Το 2026 διαγράφεται ως σημείο καμπής για την Τεχνητή Νοημοσύνη, καθώς τεχνολογία, πολιτική και καθημερινή ζωή αρχίζουν να τέμνονται με τρόπους που έως πρόσφατα έμοιαζαν περισσότερο θεωρητικοί παρά ρεαλιστικοί.
Παρά ταύτα, η πρόβλεψη της πορείας της τεχνητής νοημοσύνης παραμένει άσκηση υψηλού ρίσκου: εύκολα μπορεί κανείς να ακουστεί είτε υπερβολικός είτε αφελής. Κι όμως, αυτό ακριβώς επιχειρεί κάθε χρόνο το MIT Technology Review μέσα από τη σειρά What’s Next — και, κρίνοντας από το παρελθόν, οι εκτιμήσεις του συχνά δεν πέφτουν έξω.
Πέρυσι, για παράδειγμα, είχε προβλέψει την άνοδο των λεγόμενων «συλλογιστικών μοντέλων»: συστημάτων που δεν απαντούν απλώς μηχανικά, αλλά επιχειρούν να «σκεφτούν» βήμα προς βήμα πριν καταλήξουν σε αποτέλεσμα. Σήμερα, αυτά τα μοντέλα θεωρούνται ήδη το νέο στάνταρ για την επίλυση σύνθετων προβλημάτων. Είχε επίσης προβλέψει την έκρηξη της ΑΙ στην επιστημονική έρευνα, την ολοένα στενότερη διασύνδεση των εταιρειών ΑΙ με την εθνική ασφάλεια, αλλά και τις πρώτες ρωγμές στην κυριαρχία της Nvidia στα τσιπ. Τι επιφυλάσσει, λοιπόν, το 2026;
Η άνοδος της Κίνας
Μία από τις πιο καθοριστικές εξελίξεις αφορά την Κίνα. Τον τελευταίο χρόνο, κινεζικές εταιρείες άρχισαν να αποκτούν πρωταγωνιστικό ρόλο στα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLMs) — τα συστήματα πίσω από chatbots τύπου ChatGPT. Η διαφορά είναι ότι πολλά από αυτά διατίθενται ως ανοιχτού κώδικα, επιτρέποντας σε οποιονδήποτε να τα κατεβάσει, να τα «τρέξει» τοπικά και να τα προσαρμόσει, χωρίς συνδρομές ή εξάρτηση από αμερικανικούς κολοσσούς.
Τον Ιανουάριο, η DeepSeek προκάλεσε αίσθηση με το R1, αποδεικνύοντας τι μπορεί να πετύχει μια σχετικά μικρή εταιρεία με περιορισμένους πόρους. Για πρώτη φορά, πολλές δυτικές startups συνειδητοποίησαν ότι μπορούν να αποκτήσουν ΑΙ υψηλότατου επιπέδου χωρίς να περάσουν από τους «φρουρούς» της Silicon Valley. Έτσι, ολοένα περισσότερες εφαρμογές — ακόμη και στις ΗΠΑ — βασίζονται πλέον σε κινεζικά μοντέλα, συχνά χωρίς ιδιαίτερη προβολή. Αν η τάση συνεχιστεί, το 2026 το χάσμα μεταξύ κινεζικών και δυτικών κυκλοφοριών θα μετριέται σε εβδομάδες αντί για μήνες.
Ποιος θα ελέγχει την Τεχνητή Νοημοσύνη;
Την ίδια στιγμή, στις Ηνωμένες Πολιτείες εξελίσσεται σφοδρή πολιτική σύγκρουση για τον έλεγχο της ΑΙ. Από τη μία, Πολιτείες επιχειρούν να θεσπίσουν κανόνες επικαλούμενες ασφάλεια, προστασία ανηλίκων και ενεργειακή κατανάλωση. Από την άλλη, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση και οι μεγάλες εταιρείες προειδοποιούν ότι η υπερρρύθμιση θα πνίξει την καινοτομία και θα αφήσει τη χώρα πίσω στον ανταγωνισμό με την Κίνα.
Μπορεί ένα chatbot να θεωρηθεί υπεύθυνο αν δώσει επικίνδυνες συμβουλές σε έναν έφηβο; Ποιος λογοδοτεί αν ένα σύστημα ΑΙ διαδώσει ψευδείς πληροφορίες που καταστρέφουν τη φήμη κάποιου; Και ποιος αποφασίζει πόση ενέργεια δικαιούται να καταναλώνει ένας τεράστιος υπολογιστικός κόμβος; Το 2026 προμηνύεται έτος σκληρής αντιπαράθεσης, χωρίς καθαρή λύση.
Στις 11 Δεκεμβρίου, ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα που αποδυναμώνει πολιτειακούς νόμους για την ΑΙ. Η πολιτική σύγκρουση αναμένεται να ενταθεί, με τον Λευκό Οίκο, τις Πολιτείες και τις εταιρείες ΑΙ να εμπλέκονται σε έντονο lobbying.
Τα chatbots αλλάζουν τον τρόπο που ψωνίζουμε
Μια τρίτη αλλαγή αφορά την καθημερινότητα. Τα chatbots μετατρέπονται σταδιακά σε προσωπικούς βοηθούς αγορών: συγκρίνουν προϊόντα, αναλύουν κριτικές, εντοπίζουν τιμές και σύντομα θα ολοκληρώνουν αγορές για λογαριασμό μας. Οι εταιρείες ποντάρουν στο ότι οι χρήστες θα συνομιλούν περισσότερο με ΑΙ και λιγότερο με μηχανές αναζήτησης.
Η Salesforce εκτιμά ότι στις ΗΠΑ η ΑΙ θα οδηγήσει σε online αγορές 263 δισ. δολαρίων την επόμενη εορταστική περίοδο — περίπου το 21% του συνόλου. Σύμφωνα με τη McKinsey, έως το 2030 το agentic commerce θα αποφέρει 3 έως 5 τρισ. δολάρια ετησίως.
Ένα LLM και μια νέα ανακάλυψη
Τα LLMs συχνά παράγουν ανοησίες και δύσκολα ανακαλύπτουν κάτι μόνα τους. Μπορούν όμως να διευρύνουν τα όρια της ανθρώπινης γνώσης. Τον Μάιο, η Google DeepMind παρουσίασε το AlphaEvolve, που χρησιμοποιεί το Gemini για την πρόταση νέων αλγορίθμων σε άλυτα μαθηματικά προβλήματα. Το σύστημα αξιοποιήθηκε και για βελτιστοποίηση κατανάλωσης ενέργειας σε data centers και τσιπ TPU.
Ακολούθησαν το OpenEvolve, το SinkaEvolve της Sakana AI και το AlphaResearch, δείχνοντας ότι ο αγώνας επιταχύνεται. Εκατοντάδες εταιρείες επενδύουν δισεκατομμύρια για να λύσουν άλυτα προβλήματα, να επιταχύνουν υπολογιστές και να ανακαλύψουν νέα φάρμακα.
Κλιμάκωση των νομικών συγκρούσεων
Μέχρι πρόσφατα, οι αγωγές κατά εταιρειών ΑΙ ήταν περιορισμένες. Το επόμενο κύμα θα είναι πολύ πιο σύνθετο, καθώς θα κριθεί αν και πότε μια εταιρεία ευθύνεται για τις «συμβουλές» της ΑΙ. Οι αποφάσεις θα καθορίσουν όχι μόνο τον κλάδο, αλλά και πώς θα ζούμε με την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Ερωτήματα όπως η ευθύνη για αυτοκαταστροφικές συμβουλές, η δυσφήμιση μέσω chatbots και η στάση των ασφαλιστικών βρίσκονται στο επίκεντρο. Το βέβαιο είναι ότι το 2026 θα φέρει καταιγισμό αγωγών — με ορισμένους δικαστές να ζητούν βοήθεια ακόμη και από την ίδια την ΑΙ.
Διαβάστε ακόμη
Κέβιν Γουόρς: Ποιος είναι ο εκλεκτός του Τραμπ για επικεφαλής της Fed
Αλουμίνιο: Γιατί η Goldman Sachs παραμένει «αρκούδα» – Ο ρόλος της Κίνας και η Ινδονησία (γραφήματα)
Η ιδέα πίσω από το πρώτο ρομπότ που αλλάζει τις χειρουργικές επεμβάσεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα