Ένα σημαντικό βήμα στη δημιουργία μια ευρωπαϊκής τραπεζικής ένωσης έκαναν οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης, οι οποίοι συμφώνησαν να δημιουργήσουν κοινή εποπτική αρχή για τις τράπεζες της ζώνης του ευρώ.
Η συμφωνία επετεύχθη λίγο πριν τα ξημερώματα στις Βρυξέλλες, μετά από πολύμηνες διαπραγματεύσεις και, εντός της ημέρας, θα τεθεί στους Ευρωπαίους ηγέτες προς συζήτηση.
Η πολιτική συμφωνία θα δώσει στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα τη δυνατότητα να εποπτεύει τις τράπεζες στα 17 κράτη μέλη της Ευρωζώνης, αλλά και σε οποιαδήποτε άλλη χώρα της ΕΕ που θα επιλέξει κάτι τέτοιο.
Οι αρμοδιότητες της ΕΚΤ θα ενισχυθούν, ενώ θα επιτραπεί στον ευρωπαϊκό μηχανισμό διάσωσης να δίνει απευθείας ενίσχυση στις προβληματικές τράπεζες, ένα μέτρα που κρίνεται ως απαραίτητο, ώστε να μπορέσει η Ευρωζώνη να σπάσει τα δεσμά της κρίσης χρέους.
“Κομμάτι -κομμάτι, η τραπεζική ένωση θα χτιστεί πάνω σε αυτό το θεμελιώδες βήμα που επετεύχθη σήμερα”, δήλωσε ο Ευρωπαίος Επίτροπος, Michel Barnier.
Η ΕΕ είχε δεσμευτεί στις αγορές να έχει φτάσει σε κατ’ αρχήν συμφωνία μέχρι την αρχή του Νέου Έτους και οι υπουργοί Οικονομικών το πέτυχαν μετά από ακόμη μια ολονύχτια κατεπείγουσα συνεδρίαση.
“Μένουμε προσηλωμένοι σε ό,τι υποσχεθήκαμε”, δήλωσε ο Γερμανός ΥΠΟΙΚ, Wolfgang Schaeuble. Ωστόσο, οι αγορές φάνηκαν να διαχωρίζουν τη θέση τους σε μεγάλο βαθμό από τις διαπραγματεύσεις, καθώς οι γενικές γραμμές ήταν ήδη γνωστές εδώ και κάποιο διάστημα.
Η συμφωνία προβλέπει ότι οι τράπεζες με assets άνω των 30 δις ευρώ ή αυτές που αντιπροσωπεύουν το 20% του ΑΕΠ των εθνικών οικονομιών θα τοποθετηθούν κάτω από την άμεση επίβλεψη της ΕΚΤ.
Η ΕΚΤ θα μπορεί επίσης να αποφασίσει εάν θα εποπτεύει οποιαδήποτε άλλη τράπεζα επιθυμεί, από τη στιγμή που θα αναλάβει τον εποπτικό της ρόλο -κάτι που υπολογίζεται εντός του 2014.
Η συμφωνία που επετεύχθη σηματοδοτεί και τον συμβοβασμό μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας, οι οποίες διαφωνούσαν για τη δομή της τραπεζικής ένωσης.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες θεωρούν ότι αυτό το πρώτο βήμα μπορεί να γίνει χωρίς να αλλάξουν οι τρέχουσες συνθήκες, κάτι με το οποίο πάντως διαφωνεί η Μ. Βρετανία , η οποία δεν πιστεύει ότι μια αποτελεσματική τραπεζική ένωση μπορεί να υπάρξει χωρίς νέες συμφωνίες.
Στην ατζέντα των ηγετών της ΕΕ συμπεριλαμβάνονται επίσης θέματα, όπως η ενίσχυση της δημοσιονομικής πειθαρχίας στη ζώνη του ευρώ, αλλά και η υποχρέωση των κυβερνήσεων της Ευρωζώνης να δείχνουν τους προϋπολογισμούς τους στην ΕΕ, πριν τους υποβάλουν στα κοινοβούλιά τους.
Οι χώρες που δεν συμμετέχουν στο ευρώ, όπως η Μ. Βρετανία ανησυχούν ότι κινήσεις που προωθούν τη σύσφιξη θα μπορούσαν να προκαλέσουν στρεβλώσεις στην ενιαία αγορά.
Ο David Cameron και ο Σπυηδός πρωθυπουργός, Fredrik Reinfeldt, θέλουν να διασφαλίσουν ότι θα “έχουν λόγο” στα οικονομικά ζητήματα και ότι η Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή που έχει έδρα το Λονδίνο δεν θα παραγκωνιστεί από τις νέες προτάσεις.