Ποιοι πληρώνουν το “μάρμαρο” και πώς υπολογίζεται ο νέος φόρος ακινήτων – Παραδείγματα και πίνακες

Του Κωστή Πλάντζου

Τη μεσαία και μεγάλη ακίνητη περιουσία πλήττει κυρίως ο νέος Ενιαίος Φόρος Ακίνητης Περιουσίας, καθώς θα κληθούν να πληρώσουν φόρους της τάξεως των 3.000 – 30.000 ευρώ ανά στρέμμα για τα οικόπεδα, οι αγρότες που δεν πλήρωναν ποτέ ως τώρα φόρο για τη γη τους, οι κάτοχοι μονοκατοικίας που θα πληρώνουν φόρο και για το οικόπεδο (εκτός από το κτίσμα) αλλά και για το υπόλοιπο του συντελεστή δόμησης που.. δεν έχουν κτίσει (!), αλλά και όλοι όσοι τακτοποίησαν αυθαίρετο αφού θα πληρώσουν το 5πλάσιο της αξίας του αγροτεμαχίου, σε σχέση με τους γείτονες τους που δεν έκτισαν.

Για παράδειγμα:

–          Για 4 στρέμματα με ελιές στα Οινόφυτα (Δήλεσι), σε απόσταση έως 100 μέτρα από τη θάλασσα, ο Ενιαίος Φόρος ορίζεται σε 140 ευρώ. Αν υπάρχει και σπίτι εντός, ο φόρος για το αγροτεμάχιο ανεβαίνει στα 700 ευρώ.

–          Για το ίδιο ακίνητο 5 χιλιόμετρα πιο πέρα, στην Παραλία Αυλίδος, ο φόρος είναι 151,2 ευρώ αν δεν υπάρχει σπίτι και 756 ευρώ αν υπάρχει κτίσμα.

–          Αν το ίδιο ακίνητο βρίσκεται σε ακριβές περιοχές όπως η Σαρωνίδα, η Ραφήνα, η Βούλα, η Βουλιαγμένη ή στη Μύκονο και τη Σαντορίνη, ο φόρος για το αγροτεμάχιο η «ταρίφα» είναι 189 ευρώ αν δεν υπάρχει σπίτι, ή 945 ευρώ αν υπάρχει.

–          Αν το ίδιο ακίνητο ήταν στην Αράχωβα (μακριά από θάλασσα φυσικά) και αντί για ελιές είχε καρποφόρα δέντρα, ο φόρος για το αγροτεμάχιο θα ήταν 81 ευρώ.

«Ποιοι πληρώνουν το μάρμαρο»

Τα κύρια χαρακτηριστικά του νέου Ενιαίου φόρου είναι:

–          Στα κτίσματα προκύπτει ελάφρυνση περίπου 10%-20% έναντι του ΕΕΤΗΔΕ και του ΕΕΤΑ, αλλά αυτό δεν ισχύεο πάντα σε όλες τις περιπτώσεις.

–          Στα αγροτεμάχια που δεν πλήρωναν ως τώρα φόρο, σε μεσαίες και χαμηλές περιοχές επιβάλλεται διπλάσιος και τριπλάσιος φόρο σε σχέση με τη «βάση» υπολογισμού του, όσο σχεδόν όμως και σε πανάκριβες αφού ο φόρος βρίσκει «ταβάνι» με συντελεστή 3,5.

–          Τον Ενιαίο Φόρο θα πληρώνουν και οι αγρότες, εκτός από μεγαλοκτηματίες με πάνω από 130 στρέμματα για τους οποίους προβλέπονται εκπτώσεις έως 50%.

 Πώς υπολογίζεται ο φόρος

1.      Για τα κτίσματα: ο βασικός φόρος που προκύπτει από την τιμή ζώνης σε συνδυασμό με τη φορολογική ζώνη είναι ο εξής:

Ο φόρος αυτός προσαυξάνεται ανάλογα με την παλαιότητα κάθε κτίσματος έως και 25%, ενώ πολλαπλασιάζεται με ειδικούς συντελεστές αυξομείωσης ανάλογα με τον όροφο κλπ.

2.  Για τα οικόπεδα (εντός σχεδίου και οικισμού εκτάσεις): θα φορολογούνται με φόρο 0,02 ευρώ ανά τετραγωνικό έως 30 ευρώ ανά τετραγωνικό ανάλογα με την μοναδιαία αξία του οικοπέδου, δηλαδή την αντικειμενική τιμή ανά τετραγωνικό.

3. Για τα αγροτεμάχια: στις εκτός σχεδίου εκτάσεις ο Ενιαίος Φόρος Ακινήτων υπολογίζεται με αρχική τιμή 1,5 ευρώ ανά στρέμμα (0,0015 ευρώ το τ.μ.) το οποίο αυξομειώνεται ανάλογα με την θέση και με τη χρήση, την απόσταση από την θάλασσα και την πρόσοψη ή όχι σε επαρχιακή ή εθνική οδό. Ειδικότερα, ο βασικός φόρος αυξάνεται με βάση τους εξής συντελεστές:

– Η ελάχιστη Αρχική Βασική Αξία (ΑΒΑ) την οποία καθορίζει η εφορία

– Συντελεστής Χρήσης (ΣΧ), ο οποίος ορίζεται ανάλογα με τη χρήση του γηπέδου, σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα:

– Συντελεστής Απόστασης από Θάλασσα (ΣΑΘ), ο οποίος ορίζεται ανάλογα με την απόσταση του γηπέδου από τη θάλασσα, σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα:

– Συντελεστής Απομείωσης Επιφάνειας (ΣΑΕ), ο οποίος ορίζεται ανάλογα με την επιφάνεια του γηπέδου και εφαρμόζεται για το κλιμάκιο επιφανείας στο οποίο αντιστοιχεί, σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα:

– Συντελεστής Πρόσοψης (ΣΠ), ο οποίος ορίζεται σε 1,2 αν το γήπεδο έχει πρόσοψη σε εθνική οδό και σε 1,1 αν το γήπεδο έχει πρόσοψη σε επαρχιακή οδό.

–  Συντελεστής Κατοικίας (ΣΚ), ο οποίος ορίζεται ίσος με 5, αν υπάρχει κατοικία εντός του γηπέδου.

Ωστόσο αν ο φορολογούμενος, η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, δεν κατέχουν άλλη κατοικία, και εφόσον η κατοικία που υπάρχει στο γήπεδο έχει επιφάνεια κύριων χώρων μικρότερη των 150 μ2, ο συντελεστής δεν εφαρμόζεται.

Ο Συντελεστής Κατοικίας εφαρμόζεται στη συνολική επιφάνεια του γηπέδου, χωρίς να αφαιρείται η επιφάνεια του κτίσματος. Αν το γήπεδο έχει επιφάνεια άνω των δέκα χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων (10.000 μ2), ο συντελεστής εφαρμόζεται μέχρι και τις δέκα χιλιάδες τετραγωνικά μέτρα.

Εκπτώσεις και απαλλαγές

Προβλέπονται ειδικές εκπτώσεις από τον φόρο έως και πλήρης απαλλαγή για φορολογούμενους που βρίσκονται σε αντικειμενική αδυναμία πληρωμής του φόρου. Τίθενται όμως πολλές προϋποθέσεις που πρέπει να ισχύουν σωρευτικά.

Ειδικότερα, η έκπτωση χορηγείται εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:

– Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του προηγούμενου φορολογικού έτους σύμφωνα με τις διατάξεις του Κ.Φ.Ε δεν υπερβαίνει τις επτά χιλιάδες ευρώ (€7.000), προσαυξημένο κατά χίλια ευρώ (€1.000) για τον/την σύζυγο και κάθε εξαρτώμενο μέλος,

– Το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων και των γηπέδων τα οποία κατέχουν ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ο/η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του (λαμβανομένου υπόψη του ποσοστού συνιδιοκτησίας) δεν υπερβαίνει τα εκατόν πενήντα τετραγωνικά μέτρα (150 μ2) προκειμένου για κτίσματα, ή τα πεντακόσια τετραγωνικά μέτρα (500 μ2) προκειμένου για οικόπεδα, ή τα έξι χιλιάδες τετραγωνικά μέτρα (6.000 μ2), προκειμένου για γήπεδα εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού