενα που δίνουν χαρά.
Πέρασαν σχεδόν 10 χρόνια από τότε που μάθαμε ότι πρέπει να αφουγκραζόμαστε τα συναισθήματα που μας βγάζει ένα πουλόβερ πριν αποφασίσουμε να το αποχωριστούμε. Αρκούσε η ερώτηση: «Μου δίνει χαρά;» για να καταλήξουμε στο ποια θα είναι η τύχη του: «Στον κάδο ή πάλι πίσω στη ντουλάπα». Το ίδιο ίσχυε για ένα ξεχειλωμένο ζευγάρι κάλτσες, ή ένα σκισμένο λευκό t-shirt που βρισκόταν ξεχασμένο στη γωνία του συρταριού. Παρά την κακή του κατάσταση αν όταν το παίρναμε στην αγκαλιά μας νιώθαμε βαθιά συναισθήματα τότε έπρεπε να το κρατήσουμε. Σε αντίθετη περίπτωση, σαν άκαρδοι δήμιοι, έπρεπε δίχως δεύτερη σκέψη να το… καρατομήσουμε.
Κάπως έτσι γεννήθηκε μια ολόκληρη φιλοσοφία που άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο κοιτάμε τα αντικείμενά μας. Πίσω από αυτήν κρύβεται η ιέρεια της τάξης, η γκουρού της οργάνωσης και η εχθρός της ακαταστασίας Μαρί Κόντο. Η Γιαπωνέζα ΚονΜαρί, όπως είναι ευρέως γνωστή, είχε εκδηλώσει ενδιαφέρον για την τάξη σε μικρή ηλικία, όταν στο σχολείο της αντί να τρέχει για διάλειμμα, έτρεχε να τακτοποιήσει τα βιβλία στα ράφια. Σε παλαιότερες δηλώσεις της είχε αναφέρει ότι είχε εμμονή με όσα αντικείμενα μπορούσε να πετάξει. Όταν μια μέρα λιποθύμησε και έμεινε αναίσθητη για δύο ώρες, άκουσε μία φωνή να της λέει ότι πρέπει να κοιτά τα αντικείμενα πιο προσεκτικά πριν τα πετάξει. Τότε ήταν που συνειδητοποίησε ότι η προσέγγισή της ήταν λάθος: Δεν έπρεπε απλώς να πετάει, αλλά να εντοπίζει όσα πραγματικά επιθυμούσε να κρατήσει. Να αναγνωρίζει την ευτυχία σε αυτά.
Σε ηλικία μόλις 19 ετών ίδρυσε επιχείρηση συμβουλευτικής οργάνωσης και μετά το τέλος των σπουδών της στην Κοινωνιολογία αφοσιώθηκε στην αποστολή της: Να βάλει τάξη σε όλα. Μέσα από δεκάδες εκπομπές, βιβλία που έγιναν μπεστ-σέλερ πουλώντας εκατομμύρια αντίτυπα και συνεντεύξεις σε όλα τα μεγάλα διεθνή έντυπα, η Κόντο εισέβαλε στα σπίτια των αναγνωστών σαν ιαπωνικός δράκος και «πασπάλισε» σοφία και μυστικά για την τέλεια οργάνωση ντουλάπας και σπιτιού.
Ακόμα και η Μαρί Κόντο κουράστηκε από την τελειότητα
Κι όμως, όπως αποκάλυψε πρόσφατα, ακόμα και η ίδια δυσκολεύεται πια να αντέξει την απόλυτη οργάνωση. Ίσως τελικά η αληθινή «χαρά» να κρύβεται κάπου ανάμεσα στο χάος και την τάξη. Εξάλλου, μετά τον ερχομό των τριών παιδιών της η γκουρού της οργάνωσης κατάλαβε καλά τι σημαίνει ακατάστατο σπίτι, όπως το βιώνουν εκατομμύρια γονείς σε όλο τον κόσμο.
Το νέο της βιβλίο, με τίτλο «Γράμμα από την Ιαπωνία», το οποίο κυκλοφόρησε στο εξωτερικό πριν λίγες ημέρες, λειτουργεί σαν μέσο ώστε οι αναγνώστες να γνωρίσουν τις ιαπωνικές παραδόσεις και πρακτικές ζωής. Σε συνέντευξη Τύπου στο Μιλάνο, μετά την παρουσίαση του βιβλίου της, παραδέχθηκε ότι κι η ίδια μερικές φορές αφήνει την ακαταστασία να κυριαρχεί στο σπίτι της: «Δεν είμαι τελειομανής, ούτε τέλεια. Είμαι κι εγώ άνθρωπος, και όταν είμαι κουρασμένη, δεν μαγειρεύω. Όταν είμαι πραγματικά κουρασμένη και βλέπω το χάος να κυριαρχεί στο σπίτι, προσποιούμαι ότι δεν συμβαίνει τίποτα και κοιμάμαι».
