Toυ Γιώργου Ι. Δημητρομανωλάκη
Οι Έλληνες τραπεζίτες τούς αποκαλούν «οι ατσίδες με τα μαύρα», παραφράζοντας λίγο χιουμοριστικά την ταινία «Οι ατσίδες με τα μπλε». Οι «ατσίδες» κυκλοφορούν λοιπόν με τεθωρακισμένα αυτοκίνητα και συνοδεία πολλών φρουρών. Φοράνε πάντα μαύρα καλοραμμένα Ermenegildo Zegna κουστούμια αξίας 5.000 και 10.000 δολαρίων, αγορασμένα από τις καλύτερες μπουτίκ του Μανχάταν.
Λογικό όταν οι ετήσιες αμοιβές για τον καθένα τους είναι έως 2 εκατ. δολάρια τον χρόνο. Οι περισσότεροι όταν κάνουν τη δουλειά τους είναι ανέκφραστοι, θέτουν σκληρές και επίμονες ερωτήσεις και δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για λάθη στα επιτελεία των τραπεζών όπου τους συναντούν. Πρόκειται για πάνω από 30 στελέχη της μεγάλης αμερικανικής εταιρείας BlackRock που βρίσκονται στην Αθήνα για έναν και μόνο σκοπό: να ελέγξουν κατόπιν εντολής της Τραπέζης της Ελλάδος τα χαρτοφυλάκια και τα συστήματα των τεσσάρων συστημικών τραπεζών (κυρίως τα κόκκινα δάνεια) και να ορίσουν ποιες ακριβώς είναι οι επισφάλειες και εάν θα χρειαστούν εκ νέου κεφάλαια. Η ομάδα των 30 ατόμων διοικείται από «τέσσερα τσακάλια» της BlackRock. Πρόκειται για τους Ζουλιέν Γουόλεν, Ράνταλ Απλγιαρντ, Οουεν Μπάτλερ και Κρις Ντότι.
Από τις τράπεζες αυτοί που τους συναντούν είναι από την Πειραιώς ο διευθύνων σύμβουλος κ. Σταύρος Λεκκάκος (που έχει και τη συνολική ευθύνη), από την Εθνική ο κ. Πέτρος Χριστοδούλου, οι κυρίες Πόλα Χατζησωτηρίου και Μαριάννα Πολιτοπούλου, από την Alpha o κ. Δημήτρης Μαντζούνης και ο κ. Θεόδωρος Καλαντώνης και από τη Eurobank o κ. Χρήστος Μεγάλου και ο κ. Χρήστος Αδάμ.
Οι τέσσερις ειδικοί έχουν τεράστια πείρα στην αξιολόγηση των τραπεζών και γι’ αυτόν τον λόγο έχουν υψηλότατες αποδοχές.
Ο κ. Aπλγιαρντ προσελήφθη στην εταιρεία ως ειδικός επί της χρηματοδότησης στεγαστικών δανείων το 2010, με ετήσιες αποδοχές που υπερβαίνουν το 1,7 εκατ. δολάρια. Ο κ. Μπάτλερ, προτού πάει στην αμερικανική εταιρεία, ήταν Head of Credit Risk στην LLBW, Portfolio Risk Management στη Fortis και Ιnternational Corporate Banking στην AIB. Ο αντιπρόεδρος της εταιρείας στη Νέα Υόρκη κ. Ντότι έχει μισθό έως 2 εκατ. δολάρια και θεωρείται ο πιο σκληρός απ’ όλους. Τέλος, στην επιτελική ομάδα βρίσκεται και ο κ. Γουόλεν, ο οποίος έχει αποδοχές πάνω από 1,9 εκατ. δολάρια. Ολοι τους έχουν ακριβές συνήθειες και αυτό φαίνεται. Φοράνε πάντα καλοραμμένα κουστούμια και χειροποίητα παπούτσια αξίας πάνω από 500 δολάρια. Από τη Νέα Υόρκη πηγαινοέρχονται με private jet, το Gulfstream G-550, καθώς αποφεύγουν για ευνόητους λόγους να χρησιμοποιούν τα αεροπλάνα της γραμμής.
Οι Αμερικανοί ειδικοί είναι τόσο προσεκτικοί κατά τη διάρκεια της διαμονής τους στην Αθήνα ώστε δεν λένε ούτε καν πού είναι τα γραφεία τους. Κάποιες φήμες αναφέρουν ότι έχουν εγκατασταθεί σε κάποια γειτονιά στο κέντρο της Αθήνας, σχετικά ήσυχη, που περιβάλλεται από παλαιά κτίρια. Λέγεται μάλιστα ότι στο κουδούνι υπάρχει το όνομα μιας ξενοδοχειακής εταιρείας. Δεν μιλάνε ποτέ σε κανέναν από τη γειτονιά και πάντα φεύγουν από το κτίριο με τεθωρακισμένα τζιπ και συνοδεία δεκάδων φρουρών.
