Του Αλέξανδρου Κασιμάτη
Από τις εντυπωσιακές επιδόσεις στην αρχή της χρονιάς -που προκάλεσαν και το έντονο ενδιαφέρον επενδυτικών funds- στη μεγάλη πτώση λόγω της πολιτικής αβεβαιότητας
Χρονιά με δύο εκ διαμέτρου αντίθετα πρόσωπα αποδείχτηκε το 2014 για τις τραπεζικές μετοχές. Η επένδυση που προσέφερε μετά από έξι χρόνια αδιάλειπτης ύφεσης της ελληνικής οικονομίας εντυπωσιακές αποδόσεις και συγκέντρωσε το ενδιαφέρον των πιο μεγάλων και γνωστών διεθνών funds εξελίχθηκε εντελώς απρόσμενα. Από τα χαμόγελα και την ευφορία της ανόδου περάσαμε στην κατάθλιψη της -σε διψήφια ποσοστά- πτώσης. Οι διαχειριστές των funds που πόνταραν στις τραπεζικές μετοχές δέχτηκαν καίριο πλήγμα από την πολιτική αβεβαιότητα που δοκιμάζει τη χώρα. Στο τέλος της χρονιάς υποχρεώθηκαν να γράψουν μεγάλες ζημίες από τις θέσεις στην Ελλάδα. Οι ζημίες στα χαρτοφυλάκια στο τέλος του χρόνου κούρεψαν τα bonus, ενώ υπήρξαν περιπτώσεις διαχειριστών που σήκωσαν οργισμένοι τα τηλέφωνα μεταφέροντας την αγανάκτησή τους. Βεβαίως οι εκπρόσωποι των τραπεζών δεν έχουν ευθύνη και «τα άκουσαν» αδίκως, καθώς δεν είναι δυνατόν να απολογηθούν για την τροπή που πήραν οι πολιτικές εξελίξεις. Το 2014 ξεκίνησε με τους καλύτερους οιωνούς για τo ελληνικό Χρηματιστήριο και κατ’ επέκταση για τις μετοχές του τραπεζικού τομέα. Τα θετικά αποτελέσματα στα δημοσιονομικά αλλά και η βελτίωση σε σημαντικούς μακροοικονομικούς δείκτες άλλαξαν την ψυχολογία και αύξησαν τις προσδοκίες για τη μελλοντική πορεία της αγοράς.
Η δυναμική που είχε δημιουργηθεί επιβεβαιώθηκε από την ανταπόκριση και τη συμμετοχή των ξένων επενδυτών τόσο στις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου των ελληνικών τραπεζών όσο και στις εκδόσεις ομολόγων από τις τράπεζες και το Ελληνικό Δημόσιο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2014. Το συγκεκριμένο διάστημα ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου ενισχύθηκε κατά 4,4%, με τις τράπεζες να έχουν μεικτά πρόσημα ύστερα από την ολοκλήρωση των αυξήσεων κεφαλαίου. Συγκεκριμένα, η Alpha Bank κατέγραφε κέρδη 7,8%, η Τράπεζα Πειραιώς +5,9%, ενώ οι μετοχές της Εθνικής Τράπεζας και της Eurobank ήταν στο -31% και -33% αντιστοίχως.
Κομβικό σημείο για τον τραπεζικό τομέα αποδείχτηκαν τα αποτελέσματα των stress tests από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα που ανακοινώθηκαν τον περασμένο Οκτώβριο και επιβεβαίωσαν τη σταθερότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Από τις ελληνικές τράπεζες η Alpha Bank αναδείχτηκε αυτή με την ισχυρότερη κεφαλαιακή επάρκεια στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα, με επιδόσεις που μπορούν να συγκριθούν με τις μεγαλύτερες τράπεζες σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ωστόσο, παρά τα ενθαρρυντικά σημάδια και την καλή τροχιά της οικονομίας και των τραπεζών, οι πολιτικές εξελίξεις διαμόρφωσαν ένα κλίμα αβεβαιότητας το οποίο επηρέασε αρνητικά την ψυχολογία των επενδυτών, με αποτέλεσμα να μεταφραστεί σε φόβο και ανησυχία που είχαν αντίκτυπο στην πορεία του ελληνικού Χρηματιστηρίου και στις τιμές των μετοχών.
Ο Γενικός Δείκτης έκλεισε στο τέλος του έτους με απώλειες 29%, μειωμένος κατά 32% το β’ εξάμηνο, εξανεμίζοντας τα κέρδη του α’ εξαμήνου. Από τις τράπεζες, η τιμή της μετοχής της Alpha Bank υποχώρησε κατά 25,8%, με την κεφαλαιοποίησή της να ανέρχεται σε 6 δισ. ευρώ. Η μετοχή της Τράπεζας Πειραιώς είχε απώλειες 40,5% το 2014 και η κεφαλαιοποίησή της διαμορφώθηκε σε 5,6 δισ. ευρώ. Οι τιμές των μετοχών της Εθνικής Τράπεζας και της Eurobank υπέστησαν απώλειες κατά 61,8% και 66,2% αντιστοίχως, διαμορφώνοντας τις κεφαλαιοποιήσεις τους σε 5,2 δισ. και 2,8 δισ. ευρώ στο τέλος του 2014. Οσον αφορά στα warrants των τριών τραπεζών το 2014, της Alpha υποχώρησε κατά 16,1%, της Πειραιώς είχε απώλειες 75% και της Εθνικής Τράπεζας 86%.