Η δημιουργός της μεθόδου ΚονΜαρί που έφερε την επανάσταση -και κάποιες φορές κούρασε με τις τέλεια διπλωμένες κάλτσες- στρέφει με το βιβλίο της την προσοχή στην εσωτερική αρμονία, παρουσιάζοντας έξι αρχές εμπνευσμένες από την ιαπωνική παράδοση. Στο νέο της βιβλίο βρίσκεται η έννοια του «Ma»: Μια στιγμή παύσης και περισυλλογής που πρέπει να βρούμε στους φρενήρεις ρυθμούς μας, μια παρένθεση για επανασύνδεση με τον εαυτό μας. «Ακόμα και στην Ιαπωνία βιαζόμαστε συνεχώς. Μας βομβαρδίζουν με πληροφορίες και ερεθίσματα, αλλά χρειαζόμαστε αυτή τη στιγμή, αυτή τη ρωγμή, που μπορεί να διαρκέσει ένα τέταρτο της ώρας, λίγα λεπτά την ημέρα», ανέφερε, σύμφωνα με την ιταλική εφημερίδα La Repubblica. Έμπνευση αποτέλεσε το τελετουργικό του τσαγιού, κατά το οποίο στόχος δεν είναι μόνο να πιείς το ρόφημα, αλλά να εκτιμήσεις κάθε βήμα της προετοιμασίας και της απόλαυσής του.
Μια πρακτική συμβουλή που έδωσε η Κόντο στην ομιλία της είναι η απόλυτη συγκέντρωση χωρίς περισπασμούς σε ό,τι και αν κάνουμε, ακόμα και αν αυτό είναι το μαγείρεμα ή το δίπλωμα των ρούχων. Επιπλέον, σημαντική θεωρεί και την «απενεργοποίηση» του εγκεφάλου μερικές φορές. «Πρέπει να ευχαριστήσεις τα αντικείμενα πριν τα πετάξεις και να χαιρετάς το σπίτι πριν το τακτοποιήσεις. Τότε, θα σου έρθει φυσικά», αυτές είναι οι απλές οδηγίες για αρμονία και τάξη.
Οι 6 ιαπωνικές έννοιες που πρέπει να γνωρίζουμε
Σε συνέντευξή της η Κόντο συστήνει στο κοινό τις έξι έννοιες που είναι βαθιά ριζωμένες στην ιαπωνική κουλτούρα. Μπορούν να εφαρμοστούν στη ζωή: όχι μόνο στο σπίτι ή την ντουλάπα, αλλά στο πώς βλέπουμε τα πράγματα, τις σχέσεις μας, την καθημερινότητά μας.
–Λατρεύω – Mederu: Η έννοια «αγαπώ, φροντίζω» στην πράξη: η Κόντο αναφέρει το Yaoyorozu no Kami, «οκτώ εκατομμύρια θεοί», σύμφωνα με το οποίο τα αντικείμενα μπορεί να φέρουν κάτι θείο ακόμη κι αν είναι άψυχα. Για αυτό το λόγο πριν αποχωριστούμε κάτι, το ευχαριστούμε για όσα μας προσέφερε.
–Τέλειο – Kiwameru: Εδώ η λέξη «τέλειο» δεν έχει την έννοια του άψογου, αλλά «σε τάξη», «στη θέση του». Η διαδικασία της τακτοποίησης είναι μια συνειδητή επιλογή του χώρου που θέλουμε να ζούμε και των αντικειμένων που κρατάμε. Δε χρειάζεται να κάνουμε τη ζωή μας minimal, αλλά να επιλέξουμε όσα πραγματικά έχουμε ανάγκη.
–Επίγνωση – Κidzukau: Η έννοια της επίγνωσης: η Κόντο υποστηρίζει πως πρέπει να έχουμε μία συνειδητή σχέση με όσα αντικείμενα έχουμε. Όχι απλώς να τα βλέπουμε, αλλά να εξετάζουμε την επαφή μας μαζί τους.
–Απόλαυση – Ajiwau: Η έννοια της απόλαυσης, εδώ σχετίζεται με τη χαρά που μας δίνουν τα πράγματα που έχουμε. Πρέπει, επομένως να τους χαρίζουμε χρόνο και προσοχή. Η Κόντο επισημαίνει πως ο σύγχρονος, ψηφιακός κόσμος, μάς αποσυνδέει και έτσι χάνεται η συναισθηματική επαφή με αντικείμενα και περιβάλλον. Πρέπει, λοιπόν, να επιτρέψουμε στα αντικείμενα να μας «μιλήσουν».
–Εξαγνισμός – Kiyomeru: Η τακτοποίηση ως διαδικασία «κάθαρσης». Η Κόντο συσχετίζει τη διαδικασία του ξεκαθαρίσματος με τελετουργίες εξαγνισμού. Δεν έχει απλώς πρακτική σημασία, αλλά και πνευματικά στοιχεία. Δεν είναι τυχαίο ότι ένας ακατάστατος χώρος προκαλεί άγχος, ενώ όταν τον καθαρίσουμε νιώθουμε πιο ήρεμοι.
–Αρμονία – Chōwasaseru: Η αρμονία ως απώτερος στόχος τόσο σχετικά με το χώρο μας, όσο με τη σχέση μας με τους ανθρώπους και το περιβάλλον μας. Αν κάποιος επιλέξει, ευχαριστήσει και τακτοποιήσει το χώρο του, τότε ο κόσμος θα είναι πιο όμορφος, σύμφωνα με την Κόντο.
Φωτογραφίες: @mariekondo/Instagram