Toυ Παναγιώτη Μπουσμπουρέλη
Ο Πρεμ Γουάτσα είναι γνωστός πια σε όσους παρακολουθούν την ελληνική οικονομία για τις επενδύσεις του Fairfax σε μεταλλουργία-ενέργεια, τράπεζες, ακίνητα και εμπόριο. Ισχυρά και πασίγνωστα brands όπως ο Μυτιληναίος, η Eurobank, η Grivalia και το Praktiker συμπεριλαμβάνονται στις συμμετοχές ενός επενδυτικού σχήματος που δεν ξέρει να κερδίζει μόνο από την ανάκαμψη της οικονομίας αλλά και από την κάθοδο. Αυτό συνέβη, άλλωστε, όταν αποκόμισε σημαντικά κέρδη από τα CDS της κατάρρευσης της αμερικανικής αγοράς ενυπόθηκης στεγαστικής πίστης, που κορυφώθηκε με τη χρεοκοπία της Lehman.
Οταν ο Γουάτσα συναντήθηκε για πρώτη φορά με τον Ευάγγελο Μυτιληναίο την άνοιξη του 2011, άρχισε να εμπεδώνει την προσδοκία ότι η ελληνική οικονομία θα μπορούσε να είναι μια επενδυτική ευκαιρία ανάκαμψης. Ηταν η επικίνδυνη περίοδος πριν από το περιβόητο PSI και προτού ακόμα ο Ευάγγελος Βενιζέλος διώξει την τρόικα το ίδιο καλοκαίρι.
Από τότε μεσολάβησαν πολλά, αρχικά οι μετοχές κατέρρευσαν, στη συνέχεια οι τράπεζες επανακεφαλαιοποιήθηκαν, πραγματοποιήθηκαν οι εκλογές του 2012 και η οικονομία άρχισε να μαζεύεται. Ο Γουάτσα, όταν πείστηκε ότι η οικονομία έμπαινε πράγματι σε λογαριασμό, το 2013, ξεκίνησε να βάζει συστηματικά κεφάλαια στους ελληνικούς ομίλους.
Πήρε το 5% του Μυτιληναίου, ηγήθηκε της κάλυψης της αύξησης της Εurobank, πήρε τη Eurobank Properties που τώρα μετονομάστηκε σε Grivalia και, τέλος, το Praktiker. Οι νέες κινήσεις που εκδηλώθηκαν με αύξηση θέσεων στον όμιλο Μυτιληναίου την εβδομάδα που μας πέρασε διαμέσου χρηματιστηρίου έχουν πολύ μεγάλη σημασία – καθώς μάλιστα πραγματοποιούνται σε μια περίοδο όπου η εμπιστοσύνη των ξένων κεφαλαίων έχει κλονιστεί εν όψει μιας έντονης αβεβαιότητας που πηγάζει από τις πολιτικές εξελίξεις. Είναι δε ενδεικτικό ότι η HSBC προειδοποίησε πως οι τιμές των ελληνικών ομολόγων δεν πρόκειται να ανέβουν αν δεν υπάρξει εκλογή Προέδρου Δημοκρατίας. Αυτό δείχνει με απλά λόγια ότι οι διεθνείς τράπεζες εκτιμούν ότι η οικονομία βρίσκεται στον αέρα και ενέχει το ρίσκο μιας νέας εκτροπής. Ομως το Fairfax ενισχύει τη θέση του στον όμιλο Μυτιληναίου στη λογική ότι η δομή ενός τέτοιου βιομηχανικού ομίλου απεικονίζει τη μακροπρόθεσμη πορεία της οικονομίας ανεξάρτητα από τις πολιτικές μεταβλητές που θα υπάρξουν. Στη γλώσσα των επενδύσεων αυτή η κίνηση ερμηνεύεται ως το απόλυτο hedging απέναντι στα ρίσκα που εγκυμονεί μια εκλογική αναμέτρηση με τις όποιες πιθανές πολιτικές αναταράξεις, αποτελεί όμως και μία ισχυρή χρηματοοικονομική στήριξη για τον όμιλο ανά πάσα στιγμή.
