Για μεγάλο διάστημα, όσο ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ εξέταζε ποιον θα επιλέξει για επόμενο πρόεδρο της Federal Reserve, η συζήτηση στις αγορές επικεντρωνόταν στο αν ο εκλεκτός του θα μείωνε τα επιτόκια τόσο επιθετικά όσο επιθυμούσε ο ίδιος.
Πλέον, μετά την επιλογή του πρώην διοικητή της Fed Κέβιν Γουόρς —ενός οικονομολόγου γνωστού τόσο για τη σφοδρή κριτική του στην κεντρική τράπεζα όσο και για τις μεταβαλλόμενες απόψεις του στη νομισματική πολιτική— το επίκεντρο μετατοπίζεται από τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια στον ισολογισμό των 6,6 τρισ. δολαρίων της Fed και στον ίδιο τον ρόλο της στις αγορές.
Ο Γουόρς έχει επανειλημμένα και δημοσίως επικρίνει τους πρώην συναδέλφους του για τη διόγκωση του ισολογισμού μέσω της ποσοτικής χαλάρωσης (QE), ενισχύοντας τις εικασίες ότι θα μπορούσε να κινηθεί γρήγορα για τη συρρίκνωσή του. Οι συζητήσεις αυτές συνέβαλαν στην άνοδο των αποδόσεων των μακροπρόθεσμων αμερικανικών ομολόγων και του δολαρίου την Παρασκευή, ενώ αποδόθηκαν και στη βουτιά του χρυσού και του ασημιού, με την υπόθεση ότι η προσέγγισή του υπονομεύει το λεγόμενο «debasement trade».
«Με δεδομένο το “γερακίσιο DNA” του Γουόρς, ο Αμερικανός πρόεδρος παίρνει ρίσκο και ίσως δεν πετύχει τις βαθιές μειώσεις επιτοκίων που επιθυμεί», δήλωσε ο Ζιλ Μοέκ, επικεφαλής οικονομολόγος του AXA Group. «Πιο ουσιαστικά, όμως, το μεγαλύτερο μήνυμα προκύπτει από τις απόψεις του Γουόρς για τον ισολογισμό της Fed και τις βαθιές του αμφιβολίες για την QE».
Ο ισολογισμός στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης
Οι απόψεις του Γουόρς περί υπέρβασης αρμοδιοτήτων της Fed ευθυγραμμίζονται με εκείνες του υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ. Στόχος του είναι να αναστρέψει οριστικά την τάση διόγκωσης του ισολογισμού και να προωθήσει μεταρρυθμίσεις — μια κίνηση με άμεσες συνέπειες όχι μόνο για τα μακροπρόθεσμα επιτόκια, αλλά και για τις βασικές αγορές μέσω των οποίων οι μεγαλύτεροι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί δανείζονται και δανείζουν καθημερινά.
Ανάλογα με την αντίδραση των αγορών, μια απόσυρση της Fed θα μπορούσε να έρθει σε αντίθεση με τον στόχο της κυβέρνησης για χαμηλότερο κόστος μακροπρόθεσμου δανεισμού. Αυτό ενδέχεται να αυξήσει την πίεση προς το υπουργείο Οικονομικών ή άλλους φορείς για πιο ενεργή διαχείριση των αγορών, σε μια περίοδο όπου οι δανειακές ανάγκες αυξάνονται και το δημόσιο χρέος ξεπερνά τα 30 τρισ. δολάρια.
Ήδη, τον Ιανουάριο, ο Τραμπ έδωσε εντολή στις κρατικά ελεγχόμενες Fannie Mae και Freddie Mac να αγοράσουν 200 δισ. δολάρια σε στεγαστικά ομόλογα, ώστε να συγκρατηθεί το κόστος για τους υποψήφιους αγοραστές κατοικιών.
«Αν πάρουμε τον Γουόρς τοις μετρητοίς ότι απορρίπτει την επέκταση του ισολογισμού ως μέσο συμπίεσης των αποδόσεων, τότε το βάρος πέφτει στο υπουργείο Οικονομικών», σημείωσε ο Γκρεγκ Πίτερς της PGIM Fixed Income.
Ταυτόχρονα, ο Γουόρς θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι μια αυστηρότερη χρηματοπιστωτική στάση μέσω μικρότερου ισολογισμού θα του έδινε περιθώριο για βαθύτερες μειώσεις του βασικού επιτοκίου.
Από την QE στην «νομισματική κυριαρχία»
Κατά τη θητεία του στη Fed (2006–2011), ο Γουόρς υπήρξε αρχικά υποστηρικτής της QE, όμως στη συνέχεια εξελίχθηκε σε έντονο επικριτή, παραιτούμενος τελικά λόγω της συνέχισης των αγορών ομολόγων. Υποστηρίζει ότι η επιθετική πολιτική αγορών τεχνητά κράτησε χαμηλά τα επιτόκια, ενθάρρυνε υπερβολικό ρίσκο στη Wall Street και οδήγησε σε «νομισματική κυριαρχία», όπου οι αγορές εξαρτώνται υπέρ τον δέοντα από τη στήριξη της κεντρικής τράπεζας.
Η συρρίκνωση του αποτυπώματος της Fed δεν είναι εύκολη. Οι αγορές έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα ευαίσθητες ακόμη και σε μικρές μεταβολές ρευστότητας, όπως το 2019, όταν η Fed αναγκάστηκε να παρέμβει για να αναχαιτίσει απότομη άνοδο των βραχυπρόθεσμων επιτοκίων. Στα τέλη του 2025, αυξημένος κρατικός δανεισμός σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη ποσοτική σύσφιξη (QT) προκάλεσαν νέα πίεση, οδηγώντας τη Fed να αναστείλει το QT και να επανεκκινήσει αγορές βραχυπρόθεσμων εντόκων.
Αναλυτές της Barclays εκτιμούν ότι υπάρχει «κάποιο περιθώριο» εντός του πλαισίου επαρκών αποθεματικών. Ωστόσο, πολλοί αξιωματούχοι εξακολουθούν να στηρίζουν το υφιστάμενο καθεστώς, όπως σημειώνει η JPMorgan Chase & Co..
«Προς το παρόν, το καθεστώς παραμένει ως έχει, αλλά οι αγορές θα βρίσκονται σε επιφυλακή έως ότου ο Γουόρς αποσαφηνίσει τις προθέσεις του», σχολίασε ο Γκενάντι Γκόλντμπεργκ της TD Securities.
Διαβάστε ακόμη
Νέα απάτη με τα τέλη κυκλοφορίας μέσω SMS – Η ανακοίνωση της ΑΑΔΕ (pics)
Amazon Exit: Το τέλος εποχής για τα Go και Fresh και το μεγάλο στοίχημα του Whole Foods
Πράσινα καύσιμα στις πτήσεις: Ποιες εταιρείες μπαίνουν στο σχέδιο της Σιγκαπούρης
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα