Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αναμένεται να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια τουλάχιστον έως τα τέλη του επόμενου έτους, καθώς οι εκτιμήσεις για αύξηση το 2026 υποχωρούν. Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα του Bloomberg συμφωνούν ότι το επιτόκιο καταθέσεων θα παραμείνει στο 2% στη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου στις 4–5 Φεβρουαρίου στη Φρανκφούρτη.
Αν και το ποσοστό όσων προβλέπουν μία ή περισσότερες αυξήσεις πριν από το 2028 αυξήθηκε στο ένα τρίτο από περίπου το ένα τέταρτο στην προηγούμενη έρευνα, λιγότεροι θεωρούν πιθανό ένα τέτοιο βήμα εντός του τρέχοντος έτους.
Αβεβαιότητα, ισχυρό ευρώ και εμπορικοί κίνδυνοι
Πίσω από αυτή τη μετατόπιση βρίσκεται η αυξημένη οικονομική αβεβαιότητα, καθώς ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπαναχωρήσει αιφνιδιαστικά από τη θερινή εμπορική συμφωνία με την Ευρώπη, ενώ η ενίσχυση του ευρώ απειλεί να πλήξει τις εξαγωγές και να επιβαρύνει τον πληθωρισμό, που παραμένει κάτω από τον στόχο.
Αξιωματούχοι υπό την πρόεδρο Κριστίν Λαγκάρντ υποστηρίζουν ότι το υφιστάμενο μείγμα νομισματικής πολιτικής ανταποκρίνεται στις προκλήσεις. Ωστόσο, ιδίως υπό το πρίσμα της ανόδου του ευρώ, ο Αυστριακός Μάρτιν Κόχερ και άλλοι τονίζουν την ανάγκη ετοιμότητας για ταχεία αντίδραση.
«Η Λαγκάρντ είναι πιθανό να επαναλάβει ότι η οικονομία της ευρωζώνης βρίσκεται σε καλή κατάσταση, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν αυξημένοι», σημείωσε ο οικονομολόγος της Swedbank, Νέριους Ματσιούλις. «Οι πρώτες εβδομάδες του 2026 κατέδειξαν ξεκάθαρα πόσο εύθραυστες παραμένουν οι εμπορικές συμφωνίες».
Γεωπολιτικές εντάσεις και εμπορικές ισορροπίες
Οι συμμετέχοντες στην έρευνα εκτιμούν ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο τουλάχιστον των τελευταίων δύο ετών, μετά τις δηλώσεις του Τραμπ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, όπου απαίτησε από την Ευρώπη να του «παραδώσει» τη Γροιλανδία ή να αντιμετωπίσει αυξημένους δασμούς.
Παρότι τελικά έκανε πίσω, το επεισόδιο ενίσχυσε τις προσπάθειες της Ευρώπης να θωρακίσει εναλλακτικές συνεργασίες. Η ΕΕ υπέγραψε αυτή την εβδομάδα εμπορική συμφωνία με την Ινδία.
«Αναμένουμε ότι η εμπορική συμφωνία ΗΠΑ–ΕΕ θα επιβιώσει, αλλά μπορεί να περάσει από αρκετές δυσκολίες», δήλωσε ο Γκάβιν Φρεντ, ανώτερος στρατηγικός αναλυτής της National Australia Bank. Θεωρεί ότι μια ισοτιμία ευρώ–δολαρίου μεταξύ 1,20 και 1,25 είναι «διαχειρίσιμη» για την ΕΚΤ.
Το ενιαίο νόμισμα έχει ενισχυθεί περίπου 15% τον τελευταίο χρόνο και πρόσφατα ξεπέρασε το όριο των 1,20 δολαρίων, καθώς οι διεθνείς επενδυτές εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί απέναντι στις ΗΠΑ. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής παρακολουθούν στενά την εξέλιξη, χωρίς να έχουν σημάνει συναγερμό.
«Αν και μια ταχεία υποτίμηση του δολαρίου παραμένει ακραίο σενάριο, η ΕΚΤ θα έπρεπε να επανεκτιμήσει την ισορροπία κινδύνων για τον πληθωρισμό της ευρωζώνης αν το ευρώ συνεχίσει να ενισχύεται», δήλωσε ο οικονομολόγος της Εθνικής Τράπεζα της Ελλάδος, Ηλίας Τσιριγωτάκης.
Προοπτικές πληθωρισμού και ανάπτυξης
Οι τελευταίες προβλέψεις της ΕΚΤ τοποθετούν τον πληθωρισμό λίγο κάτω από το 2% φέτος, πριν επιστρέψει στον στόχο το 2028. Οι οικονομολόγοι βλέπουν περισσότερους καθοδικούς κινδύνους στο άμεσο μέλλον και περισσότερους ανοδικούς το 2027, με τη μεσοπρόθεσμη πορεία να παραμένει γενικά εντός στόχου.
Παρά ταύτα, οι αγορές έχουν ενισχύσει τα στοιχήματα για νέα μείωση επιτοκίων εντός του έτους. Μόλις το 12% των ερωτηθέντων προβλέπει περικοπές έως το τέλος του 2027, αν και περίπου το 40% θεωρεί ένα τέτοιο σενάριο πιθανότερο από μια αύξηση.
Σύμφωνα με τη Bloomberg Economics, η ευρωζώνη ξεκίνησε το έτος με έντονες γεωπολιτικές αναταράξεις, όμως η ΕΚΤ θα επιχειρήσει να εστιάσει στη συνολική εικόνα, αγνοώντας τις πρόσφατες εμπορικές εντάσεις και την άνοδο του ευρώ, παρότι οι καθοδικοί κίνδυνοι αυξάνονται.
Για την ανάπτυξη, οι ελπίδες στρέφονται σε ένα ισχυρό δημοσιονομικό πακέτο, με αυξημένες δαπάνες για υποδομές και άμυνα. Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι η Γερμανία θα ωφεληθεί περισσότερο από αυτές τις επενδύσεις σε σχέση με την ευρωζώνη συνολικά.
«Η ΕΚΤ θα επαναφέρει όλο και περισσότερο το γνωστό επιχείρημα ότι η νομισματική πολιτική δεν μπορεί να λύσει διαρθρωτικές αδυναμίες», σχολίασε ο Κάρστεν Μπρζέσκι της ING. «Με όσα συμβαίνουν διεθνώς, η ΕΚΤ έχει καταστεί σχεδόν σύμβολο σταθερότητας».
Διαβάστε ακόμη
Η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει την αγορά εργασίας
Mega deal Sony – GIC: $3 δισ. για τη μουσική του αύριο και την εξαγορά μουσικών καταλόγων
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