Η σημερινή κυβέρνηση εξελέγη υποσχόμενη μία καλύτερη και εθνικά υπερήφανη διαπραγμάτευση εντός του ευρώ και του ευρωπαϊκού κεκτημένου.
Πέντε μήνες μετά την εκλογική της επιτυχία και παρά τις όποιες αγαθές προθέσεις, εξαιτίας του απονενοημένου χαρακτήρα δημοψηφίσματος, έκλεισαν οι τράπεζες, επεβλήθησαν Capital controls, ακούγονται φήμες για κούρεμα καταθέσεων (bail in), κάποιοι εντός το ΣΥΡΙΖΑ μιλάνε για την επιστροφή στη δραχμή, αγνοώντας τις καταστροφικές συνέπειες που θα έχει αυτή για τη χώρα μας. Επισημαίνεται, επίσης, ότι για την τυχόν επίτευξη συμφωνίας κατατέθηκαν προτάσεις πολλαπλάσιου κόστους των προηγούμενων, λόγω των καταστροφικών για την οικονομία 5,5 μηνών που προηγήθηκαν της προκήρυξης του δημοψηφίσματος.
Την περίοδο που ακολούθησε τις εκλογές, η κυβέρνηση αντί να προβεί σε συμφωνία με τους δανειστές, με μέτρα κόστους 1-2 δις., προχώρησε σε συνεχείς μονομερείς ενέργειες (κατάργηση μεταρρυθμίσεων, αντιμεταρρυθμίσεις στη Παιδεία κλπ), ξεκίνησε «ατέρμονες – δημιουργικώς ασαφείς διαπραγματεύσεις» και κατάσχεσε στην ουσία όλα τα διαθέσιμα των δημοσίων φορέων και Ν.Π.Δ.Δ., με (δηλούμενο) σκοπό να πληρωθεί το Δ.Ν.Τ. Στη διάρκεια των συζητήσεων, η οικονομία επιδεινώθηκε σημαντικά (μείωση Α.Ε.Π., εμφάνιση πρωτογενούς ελλείμματος, αντί πλεονάσματος). Στην τελική φάση της «διαπραγμάτευσης» και ενώ τις δυο πλευρές χώριζαν κάποια εκατ., η κυβέρνηση πέρασε στο επόμενο στάδιο στρατηγικής, τινάζοντας τα πάντα στον αέρα με την προκήρυξη του δημοψηφίσματος, μόλις δύο μέρες πριν την λήξη του προγράμματος στήριξης. Η προκήρυξη και μόνο του, «υπερόπλου» κατά τις δηλώσεις των κυβερνητικών, δημοψηφίσματος προκάλεσε πανικό από τα πρώτα λεπτά του διαγγέλματος τα μεσάνυχτα της Παρασκευής 26/06/2015. Αμέσως δημιουργήθηκαν τεράστιες ουρές από πανικοβλημένο κόσμο στα Α.Τ.Μ., αποφασισμένο μέχρι την Κυριακή να «σηκώσει» ότι μπορεί από τα Α.Τ.Μ. και τη Δευτέρα από τα γκισέ των τραπεζών. Από την πρώτη στιγμή ήταν μαθηματικά βέβαιο ότι αν η Ε.Κ.Τ. συνέχιζε απεριόριστα τον ELA για όλη την εβδομάδα, δεν θα είχε μείνει ούτε ένα ευρώ από καταθέσεις. Έτσι από την ίδια την κυβέρνηση αναγκαστικά ζητήθηκαν κεφαλαιακοί έλεγχοι (capital control).
Η συνέχεια είναι γνωστή και διαδραματίζεται μέχρι και σήμερα, ενώ αναμένεται να συνεχιστεί ακόμη για μεγάλο χρονικό διάστημα διότι, ως γνωστόν, τα capital controls εύκολα επιβάλλονται, δύσκολα αποσύρονται, αλλά σίγουρα καταστρέφουν την οικονομία και την αξιοπρέπεια του κόσμου.
