Η Ρωσίαπάτησε «φρένο» στις κρατικές δαπάνες τον Δεκέμβριο, καθώς η κυβέρνηση επιδίωξε να κρατήσει το δημοσιονομικό έλλειμμα εντός του πιο πρόσφατα αναθεωρημένου στόχου, σε ένα περιβάλλον έντονης κάμψης των εσόδων από το πετρέλαιο.
Οι δαπάνες του προϋπολογισμού τον Δεκέμβριο υποχώρησαν κατά 19% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με υπολογισμούς του Bloomberg που βασίζονται σε στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών. Σε επίπεδο έτους, οι συνολικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 7%, ρυθμός αισθητά χαμηλότερος από την άνοδο 24% που είχε καταγραφεί έναν χρόνο νωρίτερα.
Χάρη σε αυτή τη συγκράτηση, η Ρωσία κατάφερε να παραμείνει εντός του νέου στόχου για έλλειμμα ίσο με 2,6% του ΑΕΠ, με τη «μαύρη τρύπα» να διαμορφώνεται στα 5,6 τρισ. ρούβλια (71,6 δισ. δολάρια). Ο αρχικός σχεδιασμός για έλλειμμα μόλις 0,5% του ΑΕΠ εκτροχιάστηκε, καθώς τα έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο βρέθηκαν στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων πέντε ετών.
Παρότι η χώρα έκλεισε για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά με δημοσιονομικό έλλειμμα, αυτή τη φορά το πρόβλημα δεν προήλθε από εκρηκτική αύξηση δαπανών, αλλά κυρίως από υστέρηση εσόδων, εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία.
Η πτώση των διεθνών τιμών του αργού, η διεύρυνση της έκπτωσης στο ρωσικό πετρέλαιο λόγω αυστηρότερων κυρώσεων και ένα απροσδόκητα ισχυρό ρούβλι οδήγησαν σε μείωση 24% των εσόδων του ενεργειακού τομέα σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Τον Δεκέμβριο, η επιδείνωση ήταν ιδιαίτερα έντονη. Μετά τις αμερικανικές κυρώσεις σε δύο μεγάλους παραγωγούς, τη Rosneft PJSC και τη Lukoil PJSC, τα έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο κατέρρευσαν κατά 43%.
Την εικόνα επιβάρυναν και χαμηλότερες από τις αναμενόμενες εισπράξεις από άλλους κλάδους, σε ένα περιβάλλον απογοητευτικής οικονομικής ανάπτυξης. Η μεγέθυνση της οικονομίας φαίνεται πως δεν έπιασε καμία από τις επίσημες προβλέψεις, καταλήγοντας πιθανότατα κάτω από το 1%, από 4,3% έναν χρόνο πριν.
Τέταρτη συνεχόμενη χρονιά με έλλειμμα
Παρότι η Ρωσία δεν ξεπέρασε το μεγαλύτερο έλλειμμα της τελευταίας δεκαετίας -το 3,8% του ΑΕΠ το 2020, στη χρονιά της πανδημίας- η δημοσιονομική της θέση είναι σήμερα σαφώς πιο ευάλωτη. Τότε, το Εθνικό Ταμείο Ευημερίας διέθετε περίπου 8,8 τρισ. ρούβλια σε άμεσα διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία, ποσό υπερδιπλάσιο του σημερινού.
Ο δανεισμός έχει επίσης γίνει πολύ ακριβότερος και δυσκολότερος. Το βασικό επιτόκιο της κεντρικής τράπεζας βρίσκεται στο 16%, έναντι ιστορικού χαμηλού 4,25% το 2020, ενώ η αποχώρηση ξένων επενδυτών έχει περιορίσει τη δυναμικότητα της αγοράς.
Συνολικά, τα στοιχεία δείχνουν ότι η περίοδος άφθονων πόρων για τη χρηματοδότηση του πολέμου, της οικονομίας και της κοινωνικής πολιτικής έχει λήξει, ενισχύοντας την ανάγκη για δημοσιονομική πειθαρχία.
Οι προοπτικές της πετρελαϊκής αγοράς παραμένουν ασθενείς, με τον Πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ να αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο αυστηροποίησης των κυρώσεων κατά του Κρεμλίνου έως ότου επιτευχθεί ειρήνη. Τα μη πετρελαϊκά έσοδα του προϋπολογισμού αναμένεται επίσης να πιεστούν από τη χαμηλή οικονομική δυναμική, με την ανάπτυξη να εκτιμάται στο 1,3% φέτος.
«Κατανοούμε πλήρως ότι δεν μπορούμε να βασιζόμαστε σε υψηλά έσοδα από πετρέλαιο και φυσικό αέριο σε μακροπρόθεσμη βάση», δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Αντόν Σιλουάνοφ σε συνέντευξή του στο κρατικό τηλεοπτικό κανάλι Rossiya 24 στα τέλη του περασμένου έτους.
Για πρώτη φορά, η Ρωσία αναμένεται να μειώσει τις αμυντικές δαπάνες το 2026, κατά περίπου 10% σε ετήσια βάση.
Ακόμη κι έτσι, ο προϋπολογισμός προβλέπεται να παραμείνει ελλειμματικός και τα επόμενα χρόνια, με τον ακριβό εγχώριο δανεισμό —όπως και το 2025— να αποτελεί την κύρια πηγή χρηματοδότησης, καθώς τα αποθέματα έχουν μειωθεί δραστικά.
Διαβάστε ακόμη
«Πρωταθλητές» Ευρώπης στις καθυστερήσεις ενοικίων και στεγαστικών δανείων οι Έλληνες
Dragon fruit: Το «φρούτο του δράκου» ρίζωσε σε Κρήτη και Καλαμάτα
Πονάνε οι αρθρώσεις σας; Μια μικρή ιατρική επανάσταση έρχεται
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα