Η σημερινή αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας από τον οίκο Fitch ήταν σε μεγάλο βαθμό αναμενόμενη και δημιουργεί νέες προοπτικές για την ελληνική αγορά, η οποία βρίσκεται και πάλι στο στόχαστρο του διεθνούς ενδιαφέροντος. Πλέον, η αγορά ομολόγων περιμένει τις “απαντήσεις” των δύο άλλων μεγάλων οίκων αξιολόγησης.
Μεγάλες επενδυτικές τράπεζες του εξωτερικού, όπως η Bank of America Merrill Lynch και η Commerzbank, είχαν προβλέψει μια μικρή αναβάθμιση της Ελλάδας από τη Fitch, με αποτέλεσμα η κίνηση του οίκου, που είχε διαρρεύσει στο Bloomberg από χθες και ανακοινώθηκε επίσημα στις 7 το πρωί, να προκαλέσει μόνο πρόσκαιρη πτώση στις αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων.
Παρότι η απόδοση του ελληνικού 10ετούς ομολόγου σταθεροποιήθηκε κοντά στο 6,5%, η αγορά προεξοφλεί και άλλες αναβαθμίσεις της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας.
Και αυτό, την ώρα που η Fitch τηρεί σήμερα την πιο θετική στάση απέναντι στη χώρα, ανάμεσα στους τρεις μεγάλους οίκους αξιολόγησης. Τοποθετεί την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας στο Β, επίπεδα που παρότι απέχουν πέντε βαθμίδες από την επενδυτική κατηγορία, εντούτοις είναι υψηλότερα του Β- που διατηρεί η Standard & Poor’s και κυρίως του Caa3 της Moody’s.
Εύλογα, λοιπόν, όλα τα βλέμματα στρέφονται πλέον στη Moody’s, με την κρίσιμη ημερομηνία για την Ελλάδα να εντοπίζεται στην 1η Αυγούστου. Τότε πρόκειται να πραγματοποιήσει ο οίκος το review της ελληνικής αξιολόγησης.
Οι προσδοκίες της αγοράς είναι ξεκάθαρες και μιλούν για περαιτέρω αναβάθμιση της Ελλάδας από τους οίκους αξιολόγησης. Κοιτάζοντας τα στοιχεία της Moody’s για τα ελληνικά credit default swaps (πρόκειται για τα συμβόλαια που ασφαλίζουν έναντι μιας πιθανότητας χρεοκοπίας), κανείς διαπιστώνει ότι στα τρέχοντα επίπεδα τιμών, προεξοφλούν αξιολόγηση Caa1 για τη χώρα. Την ώρα που η Moody’s δίνει αξιολόγηση Caa3, δηλαδή, κατά δύο “σκαλοπάτια” χαμηλότερα.
Ειδικότερα, τα ελληνικά CDS διαμορφώνονται σύμφωνα με τα στοιχεία της Moody’s (21 Μαΐου) στις 545 μονάδες βάσης, έναντι 491 μονάδων βάσης που ήταν στις 14 Μαΐου.
Είναι λοιπόν σαφές ότι τα βλέμματα των παικτών της αγοράς ομολόγων εύλογα στρέφονται στη Moody’s. Εάν ο οίκος αποφασίσει να καθυστερήσει την αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας και να μείνει τελικά άπραγος την 1η Αυγούστου, το επόμενο “ραντεβού” του με τη χώρα έχει δοθεί για τις 28 Νοεμβρίου.
Πάντως, στα τέλη του Απριλίου, ο οίκος έδωσε μια ξεκάθαρη ένδειξη της συγκρατημένα θετικής στάσης που υιοθετεί απέναντι στην Ελλάδα. Και αυτό γιατί προχώρησε στην αναβάθμιση των προοπτικών του ελληνικού τραπεζικού συστήματος σε σταθερές από αρνητικές (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ). Οι αναλυτές της Moody’s επικαλέστηκαν τότε τις προσδοκίες για επιστροφή της ελληνικής οικονομίας στην ανάπτυξη κατά το 2014-2015, μετά από έξι χρόνια ύφεσης.
Ειδικότερα, ο οίκος περιμένει ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατά 0,3% φέτος και 1,2% το 2015, με ώθηση κυρίως από τον τουρισμό και τις εξαγωγές, καθώς οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις μεταμορφώνουν προοδευτικά την Ελλάδα σε μια πιο ανταγωνιστική οικονομία με έμφαση στις εξαγωγές, απομακρύνοντάς την από το μοντέλο ανάπτυξης που στηριζόταν στην κατανάλωση, αναφερόταν στην έκθεση για τον τραπεζικό κλάδο, της 29ης Απριλίου.
Πάντως, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, μετά και την κίνηση της Fitch, περιμένει αναβαθμίσεις όχι μόνο από τη Moody’s, αλλά και από τη Standard & Poor’s, όπως φαίνεται και από τις δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα στο Πρώτο Θέμα που κυκλοφορεί εκτάκτως αύριο, Σάββατο. Η S&P πρόκειται να επανεξετάσει την αξιολόγηση της Ελλάδας στις 12 Σεπτεμβρίου, αφότου η ημερομηνία του τελευταίου review της (η 21η Μαρτίου), πέρασε χωρίς αναβάθμιση, παρά τις εντονότατες προσδοκίες για το αντίθετο που είχαν καλλιεργηθεί στη χώρα.
Γιατί η αγορά αγνόησε τη Fitch
Παρότι πολυαναμενόμενη, ειδικά εν όψει των σχεδίων της Αθήνας για επιστροφή στις αγορές ομολόγων με μια νέα έκδοση, η αναβάθμιση της Fitch δεν είχε το επιθυμητό αποτέλεσμα στη δευτερογενή αγορά.
Το κόστος δανεισμού της Ελλάδας δεν μειώθηκε, με την απόδοση του 10ετούς ομολόγου να σημειώνει χαμηλό ημέρας στο 6,5% και να σταθεροποιείται περίπου στα χθεσινά επίπεδα.
Έτσι και αλλιώς, τα στοιχεία του Bloomberg δείχνουν ότι περίπου μία στις δύο φορές, η αγορά των ομολόγων επιλέγει να αγνοήσει πλήρως τις αναβαθμίσεις και τις υποβαθμίσεις των οίκων. Ειδικότερα, μελετώντας 314 αναβαθμίσεις, υποβαθμίσεις και αναθεωρήσεις προοπτικών από τη δεκαετία του 1970 έως και σήμερα, το πρακτορείο διαπίστωσε ότι η αγορά κινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση από αυτήν που “υπαγορεύουν” οι οίκοι, σχεδόν στις μισές περιπτώσεις.
Τον Αύγουστο του 2011, όταν η Standard & Poor’s προχώρησε στην κίνηση – σοκ της υποβάθμισης του αμερικανικού ΑΑΑ, οι τιμές των αμερικανικών κρατικών ομολόγων ενισχύθηκαν, με αποτέλεσμα η απόδοσή τους να πέσει σε ιστορικό χαμηλό.
Κορίνα Σαμάρκου