Της Μαίρης Λαμπαδίτη
Μοντέλο ατομικού λογαριασμού με την καταβολή μικροποσών έναντι των ληξιπρόθεσμων οφειλών με την προϋπόθεση ότι εξοφλούνται οι τρέχουσες εισφορές προωθεί το Υπουργείο Εργασίας αν δεν γίνουν δεκτές από την Τρόικα οι προτάσεις για ευνοϊκότερη ρύθμιση οφειλών προς τα ταμεία.
Πρόσφατες επαφές με στελέχη της Κομισιόν άνοιξαν ένα παράθυρο επικοινωνίας, ώστε να γίνουν γνωστά τα έντονα προβλήματα που αντιμετωπίζουν κυρίως οι οφειλέτες του ΟΑΕΕ.
«Πρώτη φορά, βρήκαμε ευήκοα ώτα » τονίζουν επιστημονικοί συνεργάτες υπουργών και λομπίστες των Βρυξελλών που επεξεργάζονται το εναλλακτικό σχέδιο πριν την επίσκεψη της Τρόικας το Σεπτέμβριο.
« Δώστε ότι μπορείτε » διαμήνυσε προς τους οφειλέτες ο Υπουργός Εργασίας κ. Γιάννης Βρούτσης μετά τα θετικά μηνύματα που έλαβε από τις Βρυξέλλες ενώ στο ίδιο μήκος κύματος και η διοίκηση του ΟΑΕΕ τονίζει «Μας ενδιαφέρουν τα τρέχοντα για να συγκρατήσουμε τα ελλείμματα. Πρέπει να επεκταθεί η λογική της καταβολής μικροποσών.»
Ο Οφειλέτης με την καταβολή μικροποσών θα έχει το δικαίωμα να αναστείλει τα αναγκαστικά μέτρα εις βάρος του.
Το Υπουργείο επεξεργάζεται παράλληλα και τις προτάσεις της ΓΣΕΒΕΕ για πάγωμα-κεφαλαιοποίηση των οφειλών και εξόφληση σε μεταγενέστερη φάση του ασφαλιστικού βίου, κοντά στη σύνταξη. Μία από τις προτεινόμενες λύσεις είναι να παρακρατηθούν οι πρώτες συντάξεις έναντι των οφειλών ή να καταβάλλεται μειωμένη σύνταξη, ενδεχόμενο που μάλλον ευνοεί το «σφιχτό» προϋπολογισμό του ΟΑΕΕ.
Η μειούμενη κρατική επιχορήγησης είναι προφανές ότι θα επιδεινώσει ακόμα περισσότερο την οικονομική θέση του οργανισμού . Πρόσφατη έρευνα του ΙΜΕ/ΓΣΕΒΕΕ αποκαλύπτει ότι αποκλειστικά με ίδιους πόρους ο ΟΑΕΕ θα είχε τη δυνατότητα χορήγησης σύνταξης ύψους 367,95 ευρώ , δηλαδή κατά 7,95 υψηλότερη από τη θεσμοθετημένη βασική ή εθνική σύνταξη που προβλέπει ο Νόμος Λοβέρδου.
Αναλυτικά η ΓΣΕΒΕΕ έχει καταθέσει τις εξής προτάσεις στο Υπουργείο Εργασίας
.
1. Αποποινικοποίηση των οφειλών προς τον ΟΑΕΕ και «Πάγωμα» (κεφαλαιοποίηση) των μέχρι σήμερα ασφαλιστικών οφειλών, δίνοντας στον οφειλέτη τη δυνατότητα, την οποία δεν έχει σήμερα, για μεταφορά ασφαλιστικού χρόνου στο τέλος του ασφαλιστικού βίου.
2. Παροχή της δυνατότητας στον ασφαλισμένο, να επιλέξει ελεύθερα ασφαλιστική κατηγορία, τουλάχιστον για τα δυο επόμενα έτη, πληρώνοντας, ακόμη κι αν έχει οφειλές, μόνο τις τρέχουσες εισφορές του. Από αυτό το μέτρο, με μετριοπαθείς εκτιμήσεις του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ υπολογίζεται, ότι, με την ενεργοποίηση των μισών οφειλετών του Οργανισμού (~200.000 ασφαλισμένοι), μπορούν να εισρεύσουν στα ταμεία του ΟΑΕΕ περισσότερα από 600 εκ €/ έτος.
