Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρίσκεται σήμερα η Ευρώπη, καθώς τα θεσμικά όργανα της ΕΕ σε Βρυξέλλες και Φρανκφούρτη… αναλαμβάνουν δράση με φόντο την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή και τον αντίκτυπό της κυρίως στην οικονομία της Γηραιάς Ηπείρου.
Στην πρώτη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) μετά την έναρξη του πολέμου, η Φρανκφούρτη αναμένεται να διατηρήσει τα επιτόκια αμετάβλητα, αξιολογώντας τις συνέπειες που θα έχει η σύγκρουση στο Ιράν στον πληθωρισμό. Το επιτόκιο καταθέσεων θα παραμείνει στο 2% την Πέμπτη — εκεί που βρίσκεται από τον Ιούνιο — σύμφωνα με δημοσκόπηση του Bloomberg. Ωστόσο, αν και οι περισσότεροι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι τα κόστη δανεισμού θα παραμείνουν σε αυτό το επίπεδο μέχρι το τέλος του έτους, οι traders ποντάρουν σε μία τουλάχιστον αύξηση.
Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εντείνει τους φόβους για έναν νέο κύμα πληθωρισμού, μετά από την αύξηση των τιμών το 2022, μια προοπτική που βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας καθώς οι κεντρικές τράπεζες του κόσμου συνεδριάζουν αυτή την εβδομάδα.
Η ΕΚΤ βρίσκεται σε καλύτερη θέση από το 2022
Η ΕΚΤ βρίσκεται σε καλύτερη θέση από το 2022, όταν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία προκάλεσε αύξηση των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Παρόλα αυτά, ορισμένοι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής εξετάζουν ήδη το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων για να περιορίσουν οποιουσδήποτε κινδύνους πληθωρισμού, ενώ άλλοι αναρωτιούνται αν η επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης θα μπορούσε να αποδειχτεί πιο ανησυχητική.
Οι νέες προβλέψεις για το τρίτο τρίμηνο δεν αναμένεται να ξεκαθαρίσουν περισσότερο το τοπίο, καθώς πολλά από τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν συλλέχθηκαν πριν την έναρξη των επιθέσεων ΗΠΑ-Ισραήλ. Ωστόσο, η συνοδευτική ανάλυση σεναρίων θα προσφέρει ενδείξεις για το πόσο σοβαρή μπορεί να είναι η κατάσταση.
Η επικεφαλής της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ υποσχέθηκε να μην «βιαστεί να πάρει απόφαση», αλλά επίσης διαβεβαίωσε ότι δεν θα επιτρέψει να επαναληφθούν οι αυξήσεις που σημειώθηκαν πριν από τέσσερα χρόνια. Θα δεχθεί ερωτήσεις από τους δημοσιογράφους στις 2:45 μ.μ. στη Φρανκφούρτη, μισή ώρα μετά τις ανακοινώσεις για τα επιτόκια και πριν αναχωρήσει για τη Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες, όπου θα συζητηθεί η κατάσταση στο Ιράν.
Οι αξιωματούχοι επισημαίνουν τη σημασία της διατήρησης της ψυχραιμίας όσον αφορά τον πόλεμο, υποστηρίζοντας ότι είναι πολύ νωρίς για να εξαχθούν συμπεράσματα για τα επιτόκια. Ωστόσο, αυτό δεν εμπόδισε κάποιους να εικάσουν την ανάγκη και τη χρονική στιγμή των πιθανών αυξήσεων.
Ο Μάντις Μίλερ από την Εσθονία είπε ότι η πιθανότητα να γίνει αύξηση έχει ενισχυθεί, ενώ ο Πέτερ Καζίμιρ από τη Σλοβακία είπε στο Bloomberg ότι «η αντίδραση της ΕΚΤ είναι πιθανώς πιο κοντά από ό,τι πολλοί πιστεύουν».
Η επικεφαλής οικονομολόγος της BNP Paribas, Ισαμπέλ Ματέος ι Λάγκο, δήλωσε στο Bloomberg Television την Τετάρτη: «Είναι πολύ πιο λογικό να στείλουν σήματα προσοχής, ακόμη και αυστηρότητας, σε αυτή τη φάση και να ελπίζουν ότι δεν θα χρειαστεί να δράσουν».
Ο πληθωρισμός του 2022 και οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας έχουν έχουν επανέλθει στο προσκήνιο, αλλά οι αξιωματούχοι προσπαθούν να διασκεδάσουν τις ανησυχίες ότι η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με επανάληψη αυτών των φαινομένων.
Αβεβαιότητα
Η Λαγκάρντ πιθανότατα θα επαναλάβει τα επιχειρήματα ότι η οικονομία βρίσκεται σε πολύ διαφορετική κατάσταση αυτή τη φορά — χωρίς συσσωρευμένη ζήτηση, χωρίς υπερθέρμανση στην αγορά εργασίας και χωρίς επεκτατική δημοσιονομική πολιτική. Το ίδιο ισχύει και για τη νομισματική πολιτική: τότε, τα επιτόκια ήταν αρνητικά και η ΕΚΤ αγόραζε ομόλογα. Τώρα, τα κόστη δανεισμού είναι κοντά σε ουδέτερα επίπεδα και ο ισολογισμός της μειώνεται. Η κατάσταση στην ενέργεια είναι επίσης καλύτερη: οι προμήθειες είναι πιο διαφοροποιημένες και οι τιμές του φυσικού αερίου, παρά την αύξηση, είναι πολύ χαμηλότερες.
Οι επιχειρήσεις και οι καταναλωτές μπορεί να μην είναι τόσο υπομονετικοί. Οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό έχουν ήδη ξεπεράσει τον στόχο του 2% και μπορεί να αυξηθούν περαιτέρω όταν ληφθούν υπόψη οι αυξημένες τιμές ενέργειας.
Οι νέες προβλέψεις για την οικονομία θα είναι περιορισμένης χρησιμότητας, καθώς κυριαρχεί κλίμα αβεβαιότητας λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων. Η διάρκεια του πολέμου είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες αβεβαιότητας. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι οι ΗΠΑ δεν είναι έτοιμες να φύγουν ακόμη, «αλλά θα φύγουμε στο άμεσο μέλλον». Ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας, Ισαάκ Κατζ, δήλωσε ότι η σύγκρουση θα συνεχιστεί μέχρι «να επιτευχθεί η νίκη». Αβέβαιο είναι και το πότε τα δεδομένα της αγοράς θα ενσωματωθούν στις προβλέψεις. Αν η ΕΚΤ ακολουθήσει το κανονικό της χρονοδιάγραμμα, η ημερομηνία αυτή θα πρέπει να ήταν πριν από την κλιμάκωση της σύγκρουσης. Η Σνάμπελ της ΕΚΤ δήλωσε ότι οι προβλέψεις «θα αντικατοπτρίζουν τουλάχιστον εν μέρει τις πρόσφατες εξελίξεις», ενώ η Λαγκάρντ υποσχέθηκε ότι η ΕΚΤ θα συνεχίσει να επεξεργάζεται τα πιθανά σενάρια.
Αλλάζουν οι προοπτικές για τα επιτόκια
Η απειλή της ενεργειακής κρίσης ωθεί τους traders να στοιχηματίζουν σε περισσότερες αυξήσεις επιτοκίων από την Τράπεζα της Αγγλίας και την ΕΚΤ, μόλις λίγες ώρες προτού οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ανακοινώσουν τις τελικές τους αποφάσεις.
Η εκτόξευση των τιμών του φυσικού αερίου μετά από ιρανική επίθεση στο μεγαλύτερο εργοστάσιο εξαγωγής LNG στον κόσμο τροφοδότησε νέους φόβους για τον πληθωρισμό και ώθησε τις αγορές να προεξοφλούν μια πιο επιθετική απάντηση από τους κεντρικούς τραπεζίτες.
Οι αγορές τιμολογούν τώρα περισσότερες από δύο αυξήσεις κατά ένα τέταρτο της μονάδας από την ΕΚΤ το 2026, ενώ οι traders στοιχηματίζουν σε περίπου 40 μονάδες βάσης νομισματικής σύσφιξης από την BoE έως το τέλος του έτους, σημειώνοντας απότομη άνοδο από την Τετάρτη. Αν και δεν αναμένονται αλλαγές στα επιτόκια σήμερα, οι επενδυτές θα επικεντρωθούν στα σχόλια των αξιωματούχων για να αντιληφθούν πώς η σύγκρουση έχει επηρεάσει τις προοπτικές τους.
Σύμφωνα με το Bloomberg, πρόκειται για ένα άβολο σκηνικό για τον διοικητή της BoE, Άντριου Μπέιλι, και την πρόεδρο της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ. Η τελευταία άνοδος των τιμών του φυσικού αερίου καθιστά πιθανώς μεγάλο μέρος των συζητήσεών τους με συναδέλφους τις τελευταίες ημέρες παρωχημένο, και επίσης αυξάνει την πίεση προς αυτούς να δηλώσουν εάν η τρέχουσα τιμολόγηση των αυξήσεων των επιτοκίων είναι δικαιολογημένη.
Διαβάστε ακόμη
Οι επιχειρηματίες της χρονιάς και τα επόμενα deals τους (pics)
Dynagas: Κινδυνεύει να χάσει το 36% των εσόδων της λόγω των κυρώσεων της ΕΕ στη Ρωσία
Ευρώπη: Πώς οι ΑΠΕ «φρενάρουν» το ενεργειακό σοκ από το Ιράν (γράφημα)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα