Του Κωστή Πλάντζου
Ευθύνες στις τράπεζες για τις παράνομες κατασχέσεις μισθών και συντάξεων από τους τραπεζικούς λογαριασμούς οφειλετών του δημοσίου, επιρρίπτει ο Συνήγορος του Πολίτη.
Σε ανακοίνωσή της, η Ανεξάρτητη Αρχή τονίζει πως της έχουν υποβληθεί αρκετές αναφορές για κατάσχεση ποσών, τα οποία προέρχονται από μισθούς ή συντάξεις, χωρίς να τηρηθεί από την Τράπεζα ο περιορισμός του ακατάσχετου, όπως τίθεται από το νόμο. Κατά τη διερεύνηση των σχετικών αναφορών, διαπιστώνεται ότι οι Τράπεζες δεν ερευνούν, ως όφειλαν, αν ο λογαριασμός που τηρεί στην Τράπεζα ο πολίτης είναι λογαριασμός στον οποίο κατατίθεται ο μισθός ή η σύνταξη ή το ασφαλιστικό επίδομα και κατάσχει το σύνολο του ποσού.
Η Αρχή στις περιπτώσεις αυτές παρεμβαίνει και ενημερώνει την αρμόδια ΔΟΥ ότι πρόκειται περί λογαριασμού μισθοδοσίας. Στη συνέχεια η ΔΟΥ παρεμβαίνει στην Τράπεζα η οποία δίνει εντολή για άρση της κατάσχεσης.
Σύμφωνα με το άρθρο 30α του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ), είναι καταρχήν δυνατή η κατάσχεση των τραπεζικών καταθέσεων οφειλετών προς το Δημόσιο. Πρόκειται για την κατάσχεση στα χέρια πιστωτικών ιδρυμάτων-Τραπεζών, που είναι μία ειδική περίπτωση της κατάσχεσης στα χέρια τρίτων.
Ωστόσο το άρθρο 31 προβλέπει και περιορισμούς στον τρόπο κατάσχεσης των ποσών. Συγκεκριμένα αναφέρεται ότι «δεν επιτρέπεται η κατάσχεση μισθών, συντάξεων και ασφαλιστικών βοηθημάτων που καταβάλλονται περιοδικά, εφόσον το ποσό αυτών μηνιαίως είναι μικρότερο των χιλίων ευρώ, στις περιπτώσεις δε που υπερβαίνει το ποσό αυτό επιτρέπεται η κατάσχεση επί του ενός τετάρτου αυτών, πάντα όμως πρέπει να μένει το ποσό των 1000 ευρώ».
Επειδή διαπιστώνει ότι οι Τράπεζες δεν ερευνούν, ως όφειλαν, αν ο λογαριασμός που τηρεί στην Τράπεζα ο πολίτης είναι λογαριασμός στον οποίο κατατίθεται ο μισθός ή η σύνταξη ή το ασφαλιστικό επίδομα και κατάσχει το σύνολο του ποσού, ο Συνήγορος του Πολίτη ζητά από το Υπουργείο Οικονομικών, κάθε φορά που δίδεται εντολή κατάσχεσης να επαναλαμβάνει στις Τράπεζες, να εφιστά την προσοχή περί του ακατάσχετου στους λογαριασμούς μισθοδοσίας, σύνταξης κ.λπ.
Τέλος, όπως και σε κάθε πλέον υπόθεση που αφορά την οικονομική επιβάρυνση του πολίτη, η Αρχή επαναλαμβάνει στις αρμόδιες υπηρεσίες ότι πρέπει να λαμβάνεται πάντα υπόψη η δυσμενής οικονομική συγκυρία και η επιβίωση του πολίτη. Επίσης, έχει προταθεί από τον Συνήγορο του Πολίτη η τροποποίηση των σχετικών διατάξεων ώστε να τηρείται το όριο των 1000 ευρώ ως ακατάσχετα και σε κάθε άλλο λογαριασμό, όχι μόνο για ποσά που προέρχονται από μισθούς, συντάξεις και ασφαλιστικά βοηθήματα (π.χ. ποσά από μισθώματα-ενοίκια), όταν τα ποσά αυτά αποτελούν αποδεδειγμένα το μοναδικό εισόδημα του πολίτη.