Του Αλέξανδρου Κασιμάτη
Η συμφωνία δύο πιστωτριών τραπεζών, από τις τέσσερις συστημικές, θα είναι στο εξής αρκετή για την ένταξη μιας επιχείρησης με κόκκινα δάνεια στη διαδικασία της εξωδικαστικής ρύθμισης. Με αυτόν τον τρόπο εκτιμάται ότι θα λειτουργήσει στην πράξη -τουλάχιστον για τις περισσότερες περιπτώσεις υπερχρεωμένων επιχειρήσεων- ο νόμος που έχει ετοιμάσει το υπουργείο Ανάπτυξης για τα κόκκινα επιχειρηματικά δάνεια. Οι διατάξεις του σχεδίου νόμου που έχει ετοιμάσει το υπουργείο προβλέπουν ότι για την ένταξη μιας επιχείρησης στον μηχανισμό εξωδικαστικής ρύθμισης θα απαιτείται η έγκριση του 60% των πιστωτών, εφόσον κατέχουν το 40% των εμπράγματων εξασφαλίσεων.
Μετά και τον πρόσφατο κύκλο συγχώνευσης που οδήγησε στη συγκρότηση τεσσάρων συστημικών τραπεζών, η υιοθέτηση της συγκεκριμένης διάταξης ανοίγει τον δρόμο για ταχύτατες αποφάσεις σε σχέση με τα λεγόμενα κόκκινα επιχειρηματικά δάνεια. Και αυτό επειδή οι επιχειρηματίες δεν θα έχουν δυνατότητα προσφυγής στη Δικαιοσύνη προκειμένου να καθυστερήσουν -και ουσιαστικά να ακυρώσουν- την πίεση των τραπεζών. Οι εκτιμήσεις είναι ότι για τη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων θα αρκεί μετά την ψήφιση του νόμου η σύμπραξη δύο πιστωτριών τραπεζών προκειμένου να οδηγείται η επιχείρηση στην εξωδικαστική ρύθμιση.
Ο υπουργός Ανάπτυξης Νίκος Δένδιας κινείται στο συγκεκριμένο θέμα με ταχύτατους ρυθμούς. Ηδη το νομοσχέδιο τέθηκε υπόψη των τραπεζιτών οι οποίοι έκαναν ορισμένες παρατηρήσεις, μερικές εκ των οποίων συμπεριλήφθηκαν στο σχέδιο νόμου. Τώρα το κείμενο έχει αποσταλεί στην τρόικα προκειμένου να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της. Δεδομένου όμως ότι η τρόικα υποστηρίζει πως δεν είναι απαραίτητο να υπάρχει πλειοψηφία των πιστωτών και όσοι εξ αυτών αντιδρούν στη ρύθμιση μπορούν να ακολουθούν τη δικαστική οδό, πιθανότατα δεν θα αλλάξει η επίμαχη διάταξη.
Ο στόχος είναι το συγκεκριμένο νομοσχέδιο να κατατεθεί στη Βουλή πριν από τη ΔΕΘ. Να σημειωθεί ότι οι τραπεζίτες προβάλλουν επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα συγκεκριμένων διατάξεων. Σύμφωνα με πληροφορίες, τα περισσότερα κίνητρα θα είναι φορολογικού χαρακτήρα ενώ το δέλεαρ για τους επιχειρηματίες είναι ότι στη ρύθμιση θα υπάγονται όχι μόνο τα δάνεια αλλά και οι υπόλοιπες οφειλές τους σε Tαμεία και Eφορία. Ωστόσο, πολιτικά ο κύβος ερρίφθη και, εκτός επιμέρους αλλαγών που δεν θα επηρεάζουν τη φιλοσοφία του νομοσχεδίου, η εξωδικαστική ρύθμιση των κόκκινων επιχειρηματικών δανείων θα είναι νόμος του κράτους μέσα στο επόμενο δίμηνο.
Το άλλο μοντέλο που ήταν στο τραπέζι των διαβουλεύσεων, αυτό της δημιουργίας ενός φορέα για τη συλλογική, κεντρική διαχείριση των κόκκινων δανείων, εγκαταλείπεται οριστικά. Αύριο Δευτέρα είναι προγραμματισμένη σύσκεψη του προεδρίου της Ελληνικής Ενωσης Τραπεζών όπου θα γίνει και πάλι διαβούλευση για τα κόκκινα δάνεια. Οι τράπεζες μέχρι σήμερα είναι δύσκολο να συμφωνήσουν για την αναδιάρθρωση των δανείων ενός επιχειρηματικού ομίλου. Καθώς τα δάνεια είχαν δοθεί σε βάθος χρόνου, με διαφορετικές συνθήκες, άλλο οικονομικό περιβάλλον κ.λπ., όπως είναι φυσικό, δεν έχουν όλες οι τράπεζες τις ίδιες εξασφαλίσεις. Συνήθως αυτές που έχουν μικρή έκθεση και ικανοποιητικές εξασφαλίσεις για τα δάνεια μιας επιχείρησης τηρούν σκληρή στάση στις διαπραγματεύσεις -καθώς είναι εξασφαλισμένες-, με αποτέλεσμα να μη συμφωνούν με εκείνες που έχουν μεγαλύτερες χορηγήσεις και λιγότερο επαρκείς εξασφαλίσεις.
Το αποτέλεσμα είναι να κάθονται σε ένα τραπέζι διαπραγματεύσεων εκπρόσωποι οκτώ, δέκα ή και περισσότερων τραπεζών και να αναζητούν επί πολλούς μήνες χωρίς επιτυχία μια κοινή συνισταμένη. Τώρα που τέσσερις τράπεζες ελέγχουν περίπου το 95% της αγοράς δεν υπάρχουν πλέον δέκα διαφορετικές απόψεις, αλλά και πάλι η κάθε συστημική τράπεζα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την υπόθεση με βάση τα δικά της συμφέροντα. Με τη νομοθετική ρύθμιση που ετοιμάζεται για τη συντριπτική πλειοψηφία των υπερδανεισμένων εταιρειών ουσιαστικά θα αρκεί δύο από τις πιστώτριες τράπεζες να συμφωνήσουν και θα πληρούν τα κριτήρια του νόμου για την εξωδικαστική διαδικασία.