Η BlackRock ιδρύθηκε το 1988 στη Νέα Υόρκη
Μία από τις αρχές της επενδυτικής τράπεζας, ακόµη από τις πρώτες ηµέρες της, ήταν να παραµένει χαµηλών τόνων. Εκτοτε έχουν περάσει 25 χρόνια και η επιχείρηση έχει αναδειχτεί στην κορυφή της διαχείρισης περιουσίας στην Αµερική. Το ποσό των κεφαλαίων που διαχειρίζεται είναι θηριώδες αφού υπερβαίνει τα 3 τρισ. δολάρια. Αποφεύγουν, όπως ο διάβολος το λιβάνι, τη δημοσιότητα και σπάνια ο διεθνής Τύπος έχει αποκαλύψει σκάνδαλα στο εσωτερικό της. Τα καµώµατα της BlackRock δεν τροφοδοτούν τα πρωτοσέλιδα των εφηµερίδων ανά τον κόσµο και σίγουρα κανείς δεν την έχει χαρακτηρίσει «γιγάντιο καλαµάρι τυλιγµένο γύρω από το πρόσωπο της ανθρωπότητας», όπως σηµείωσε το περιοδικό «Rolling Stone» για την Goldman Sachs που κατοικοεδρεύει στην ίδια οδό της Νέας Υόρκης. «Αν όχι το πιο επιδραστικό, η BlackRock είναι ένα από τα πιο επιδραστικά χρηµατοπιστωτικά ιδρύµατα στον κόσµο σήµερα», έχει δηλώσει ο κ. Ραλφ Σλόστεϊν, επίσης τραπεζίτης της Γουόλ Στριτ.
Ο πιο δύσκολος από τους ιδρυτές της φίρµας είναι σίγουρα ο -σηµερινός διευθύνων σύµβουλός της- κ. Λάρι Φινκ. Το περιοδικό «Vanity Fair» δηµοσίευσε το προφίλ του (έκτασης 6.000 λέξεων) τον Απρίλιο του 2010 υπό τον τίτλο «Η αξίας 12 τρισ. δολαρίων σκιά του Λάρι Φινκ». «Ο Λάρι Φινκ είναι στο κέντρο του τροχού του αµερικανικού καπιταλισµού», είχε δηλώσει στο περιοδικό συνεργάτης του από το παρελθόν.
Ως το 2010 η BlackRock επέβλεπε τα 130 δισ. δολάρια τοξικών δανείων που έλαβε η κυβέρνηση των ΗΠΑ ως µέρος της πώλησης της Bear Stearns και της διάσωσης της AIG.
Επίσης, η BlackRock παρακολουθούσε τους ισολογισµούς δύο ακόµη φιρµών µε πρωταγωνιστικό ρόλο στην κρίση του 2008, της Fannie Mae και της Freddie Mac -µε συνολική αξία 5 τρισ.-, και παρέχει καθηµερινά εκθέσεις αξιολόγησης του ρίσκου της Οµοσπονδιακής Τράπεζας της Νέας Υόρκης σε σχέση µε τα κεφάλαια για την επανεκκίνηση της αγοράς real estate των ΗΠΑ. Η BlackRock έχει μεγάλη πείρα στην αντιµετώπιση διεθνών οικονοµικών κρίσεων. Πριν από έναν χρόνο είχε ξαναβρεθεί στην Ελλάδα για να αξιολογήσει τις ελληνικές τράπεζες, ενώ δύο χρόνια νωρίτερα είχε αξιολογήσει και τις ιρλανδικές. Παλαιότερα είχε συνεργαστεί και με την Τράπεζα της Αγγλίας.
Η δουλειά τους στην Ελλάδα είναι πολύπλοκη. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι τράπεζες έχουν διαμορφώσει ειδικά δωμάτια τα οποία τα έχουν γεμίσει με χιλιάδες φακέλους. Ο,τι πληροφόρηση υπάρχει για τα δάνεια των τραπεζών είναι στη διάθεσή τους. Μάλιστα δεν είναι τυχαίο ότι, εάν δημιουργηθούν οι περίφημες bad banks στην Ελλάδα, αυτό θα γίνει κατόπιν δικιάς τους προτροπής.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι αυτό που λένε στους Ελληνες τραπεζίτες είναι ότι θα πρέπει να βρεθούν περισσότερο δυναμικές λύσεις για τα δάνεια που έχουν περάσει οριστικά στο κόκκινο. Υπενθυμίζεται ότι είναι η δεύτερη φορά που η BlackRock βρίσκεται στην Αθήνα. Το 2012, κατόπιν πρόσκλησης της Τραπέζης της Ελλάδος, οι άνθρωποί της κατάφεραν να περάσουν από κόσκινο 10 εκατ. δάνεια µέσα σε περίπου τρεις µήνες. Το πρώτο πόρισµα υπάρχει και το έχει στην κατοχή της η Τράπεζα της Ελλάδος. Λιγοστά πράγματα έχουν διαρρεύσει από αυτό. Θεωρείται σίγουρο ότι λίγα πράγματα θα διαρρεύσουν και από το επόμενο πόρισμα – το οποίο θα παραδοθεί σε περίπου έναν μήνα στην Κεντρική Τράπεζα.
Σύµφωνα µε τον διεθνή Τύπο, η BlackRock θα εισπράξει για τη δουλειά που κάνει περίπου 20 εκατ. δολάρια. Την προηγούμενη φορά λέγεται ότι η αμοιβή της ήταν 17 εκατ. δολάρια. Καθόλου άσχημα δηλαδή για τους… ατσίδες με τα μαύρα.