Και αυτό γιατί ο όμιλος αυτός έχει καταστεί εξωστρεφής χάρη στο Αλουμίνιον της Ελλάδος και τη ΜΕΤΚΑ, ενώ οι εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας με τον έναν ή τον άλλον τρόπο θα οδηγήσουν σε άνοιγμα της αγοράς. Ειδικά για το Αλουμίνιον, οι τιμές έχουν ανακάμψει ισχυροποιώντας τις προοπτικές του ομίλου που βοηθιέται και από την ενδυνάμωση του δολαρίου.
Η σχέση Γουάτσα – Μυτιληναίου έχει ισχυροποιηθεί καθώς οι δύο άνδρες συναντιούνται τουλάχιστον δύο φορές σε διάστημα 12μήνου, γεγονός που δείχνει και το άμεσο ενδιαφέρον του Καναδού για τη συγκεκριμένη επενδυτική επιλογή, που δεν είναι άλλωστε και η μόνη.
Την ίδια ώρα, ο ινδικής καταγωγής γκουρού των επενδύσεων εξετάζει το ενδεχόμενο να τοποθετήσει και άλλα κεφάλαια στις ελληνικές εταιρείες αποδεικνύοντας την πίστη του στο οικονομικό μέλλον της χώρας.
Ο ίδιος ο Γουάτσα βρίσκεται σε διαρκείς επαφές με τους ανθρώπους των ομίλων στους οποίους επενδύει. Ενας από αυτούς είναι ο κ. Χρήστος Μεγάλου, ο οποίος ως πρόεδρος της Eurobank έχει τη συνολική ευθύνη της τράπεζας. Ο επικεφαλής του Fairfax είτε έρχεται με το προσωπικό του αεροπλάνο, είτε καλεί στο στρατηγείο του αυτούς που ταξιδεύουν υπερατλαντικά. Οπως τον περιγράφουν όσοι συνεργάζονται μαζί του, είναι άμεσα εμπλεκόμενος στο μάνατζμεντ και στη διαχείριση των επιχειρήσεων.
Για τον λόγο αυτό και έχει δημιουργηθεί ένα team από τεχνοκράτες που είναι μέλη των διοικητικών συμβουλίων των εταιρειών στις οποίες η Fairfax έχει θέση στην Ελλάδα. Σε αυτούς περιλαμβάνεται ο Δημήτρης Παπαδόπουλος, στενός συνεργάτης του Ευάγγελου Μυτιληναίου, που είναι μέλος τόσο στην Grivalia όσο και στο Praktiker.
Ρόλο-κλειδί κατέχει επίσης και o Γιώργος Χρυσικός, διευθύνων σύμβουλος της Grivalia (πρώην Εurobank Properties), που είναι επίσης μέλος του Praktiker και της Eurobank.
Το Fairfax βρίσκεται σε ισχυρή χρηματοοικονομική κατάσταση διατηρώντας στο τέλος του τρίτου τριμήνου του τρέχοντος έτους 1,4 δισ. δολάρια σε μετρητά και άμεσα ρευστοποιήσιμες αξίες. Παρουσίασε κέρδη για την ίδια περίοδο 461,2 εκατ. δολάρια και αύξησε κατά 22% τους τελευταίους 9 μήνες τη λογιστική αξία της μετοχής.
O άνθρωπος που εκπροσωπεί το Fairfax στην Ελλάδα, ο αντ’ αυτού του Πρεμ Γουάτσα, είναι ο Γουέιντ Μπάρτον, με μεγάλη καριέρα στον τομέα των επενδύσεων ως διαχειριστής χαρτοφυλακίων προερχόμενος από την Atlas Financial. Ο Μπάρτον έχει δημιουργήσει την εικόνα του ανθρώπου που δεν μιλάει πολύ αλλά ακούει όταν πρέπει. Είναι μέλος στον όμιλο Μυτιληναίου στην Eurobank και στην Grivalia καθώς και στο Praktiker. Ολα αυτά συνθέτουν το παζλ για τον τρόπο που ένας μεγάλος χρηματοοικονομικός ιδιωτικός όμιλος όπως η Fairfax επενδύει και εξακολουθεί να επενδύει στην Ελλάδα ακόμα και σε αυτές τις στιγμές που χρηματιστήριο και ομόλογα καταρρέουν. Σύμφωνα μάλιστα με πληροφορίες που έχουν ήδη δει το φως της δημοσιότητας, ο ξένος όμιλος αναμένεται να αυξήσει τη θέση του στην Grivalia, πιθανώς συνεπικουρούμενος και από άλλα επενδυτικά σχήματα.