Βόρεια της Στοκχόλμης, μια τεράστια αποθήκη ξεχειλίζει από μεταχειρισμένα φορέματα, παντελόνια, παπούτσια και τσάντες. Πέρυσι, περισσότερα από 20 εκατομμύρια αντικείμενα πέρασαν από αυτήν και τρεις ακόμη παρόμοιες εγκαταστάσεις στην Ευρώπη. Αντικείμενα που κάποιος αποφάσισε να αποχωριστεί και κάποιος άλλος επέλεξε να αγοράσει.
Πίσω όμως από τη βιτρίνα της κυκλικής οικονομίας κρύβεται μια εξαιρετικά επίπονη επιχειρησιακή πραγματικότητα. Η συλλογή κάθε ρούχου απαιτεί ταυτοποίηση, έλεγχο, φωτογράφιση, λεπτομερή περιγραφή, τιμολόγηση, αποθήκευση και, όταν πουληθεί, εντοπισμό στο ράφι για αποστολή. Όλα αυτά συνιστούν μια τεράστια προσπάθεια για αντικείμενα που συχνά πωλούνται για λιγότερο από 5 δολάρια.
Η αποθήκη ανήκει στη Sellpy, μια εταιρεία λιανικής πώλησης μεταχειρισμένων στην οποία η H&M κατέχει το 82%. Σε αντίθεση με πλατφόρμες όπως το Vinted ή το Depop, η Sellpy προσφέρει μια εμπειρία πλήρους εξυπηρέτησης. Ο πωλητής απλά γεμίζει μια ειδική τσάντα που κοστίζει περίπου 3 ευρώ και η Sellpy αναλαμβάνει όλα τα υπόλοιπα. «Το θέμα είναι να το κάνουμε εύκολο για τον πελάτη, όχι για εμάς», εξηγεί ο διευθύνων σύμβουλος Michael Arnör.
Από το Παιδικό Δωμάτιο στο Γιγαντιαίο Ρίσκο
Ο Arnör συνέλαβε την ιδέα το 2014, όταν επιστρέφοντας στη Σουηδία από τις ΗΠΑ βρήκε το παιδικό του δωμάτιο γεμάτο αχρησιμοποίητα πράγματα. Αφού πούλησε ένα iPad, έχασε τη υπομονή του με τα υπόλοιπα. Κατάλαβε ότι πολλοί θα παραχωρούσαν ευχάριστα ένα μέρος της αξίας των πραγμάτων τους για να γλιτώσουν την ταλαιπωρία της πώλησης.
Ωστόσο, η κερδοφορία σε αυτό το μοντέλο παραμένει ακανθώδης. Μετά από 12 χρόνια λειτουργίας και 2.700 υπαλλήλους, η Sellpy παραμένει ζημιογόνος, παρόλο που χρεώνει 1,20 ευρώ ανά αντικείμενο συν προμήθεια έως και 60% επί της τελικής τιμής. Ο Arnör παραμένει αισιόδοξος, επισημαίνοντας ότι οι πωλήσεις σχεδόν διπλασιάστηκαν σε σχέση με το 2023.
Η σύγκριση με τους υπόλοιπους παίκτες της αγοράς αποκαλύπτει τις προκλήσεις του κλάδου. Η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή πλατφόρμα, η Vinted, που διακίνησε εμπορεύματα 10,8 δισεκατομμυρίων ευρώ πέρυσι, βασίζεται σε ένα αμιγώς peer-to-peer μοντέλο όπου οι ίδιοι οι χρήστες φωτογραφίζουν, αποθηκεύουν και στέλνουν τα ρούχα. Ακόμη κι έτσι, χρειάστηκε 15 χρόνια λειτουργίας μέχρι να καταστεί κερδοφόρα το 2023. Το μεγάλο της πλεονέκτημα έγκειται στο ότι τα ρούχα παραμένουν στη ντουλάπα του πωλητή χωρίς κανένα κόστος αποθήκευσης για την ίδια.
Αντίθετα, η Sellpy, όπως και η αμερικανική ThredUp που παραμένει ζημιογόνος στα 17 χρόνια λειτουργίας της, επωμίζεται εξ ολοκλήρου τη διαχείριση. Στη Sellpy κάθε φόρεμα καταλαμβάνει πολύτιμο χώρο στο ράφι πριν καν πουληθεί, ενέχοντας το ρίσκο να μη διατεθεί ποτέ. Ακόμη και στο κομμάτι της μεταχειρισμένης πολυτέλειας, η παρισινή Vestiaire Collective εκτιμά ότι θα επιτύχει μόλις ένα οριακό κέρδος το 2026, συμπληρώνοντας 15 χρόνια στην αγορά.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη και το Μέλλον της Μόδας
Η στρατηγική της Sellpy για την επίτευξη κερδοφορίας βασίζεται πλέον στην τεχνητή νοημοσύνη. Το λογισμικό αναγνωρίζει τη μάρκα, το μέγεθος, το υλικό και το χρώμα από τις φωτογραφίες, συντάσσοντας αυτόματα περιγραφές και προτείνοντας τιμές. Σε ένα μοντέλο χαμηλού περιθωρίου, κάθε δευτερόλεπτο που εξοικονομείται είναι κρίσιμο.
Παρ’ όλα αυτά, η τεχνολογία έχει όρια. Ένας άνθρωπος πρέπει πάντα να ανοίξει το δέμα, να ελέγξει τις τσέπες, να επιθεωρήσει το ύφασμα για τρύπες και να ετοιμάσει το ρούχο για τη φωτογραφία. Ο Arnör σημειώνει με νόημα ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν πρόκειται να διπλώσει ή να συσκευάσει ένα πουκάμισο.
Για την H&M, η επένδυση αυτή ξεπερνά τα στενά οικονομικά όρια, αφού τα μεταχειρισμένα αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 1% των συνολικών της εσόδων. Όπως δηλώνει ο Διευθύνων Σύμβουλος Daniel Ervér, η Sellpy προσφέρει ανεκτίμητα δεδομένα για τις νέες καταναλωτικές συνήθειες. Με την αγορά μεταχειρισμένων να αναπτύσσεται με υπερδιπλάσιο ρυθμό από εκείνον των καινούργιων ρούχων και να αγγίζει τα 290 δισεκατομμύρια δολάρια, οι νεότεροι καταναλωτές υπολογίζουν πλέον την αξία μεταπώλησης πριν καν αγοράσουν ένα ρούχο. Ο μόνος υπαρκτός κίνδυνος για τους κολοσσούς της γρήγορης μόδας είναι μήπως η άνθηση των μεταχειρισμένων αρχίσει τελικά να υπονομεύει τις πωλήσεις των νέων κολεξιόν.
Διαβάστε ακόμη
Κόκκινες κάρτες Εξάρχου για ενεργειακή πολιτική, LNG και κατασκευές
Ποια γραφεία και καταστήματα μπορούν τώρα να γίνουν σπίτια
Το εντυπωσιακό success story της On: Από τα ελβετικά βουνά σφήνα στο αθλητικό “κατεστημένο”
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