Του Κωστή Πλάντζου
Να υποβληθούν στο «μαρτύριο της σταγόνας» προετοιμάζονται πλέον στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Η Ομάδα Εργασίας της Ευρωζώνης (EuroWoking Group) συνεδριάζει επισήμως για τη δόση των 6,3 δισ. ευρώ που θα δοθεί στη χώρα μας, αλλά η Αθήνα σκοπεύει να βάλει στην ατζέντα τα μέτρα μείωσης του ελληνικού χρέους, προετοιμάζοντας τη σύνοδο του Eurogroup της 5ης Μαΐου. Ο Γιάννης Στουρνάρας γνωρίζει όμως ότι, παρότι η ανακοίνωση της Eurostat επισφραγίζει το πρωτογενές πλεόνασμα του 2013, δεν ανοίγει αυτομάτως και το δρόμο για την επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας για το χρέος, όπως έχουν δεσμευτεί οι Ευρωπαίοι εταίροι.
Στις «κεκλεισμένων των θυρών» συζητήσεις που ήδη διεξάγονται, η συζήτηση για μέτρα περαιτέρω ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους μπορεί να σκιαστούν από προεκλογικές σκοπιμότητες στα κράτη-μέλη. Ο Γιάννης Στουρνάρας κρατά χαμηλούς τόνους, ξέροντας πως οι συζητήσεις θα κορυφωθούν μετά τις ευρωεκλογές και η όποια λύση, θα αργήσει πιθανώς ως το φθινόπωρο.
Στην κυβέρνηση θεωρούν πως όλα είναι ακόμα εύθραυστα και η πολιτική πρωτοβουλία του υπουργού Οικονομικών για να ξεκινήσει η διαπραγμάτευση δεν πρέπει να συνοδεύεται από φανφάρες, ούτε εντός, ούτε εκτός Ελλάδος. Στο εξωτερικό η συζήτηση «αβαντάρει» τους ευρωσκεπτικιστές και η Ελλάδα θα μπορούσε να εξελιχθεί σε πολιτικό διακύβευμα για την Ευρώπη. Στο εσωτερικό αντιθέτως, η θριαμβολογία περιττεύει, καθώς οι δανειστές έχουν «και το μαχαίρι και το πεπόνι», με συνέπεια να διατρέχει η κυβέρνηση και τον κίνδυνο να εκτεθεί πολιτικά, αν Ευρωπαίοι αξιωματούχοι τής «τραβήξουν το χαλί» με άκομψες δηλώσεις, όπως κατά καιρούς στο παρελθόν έχουν πολλές φορές κάνει (με αναφορές περί χρεοκοπίας, εξόδου της Ελλάδος από την ευρωζώνη κλπ).
«Επί 4 χρόνια η Ελλάδα απειλείτο με πλήρη χρεοκοπία, πολλοί στο εξωτερικό στοιχημάτιζαν ότι θα της ήταν αδύνατο να επιστρέψει, τη θεωρούσαν βαρίδι στα πόδια της Ευρώπης, απειλή για την παγκόσμια οικονομία. Η διαπραγμάτευση δεν μπορεί να κλείσει έτσι εύκολα, θα πάρει μήνες και η επιτυχία δεν είναι αυτονόητη» λένε στο οικονομικό επιτελείο.
Πέρα από τα νούμερα όμως, το δυνατό «χαρτί» του Γιάννη Στουρνάρα, στη φάση αυτή της διαπραγμάτευσης, δεν είναι μόνον το πλεόνασμα, ούτε η επιστροφή στις αγορές, ούτε η πολιτική σταθερότητα και κοινωνική γαλήνη στη χώρα (δεδομένων των αντίξοων συνθηκών και μετά τις απανωτές προσφυγές στην κάλπη και τη διάχυση των πολιτικών δυνάμεων), ούτε τα αξιόπιστα στατιστικά στοιχεία, ούτε η (στιγμιαία τουλάχιστον) επιστροφή σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης.
«Είναι όλα αυτά μαζί» λένε στο επιτελείο της κυβέρνησης, γιατί ο Γιάννης Στουρνάρας θα δείξει στους Ευρωπαίους εταίρους ότι «η Ελλάδα τακτοποίησε τα του οίκου της» και ότι «τώρα έχει νόημα να της παρασχεθεί περισσότερη στήριξη, για να μην πάει χαμένο ό,τι έγινε ως τώρα». Κανείς από τους Ευρωπαίους εταίρους δεν θα ήθελε να δει να πάνε στράφι όσα πρόσφεραν και ό,τι πέρασαν και οι ίδιοι στα σχεδόν 5 χρόνια που διαρκεί η ελληνική κρίση.
Ειδικά τώρα μάλιστα, που ο ρόλος του ΔΝΤ φαντάζει πιο αποδυναμωμένος από όσο στην αρχή του Προγράμματος, οι πιέσεις του για «κούρεμα» του ελληνικού χρέους δεν αποτελούν πια εφαλτήριο για μεγαλύτερες πιέσεις σε Βερολίνο, Βρυξέλλες και Φραγκφούρτη. Πιο πολύ φαίνεται να πείθει τους Ευρωπαίους δανειστές και τους λαούς τους η «cool» εικόνα της Ελλάδας που αρχίζει να βγαίνει από την κρίση, παρά πλέον ως απαξιωμένη και παραπεταμένη χώρα που μπορεί και πρέπει να αποκοπεί από την ευρωπαϊκή οικογένεια, επειδή είναι απειλή για ολόκληρο το οικοδόμημα. Οι ίδιοι οι Ευρωπαίοι άλλωστε έχουν πάρει τα μέτρα τους «δια παν ενδεχόμενο» και η διαρκής απειλή που αντιμετώπιζαν, έχει προ πολλού ξεθωριάσει.