Με κλειστές τράπεζες, capital controls, ουρές στα Α.Τ.Μ. για ημερήσιες αναλήψεις 60€ (ελπίζω όχι λιγότερα σε λίγο), προσωπικό επιχειρήσεων σε αναγκαστική αργία, αναστολή κάθε πληρωμής προς το δημόσιο – ΔΕΚΟ – τράπεζες, πάγωμα των συναλλαγών γενικά, αδυναμία εξαγωγικών, αλλά και εισαγωγικών εργασιών σε μία χώρα ΔΥΣΤΥΧΩΣ εξαρτώμενη από τις εισαγωγές, η τρομολαγνεία ως κατηγορία αποτελεί γκεμπελικό τέχνασμα στρουθοκαμηλίζοντων κατηγόρων.
Η συνέχιση των capital controls, συνακόλουθο του πανικού που δημιούργησε η απόφαση περί δημοψηφίσματος θα επιφέρει κατακόρυφη άνοδο τιμών, εμφάνιση φαινομένων μαυραγοράς, έλλειψη βασικών ειδών α’ ανάγκης και καταστάσεις κοινωνικής ασφυξίας. Όλα αυτά απόρροια της αδυναμίας πραγματοποίησης οποιασδήποτε είδους εισαγωγών λόγω της δικαιολογημένης, πλέον, απαίτησης των ανά τον κόσμο προμηθευτών να πληρώνονται τοις μετρητοίς κάτι βέβαια που δεν δύναται να γίνει λόγω των περιορισμών στις συναλλαγές που επεβλήθησαν.
Επιπλέον, τα capital controls:
– αποτελούν βόμβα στη λεγόμενη βαριά βιομηχανία της Ελλάδος, τον τουρισμό (ο εσωτερικός πάγωσε πλήρως, ο εξωτερικός πέφτει 50%),
– είθισται να επιφέρουν ανυπολόγιστες ζημιές στο χρηματοπιστωτικό σύστημα με συνακόλουθη ανάγκη για άμεση νέα κεφαλαιοποίηση. Χωρίς την υποστήριξη της Ε.Κ.Τ. – ΕLΑ οι τράπεζες δύναται να αυτοχρηματοδοτηθούν μόνο από ιδιώτες μετόχους – ομολογιούχους και καταθέτες αποστερώντας μερικώς ή ολικώς τα περιουσιακά τους στοιχεία (bail in). Αρχικά, προβλέπεται συμμετοχή όσων έχουν καταθέσεις άνω των 100.000 ευρώ ανά τράπεζα, με δεδομένο, όμως, ότι πλέον αυτοί είναι ελάχιστοι ο πέλεκυς ενδέχεται να πέσει και στους υπόλοιπους καταθέτες.
Και όλα αυτά χωρίς οι αγορές να κατρακυλούν υπέρμετρα, χωρίς να χορεύουν με «νταούλια στο ταψί» και με το Ευρώ να δέχεται περιορισμένες πιέσεις και μάλιστα να ανεβαίνει κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της 1ης/07/2015.
Συμπερασματικά δύο είναι οι πιθανές εκδοχές για αυτή την κυβερνητική επιλογή (μονομερείς ενέργειες, «στέγνωμα» ευρύτερου δημόσιου τομέα, capital controls, που οδήγησαν σε υψηλά μέτρα, δημοψήφισμα):
1. είτε η κυβέρνηση ακολούθησε μια διαπραγματευτική πολιτική που απέτυχε πλήρως, υποτιμώντας την κατάσταση και τους συσχετισμούς που υπάρχουν στην Ευρώπη (το «Κούγκι» αποδείχθηκε άσφαιρο),
2. είτε η κυβέρνηση ακολουθούσε ένα καλά διαρθρωμένο σχέδιο, με απώτερο στόχο: ΝΑ ΖΗΤΗΣΟΥΜΕ ΜΟΝΟΙ ΜΑΣ ΤΗΝ ΑΛΛΑΓΗ ΝΟΜΙΣΜΑΤΟΣ – σημειώνεται ότι βάσει ευρωπαϊκών συνθηκών την αλλαγή νομίσματος ζητάει η ίδια η ενδιαφερόμενη χώρα. Εξάλλου το σκοπό αυτό δεν κρύβουν πολλά στελέχη του Σύριζα μη αντιλαμβανόμενοι, όμως των αρνητικών επιπτώσεων που θα έχει για τη Χώρα η έξοδος από την Ε.Ε. και τη βοήθεια που λαμβάνει από αυτήν (οικονομική στήριξη, επιδοτήσεις κ.α.). Δεν αντιλαμβάνονται ότι υφίσταται κίνδυνος φτωχοποίησης της πλειονότητας του πληθυσμού (πλην καθεστωτικών), θα προκύψουν ελλείψεις ουσίας, θα μετατραπεί η Ελλάδα σε διεθνώς απομονωμένο παρία που θα στηρίζεται στην επισιτιστική βοήθεια των φίλων κρατών (Ρωσία, Ιράν, Βενεζουέλα κλπ) ή των φιλάνθρωπων – φιλελλήνων της Ευρώπης…
Οι οπαδοί της επιστροφής στη δραχμή, ισχυρίζονται ότι μακροπρόθεσμα, με τις υποτιμήσεις του νέου νομίσματος θα ισχυροποιηθεί η ανταγωνιστικότητα. Ξεχνούν, όμως, ότι το νέο εντελώς αδύναμο νόμισμα θα έχει εισαχθεί σε μια οικονομία με τεράστια ελλείμματα ανταγωνιστικότητας, η διόρθωση των οποίων απαιτούν ριζικές τομές, οι οποίες δεν πρόκειται να γίνουν σε μια απομονωμένη χώρα, με μία οικονομία απορυθμισμένη με μη αναστρέψιμες βλάβες, όπως θα είναι Ελληνική. Ξεχνάνε να πούνε ότι ακόμη και η λίγη μεταποιητική δραστηριότητα στην Ελλάδα, είναι χαμηλότατης προστιθέμενης αξίας και για να λειτουργήσει χρειάζεται τις προμήθειες από το εξωτερικό. Ξεχνάνε τέλος να μας πούνε ότι τα όποια οφέλη θα φέρουν τα εξευτελιστικά χαμηλά εργατικά κόστη στην ανταγωνιστικότητα, θα εξανεμίσουν ο υψηλός πληθωρισμός και τα επιτόκια σε δυσθεώρητα ύψη.
Τέλος, με δεδομένο ότι η διενέργεια δημοψηφίσματος εκχύει το σπόρο του εθνικού διχασμού και ακολουθήθηκε δύο φορές κατά τη διάρκεια της 7ετίας η υπόψη διαδικασία δεν δύναται να θεωρείται πάντα ως η επιτομή της δημοκρατίας.
Ναι, λοιπόν, στο Ευρώ και στο Ευρωπαϊκό μας μέλλον.
Ναι στην αξιοπρέπεια την οποία βιαίως απωλέσαμε στις ουρές των ΑΤΜ.
Ναι στη Άρση του Αδιεξόδου.
Ναι στην αποκατάσταση της απολεσθείσας Ελληνικής περηφάνιας.
Ναι στην εξάλειψη της ανθρωπιστικής κρίσης, χωρίς πλήρη φτωχοποίηση – ισοπέδωση του λαού, χωρίς απομόνωση.
Ναι στη διατήρηση της Εθνικής Ομοψυχίας.
*Το άρθρο συνυπογράφουν οι: Στέφανος Γκοντονίδης και Αθανάσιος Βασιλείου, Οικονομολόγοι που εργάζονται στο χρηματοπιστωτικό τομέα