3. Αύξηση του ποσού οφειλής που μπορεί να παρακρατηθεί από τη σύνταξη του οφειλέτη από 20.000 € (= 30 κατώτατες συντάξεις του Οργανισμού + προσαυξήσεις και τέλη), που είναι σήμερα, στα 40.000 €, με παράλληλη διόρθωση της εγκυκλίου του ΟΑΕΕ σχετικά με τον αριθμό των 30 μηνιαίων κατώτατων συντάξεων, που είναι σήμερα, στις 80 κατώτατες συντάξεις.
4. Εύρεση νέων πηγών χρηματοδότησης του Συστήματος Κοινωνικής Ασφάλισης της χώρας. Η εξέλιξη των δεικτών απασχόλησης την τελευταία τριετία υποδηλώνει ότι η εργασία δεν μπορεί πλέον να σηκώσει στον ίδιο βαθμό το κύριο βάρος χρηματοδότησης του ασφαλιστικού συστήματος, των παροχών πρόνοιας και της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Παρότι η θέση της ΓΣΕΒΕΕ επί της αρχής είναι η κατάργηση κάθε έκτακτου τέλους ή επιβάρυνσης προς τις επιχειρήσεις, ωστόσο δεδομένων των συνθηκών και για όσο καιρό εισπράττεται το τέλος επιτηδεύματος θεωρούμε ότι θα πρέπει να αποδίδεται ανταποδοτικά υπέρ του ΟΑΕΕ και όχι για τα ελλείμματα του προϋπολογισμού.
5. Διαβλέποντας την κλιμάκωση της κοινωνικής-ανθρωπιστικής κρίσης, η ΓΣΕΒΕΕ, σε πρόταση που είχε καταθέσει πριν από ένα έτος, έκρινε σκόπιμη τη δυνατότητα καταβολής μίας (1) τουλάχιστον εισφοράς ανά εξάμηνο από τον ασφαλισμένο, ώστε να χαρακτηρίζεται ασφαλιστικά ενήμερος. Ωστόσο σήμερα, η οικονομική δυσπραγία είναι τέτοια, ώστε είναι κοινωνικά επιβεβλημένη η αποδέσμευση της θεώρησης βιβλιαρίων υγείας από την ασφαλιστική ενημερότητα.
6. Ειδική μέριμνα για υπερήλικες ασφαλισμένους, που έχουν συμπληρώσει το όριο ηλικίας, οι οποίοι έχοντας οφειλή άνω των 20.000€, έχουν τερματίσει την επαγγελματική τους δραστηριότητα. Αυτές οι περιπτώσεις είναι αναγκαίο να αντιμετωπιστούν με αυξημένα ανθρωπιστικά κριτήρια και να τους δοθεί η δυνατότητα να συνταξιοδοτηθούν, λαμβάνοντας την εθνική σύνταξη με ό, τι μπορεί να προκύψει αναλογικά από τις εισφορές που έχουν καταβάλει. Σημειώνεται, ότι στον ΟΑΕΕ δεν υπάρχουν διατάξεις, όπως ισχύουν σε άλλους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης, που να προβλέπουν πρόωρη και κατ’ επέκταση μειωμένη συνταξιοδότηση. Επίσης υπάρχει μία κατηγορία ασφαλισμένων, οι όποιοι δεν έχουν συμπληρώσει το όριο ηλικίας και χρειάζεται να ληφθεί ειδική μέριμνα.
7. Δημιουργία κατώτατης ασφαλιστικής κλάσης στον ΟΑΕΕ, ανταγωνιστικής προς τον ΟΓΑ, για την ένταξη των ασφαλισμένων που ανήκουν στις προαιρετικές περιοχές. Όλοι οι επιτηδευματίες να υπόκεινται υποχρεωτικά στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ, χωρίς καμία χαριστική εξαίρεση, αλλά λαμβάνοντας υπ’ όψιν ιδιαίτερες γεωγραφικές συνθήκες (στη λογική των προαιρετικών περιοχών)
8. Βασική προϋπόθεση για τα παραπάνω είναι ο εξορθολογισμός της λειτουργίας του ΟΑΕΕ έτσι ώστε αφενός να ενδυναμωθεί η εισπρακτική του ικανότητα και αφετέρου να αποκατασταθεί η αξιοπιστία του ως προς τις παροχές και τις υπηρεσίες που προσφέρει, τόσο στους ασφαλισμένους όσο και στους συνταξιούχους. Η Διοίκηση πρέπει να αντιληφθεί ότι βασικός της ρόλος δεν είναι αυτός του τιμωρού, αλλά της υποστήριξης του ασφαλισμένου.