Της Μαριάννας Τζάννε
Σοβαρές αλλαγές στους διαγωνισμούς των ΣΔΙΤ απορριμμάτων που αναμένεται να προκαλέσουν ισχυρό σοκ στο χρηματοοικονομικό μοντέλο των έργων αν εφαρμοστούν, προεξοφλεί το μοντέλο διαχείρισης των αποβλήτων που σχεδιάζει η κυβέρνηση, αρχής γενομένης από την Πελοπόννησo.
Όπως επισήμανε χθες ο αναπληρωτής υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Ενέργειας και Περιβάλλοντος κ. Γιάννης Τσιρώνης, η ευθυγράμμιση της εθνικής πολιτικής με τις κοινοτικές οδηγίες επιβάλλει νέους κανόνες ακόμη και σε διαγωνισμούς που είναι σε προχωρημένο στάδιο και έχουν αναδόχους.
O κυριότερος λόγος είναι ότι ο σχεδιασμός έγινε χωρίς να υπολογιστεί η μείωση των απορριμμάτων από ανακύκλωση, διαλογή στην πηγή, κομποστοποίηση, που επιβάλλει σήμερα το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο. Μιλώντας σε άτυπη συνάντηση με δημοσιογράφους ως παράδειγμα έφερε το διαγωνισμό στην Πελοπόννησο, με αφορμή και τα πρόσφατα επεισόδια στην Τρίπολη και τις αντιδράσεις που έχει πυροδοτήσει η μεταφορά των απορριμμάτων σε γειτονικούς χώρους, όπως είναι το Μαίναλο.
Στην επίμαχη ΣΔΙΤ το ετήσιο τονάζ της μονάδας έχει υπολογιστεί σε ετήσια βάση στους 150.000 τόνους για τα επόμενα 25 χρόνια, όταν σήμερα, στην περιοχή υπολογίζεται ότι παράγονται κάθε χρόνο 200.000 τόνοι. Στο νούμερο όμως αυτό, που σχεδιάστηκε προ κρίσης δεν περιλαμβάνονται οι προαναφερόμενες εναλλακτικές μέθοδοι διαχείρισης που μπορεί να δώσουν π.χ έως και 30% ανακύκλωση, περιορίζοντας τον όγκο των αποβλήτων που φτάνουν στην μονάδα.
Με τον τρόπο όμως αυτό οι πολίτες κινδυνεύουν να πληρώσουν δημοτικά τέλη για ποσότητες που πλέον δεν παράγονται. Ο κ. Τσιρώνης δήλωσε ότι υπάρχουν περιπτώσεις ΣΔΙΤ που το 75% έως 80% του όγκου απορριμμάτων πηγαίνουν στα εργοστάσια κατά παράβαση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας!
Όπως άφησε να εννοηθεί οι παρεμβάσεις που θα γίνουν δεν θα αφορούν το σύνολο των σχεδιαζόμενων ΣΔΙΤ στην περιφέρεια που ήδη έχουν αναδόχους αλλά κάποιες περιπτώσεις που κρίνεται ότι χρήζουν βελτιώσεων καθώς σχετίζονται με τις εγγυημένες ποσότητες.
Παράγοντες πάντως της αγοράς τονίζουν ότι εάν το υπουργείο επιμείνει στην κατάργηση των εγγυημένων ποσοτήτων, τότε οι εταιρείες χάνουν ένα σημαντικό εργαλείο χρηματοοικονομικής διάρθρωσης, ιδιαίτερης αξίας για την χρηματοδότησή τους από τις τράπεζες.
Ο αναπληρωτής υπουργός τόνισε επίσης ότι η διαχείριση των αποβλήτων είναι αρμοδιότητα της τοπικής αυτοδιοίκησης αλλά το υπουργείο θα έχει τον πρώτο λόγο στο νέο Εθνικό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων, ο οποίος πρόκειται να βγει σε διαβούλευση σύντομα και οι περιφέρειες της χώρας θα είναι αναγκασμένες να προσαρμόσουν τα περιφερειακά σχέδια (ΠΕΣΔΑ).
Απώτερος σκοπός του υπουργείου Παραγωγικής Ανασυγκρότησης είναι να «ελαφρύνει» τα δυσθεώρητα πρόστιμα που έχει επιβάλλει το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στη χώρα μας για τις παράνομες χωματερές επιδικάζοντας ένα κατ΄αποκοπή πρόστιμο ύψους 10 εκ. ευρώ και ένα πρόστιμο της τάξης των 14,5 εκ. ευρώ ανά εξάμηνο. Το πρόστιμο αυτό που θα ξεκινήσει να καταβάλλεται από τον προσεχή Ιούνιο θα μπορούσε να μειωθεί εάν στο μεταξύ κλείσουν ή αποκατασταθούν χωματερές.