Αξιωματούχοι των ΗΠΑ, της Δανίας και της Γροιλανδίας συναντήθηκαν για να συζητήσουν τις φιλοδοξίες του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να θέσει υπό αμερικανικό έλεγχο τη Γροιλανδία, μια ημιαυτόνομη περιοχή της Δανίας. Την ίδια στιγμή, η Δανία και αρκετοί Ευρωπαίοι σύμμαχοι στέλνουν στρατεύματα στη Γροιλανδία, σε μια σαφή ένδειξη πρόθεσης ενίσχυσης της ασφάλειας του τεράστιου αρκτικού νησιού.
Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών, Λαρς Λέκε Ράσμουσεν, δήλωσε μετά τη συνάντηση στην Ουάσιγκτον την Τετάρτη με τη Γροιλανδή ομόλογό του, τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ότι παραμένει μια «θεμελιώδης διαφωνία». Αναγνώρισε ότι «δεν καταφέραμε να αλλάξουμε την αμερικανική θέση», προσθέτοντας ωστόσο ότι δεν το ανέμενε.
Παρόλα αυτά, τα γεγονότα της Τετάρτης υπέδειξαν πιθανούς δρόμους προς τα εμπρός.
Αναζήτηση συμβιβασμού
Η Δανία, η Γροιλανδία και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν να συγκροτήσουν μια ομάδα εργασίας υψηλού επιπέδου «για να διερευνήσουμε αν μπορούμε να βρούμε έναν κοινό δρόμο», δήλωσε ο Ράσμουσεν. Πρόσθεσε ότι αναμένει η ομάδα να πραγματοποιήσει την πρώτη της συνεδρίαση «εντός λίγων εβδομάδων».
Οι Δανοί και Γροιλανδοί αξιωματούχοι δεν διευκρίνισαν ποιοι θα συμμετέχουν στην ομάδα ούτε έδωσαν περισσότερες λεπτομέρειες. Ο Ράσμουσεν ανέφερε ότι η ομάδα θα πρέπει να επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση των ανησυχιών των ΗΠΑ για την ασφάλεια, σεβόμενη παράλληλα τις «κόκκινες γραμμές» της Δανίας. Οι δύο χώρες είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ.
«Το αν αυτό είναι εφικτό, δεν το γνωρίζω», πρόσθεσε, εκφράζοντας την ελπίδα ότι η διαδικασία θα μπορούσε να «ρίξει τους τόνους».
Δεν θέλησε να αναφερθεί στο πώς θα μπορούσε να μοιάζει ένας συμβιβασμός, ενώ οι προσδοκίες παραμένουν χαμηλές. Όπως δήλωσε την Πέμπτη ο Δανός υπουργός Άμυνας, Τρόελς Λουντ Πόουλσεν, η ύπαρξη της ομάδας είναι προτιμότερη από την απουσία της και αποτελεί «ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση», καθώς τουλάχιστον επιτρέπει στις δύο πλευρές να συνομιλούν μεταξύ τους και όχι απλώς να μιλούν η μία για την άλλη.
Ο Τραμπ υποστηρίζει επανειλημμένα ότι οι ΗΠΑ χρειάζονται τον έλεγχο της Γροιλανδίας για λόγους εθνικής ασφάλειας. Έχει προσπαθήσει να δικαιολογήσει τις εκκλήσεις του για αμερικανική ανάληψη ελέγχου, υποστηρίζοντας ότι η Κίνα και η Ρωσία έχουν τα δικά τους σχέδια για τη Γροιλανδία, η οποία διαθέτει τεράστια ανεκμετάλλευτα αποθέματα κρίσιμων ορυκτών, σύμφωνα με το Associated Press.
Στρατιωτικό μήνυμα από την Ευρώπη
Καθώς οι συνομιλίες διεξάγονταν στην Ουάσιγκτον, το υπουργείο Άμυνας της Δανίας ανακοίνωσε την ενίσχυση της στρατιωτικής του παρουσίας στη Γροιλανδία, σε συνεργασία με συμμάχους του ΝΑΤΟ. Η Γαλλία, η Γερμανία, η Νορβηγία και η Σουηδία ανακοίνωσαν ότι αποστέλλουν μικρό αριθμό στρατιωτών, σε μια συμβολική αλλά σαφή κίνηση αλληλεγγύης προς την Κοπεγχάγη.
Το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε ότι ένας Βρετανός αξιωματικός συμμετέχει σε ομάδα αναγνώρισης για άσκηση αντοχής στην Αρκτική. Το γερμανικό υπουργείο Άμυνας, το οποίο έστειλε 13 στρατιώτες, δήλωσε ότι στόχος είναι να διερευνηθούν «δυνατότητες διασφάλισης της ασφάλειας υπό το πρίσμα των ρωσικών και κινεζικών απειλών στην Αρκτική», χαρακτηρίζοντας την κοινή πτήση από τη Δανία «ισχυρό μήνυμα ενότητας».
Ο Πόουλσεν δήλωσε ότι «οι δανικές ένοπλες δυνάμεις, μαζί με αριθμό αρκτικών και ευρωπαϊκών συμμάχων, θα εξετάσουν τις επόμενες εβδομάδες πώς μπορεί να υλοποιηθεί στην πράξη αυξημένη παρουσία και δραστηριότητα ασκήσεων στην Αρκτική».
Την Πέμπτη ανέφερε επίσης ότι η πρόθεση είναι «η δημιουργία πιο μόνιμης στρατιωτικής παρουσίας με μεγαλύτερη δανική συνεισφορά», καθώς και η πρόσκληση συμμάχων να συμμετέχουν σε ασκήσεις και εκπαίδευση σε κυλιόμενη βάση.
Μήνυμα προς ΗΠΑ και ΝΑΤΟ
Παρότι η ευρωπαϊκή στρατιωτική παρουσία είναι προς το παρόν κυρίως συμβολική, το timing της δεν ήταν τυχαίο.
Η ανάπτυξη «εξυπηρετεί τόσο την αποστολή πολιτικού όσο και στρατιωτικού μηνύματος προς την Αμερική, αλλά και την αναγνώριση ότι η ασφάλεια στην Αρκτική πρέπει να ενισχυθεί περισσότερο», δήλωσε η Μαρία Μαρτισιούτε, αναλύτρια στο European Policy Center στις Βρυξέλλες. «Και αυτό θα πρέπει να γίνει πρωτίστως μέσω συμμαχικής προσπάθειας, όχι με τις ΗΠΑ να έρχονται και να θέλουν να την αναλάβουν. Αυτό περιπλέκει τη θέση της Ουάσιγκτον».
Οι ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες καθοδηγούνται από τη Δανία και δεν συντονίζονται μέσω του ΝΑΤΟ, το οποίο κυριαρχείται από τις ΗΠΑ. Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι επιθυμούν να διατηρήσουν ενεργό τον ρόλο της Συμμαχίας. Η Γερμανία δήλωσε ότι στόχος είναι «να αποκτηθεί μια τεκμηριωμένη εικόνα επί τόπου για περαιτέρω συζητήσεις και σχεδιασμό εντός του ΝΑΤΟ».
Ο Πόουλσεν ανέφερε ότι ο ίδιος και η υπουργός Εξωτερικών της Γροιλανδίας σκοπεύουν να συναντήσουν τη Δευτέρα στις Βρυξέλλες τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, για να συζητήσουν την ασφάλεια στην Αρκτική. Το ΝΑΤΟ εξετάζει ήδη τρόπους ενίσχυσης της ασφάλειας στην περιοχή.
«Πραγματικά προσβλέπω σε κάποια ανακοίνωση στρατιωτικής δραστηριότητας ή ανάπτυξης δυνάμεων στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ», δήλωσε η Μαρτισιούτε. «Διαφορετικά, υπάρχει πράγματι ο κίνδυνος το ΝΑΤΟ να παραλύσει — και αυτό δεν θα ήταν καλό».
Διαβάστε ακόμη
Cosco Shipping: Επενδύει $2,4 δισ. για 12 νέα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με καύσιμο LNG
Επικουρικές συντάξεις: Ανοιξε ο δρόμος για αυξήσεις – Ολες οι αλλαγές
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα