Του Γιώργου Ι. Δημητρομανωλακη
Στην επόμενη επίσκεψη της τρόικας που θα γίνει στις αρχές του φθινοπώρου αναμένεται να συζητηθεί μεταξύ του υπουργού Οικονομικών, Γκίκα Χαρδούβελη, και των κορυφαίων αξιωματούχων των δανειστών το περίφημο ζήτημα του τρόπου ισχύος του αναβαλλόμενου φόρου για τις τράπεζες.
Στο υπουργείο Οικονομικών εξετάζουν με προσοχή το πορτογαλικό και το ισπανικό μοντέλο που ισχύουν καθώς θεωρούνται τα πλεον άρτια σε μεθοδολογία ενω επιπρόσθετα βοηθούν τις τράπεζες να ενισχυθούν κεφαλαιακά.
Για την ακρίβεια πριν απο λίγες εβδομάδες το Κοινοβούλιο της Πορτογαλίας ψήφισε νομοσχέδιο το οποίο έχει τεθεί ήδη σε εφαρμογή και προβλέπει τη μετατροπή του αναβαλλόμενου φόρου για τις τράπεζες σε φορολογική απαίτηση (tax credit).
Επί της ουσίας δηλαδή το πορτογαλικό Δημόσιο εγγυάται ότι θα καλύψει το ίδιο μέσω αυξήσεων κεφαλαίου το μέρος του αναβαλλόμενου φόρου που δεν θα συμψηφισθεί με μελλοντικά κέρδη των πιστωτικών ιδρυμάτων. Το θετικό είναι ότι με την ρύθμιση αυτή η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (EKT) θα αναγνωρίσει στα εποπτικά κεφάλαια το σύνολο της φορολογικής απαίτησης που έχουν έναντι του Δημοσίου οι πορτογαλικές τράπεζες, ακόμη και όταν εφαρμοστούν πλήρως οι κανόνες της Βασιλείας ΙΙΙ.
Αντίθετα, η Ισπανία εφάρμοσε την “τακτική ” των εγγυήσεων που προβλέπει τη χορήγηση στις τράπεζες κρατικών ομολόγων για τον αναβαλλόμενο φόρο που δεν συμψηφίζεται με κέρδη, λόγω λειτουργικών ζημιών.
Τι έχει συμβεί στην Ελλάδα
Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες, λόγω των ζημιών από το PSI+, έχουν αναγνωρίσει λογιστικά αναβαλλόμενο φόρο αθροιστικού ύψους 11 δισ. ευρώ. Με βάση τις λογιστικές καταστάσεις του α΄ τριμήνου, η Eurobank έχει αναγνωρίσει αναβαλλόμενο φόρο 3 δισ., η Alpha και η Πειραιώς από 2,8 δισ. έκαστη και η Εθνική 2,4 δισ. Η ΕΤΕ έχει τη δυνατότητα να αναγνωρίσει λογιστικά επιπλέον 1,8 δισεκατομμύριο.
Αν υποτεθεί οτι θα ισχύσει και στην Ελλάδα το πορτογαλικο μοντέλο τοτε οι τράπεζες δεν θα χρειασθεί να μειώνουν κατά 10% ετησίως τον αναβαλλόμενο φόρο που αναγνωρίζει η ΕΚΤ. Αυτό σημαίνει ότι τα 11 δισ. ευρώ θα αναγνωριστούν από τώρα ως εποπτικά κεφάλαια και ο δείκτης Core Tier I θα είναι ισοδύναμος με αυτόν που θα ισχύει με την πλήρη εφαρμογή της Βασιλείας ΙΙΙ.