Τα μεγάλα θησαυροφυλάκια της Τράπεζας της Αγγλίας (BoE) και της αμερικανικής Federal Reserve αποτελούσαν εδώ και χρόνια την πιο σίγουρη και ασφαλή λύση για τη φύλαξη εθνικών αποθεμάτων χρυσού πολλών χωρών διεθνώς.
Ενδεικτικά η Fed της Νέας Υόρκης είναι γνωστό ότι στέγαζε ποσότητες χρυσού από τις κεντρικές τράπεζες της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Ολλανδίας, της Σουηδίας και της Ελλάδας, σύμφωνα με στοιχεία της Metals Focus.
Ωστόσο, η νέα ετήσια έκθεση που δημοσίευσε την Τρίτη το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού (World Gold Council) δεν αποτύπωσε μόνο την συνεχιζόμενη αγορά ποσοτήτων χρυσού από τις κεντρικές τράπεζες διεθνώς, αλλά και μια σαφή τάση επαναπατρισμού του χρυσού, καθώς η αβεβαιότητα οδηγεί τις νομισματικές αρχές διεθνώς να επιδιώκουν να επιστρέψουν τις πολύτιμες ράβδους εντός των συνόρων τους.
Σε θέση οδηγού Γαλλία και Ινδία
Σύμφωνα με τους Financial Times, που επικαλούνται στοιχεία της έκθεσης, οι κεντρικές τράπεζες της Ινδίας και της Γαλλίας συγκαταλέγονται μεταξύ εκείνων που μετέφεραν μεγάλες ποσότητες χρυσού από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο κατά τον τελευταίο χρόνο, αποθηκεύοντάς τες πλέον σε εγχώριες εγκαταστάσεις.
Η Τράπεζα της Γαλλίας απέσυρε 129 τόνους χρυσού από την New York Fed μεταξύ Ιουλίου 2025 και Ιανουαρίου 2026 και πλέον διατηρεί το σύνολο των αποθεμάτων της εντός γαλλικού εδάφους.
Αντιστοίχως η Κεντρική Τράπεζα της Ινδίας, κατά την τελευταία τριετία, έχει επαναφέρει στο έδαφος της το μεγαλύτερο μέρος του χρυσού που διατηρούσε στο εξωτερικό στην Τράπεζα της Αγγλίας και την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών. Συγκεκριμένα, το ποσοστό του χρυσού της Ινδίας που φυλάσσεται στο εξωτερικό μειώθηκε στο 22% τον Μάρτιο του 2026 από 55% τον Μάρτιο του 2023.
Έντονη συζήτηση για το θέμα έχει «ανοίξει» επίσης σε Γερμανία και Ιταλία, όπου εντείνονται οι πολιτικές πιέσεις για επαναπατρισμό μέρους των εθνικών αποθεμάτων.
Η τάση επαναπατρισμού των ράβδων εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική επιστροφής των αποθεμάτων χρυσού στο εθνικό έδαφος, αλλά και γεωγραφικής διαφοροποίησης των σημείων φύλαξης.
Νέες αγορές και επιστροφή στην πατρίδα
Τα τελευταία χρόνια οι κεντρικές τράπεζες αυξάνουν σταθερά τα συνολικά αποθέματα χρυσού που κατέχουν. Το πολύτιμο μέταλλο ξεπέρασε πρόσφατα τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα και αναδείχθηκε στο σημαντικότερο αποθεματικό περιουσιακό στοιχείο παγκοσμίως, καθώς πολλές χώρες αναζητούν εναλλακτικές λύσεις απέναντι στο δολάριο, το οποίο παραμένει το κυρίαρχο διεθνές αποθεματικό νόμισμα.
Ωστόσο, η ενίσχυση των γεωπολιτικών συγκρούσεων, η διεύρυνση των κυρώσεων σε πολλά καθεστώτα και η υποχώρηση της εμπιστοσύνης ασκούν πιέσεις στο υφιστάμενο σύστημα διαπραγμάτευσης χρυσού, το οποίο βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στο Λονδίνο – όπου τα θησαυροφυλάκια της Τράπεζα της Αγγλίας φιλοξενούν χρυσό αξίας άνω των 700 δισ. δολαρίων – αλλά και τη Νέα Υόρκη, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη αγορά συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης χρυσού στον κόσμο.
Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού, λιγότερες κεντρικές τράπεζες δηλώνουν πλέον ότι αποθηκεύουν χρυσό στο Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη σε σχέση με έναν χρόνο πριν.
Την ίδια στιγμή, το 19% των συμμετεχόντων ανέφερε ότι αύξησε την εγχώρια αποθήκευση χρυσού ή διαφοροποίησε τις τοποθεσίες φύλαξης στο εξωτερικό κατά τους τελευταίους 12 μήνες, έναντι μόλις 7% στην αντίστοιχη περσινή έρευνα.
Σχολιάζοντας την αλλαγή αυτή στους FT, ο επικεφαλής του τομέα κεντρικών τραπεζών του Παγκόσμιου Συμβουλίου Χρυσού, Σαοκάι Φαν, υποστήριξε ότι οι «γεωπολιτικές ανησυχίες» και οι «φόβοι για τη διατήρηση πλήρους πρόσβασης στον χρυσό ανά πάσα στιγμή» αποτελούν τους βασικούς παράγοντες που ωθούν τις κεντρικές τράπεζες στον επαναπατρισμό των αποθεμάτων και στη διαφοροποίηση των χώρων φύλαξης.
«Οι ανησυχίες αυτές σιγοβράζουν εδώ και πολύ καιρό, όμως θεωρώ ότι πλέον οι κεντρικές τράπεζες τις λαμβάνουν περισσότερο υπόψη και εξετάζουν πιο προσεκτικά πού θα πρέπει να φυλάσσουν τον χρυσό τους», τόνισε προσθέτοντας ότι «επιδιώκουν να μειώσουν τους κινδύνους, ακόμη κι αν αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα επαναφέρουν όλο τον χρυσό τους στη χώρα τους».
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Σιγκαπούρη και το Χονγκ Κονγκ επιχειρούν να προσελκύσουν κεντρικές τράπεζες προσφέροντας υπηρεσίες φύλαξης χρυσού. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της Σιγκαπούρης ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι η πόλη-κράτος θα θέσει σε λειτουργία εντός του έτους σύστημα εξωχρηματιστηριακού διακανονισμού συναλλαγών χρυσού, καθώς και ειδικές υπηρεσίες θησαυροφυλακίου για κεντρικές τράπεζες.
Πάντως, σε γενικές γραμμές το Ηνωμένο Βασίλειο με την Τράπεζα της Αγγλίας εξακολουθεί να κρατά τα σκήπτρα στη φύλαξη αποθεμάτων χρυσού. Στελέχη της τράπεζας έχουν αναφέρει στο παρελθόν ότι φυλάσσει χρυσό από περίπου 70 χώρες.
Αντιστοίχως, τα επίσημα στοιχεία της αμερικανικής Fed έχουν δείξει μικρή μείωση ύψους 2% στα αποθέματα ξένου χρυσού, από τα τέλη του 2024 έως τον Απρίλιο του 2026.
Σύμφωνα με την έρευνα του Παγκοσμίου Συμβουλίου Χρυσού, στην οποία συμμετείχαν 76 κεντρικές τράπεζες διεθνώς, το 57% δήλωσε ότι διατηρεί χρυσό στην Τράπεζα της Αγγλίας, έναντι 64% πριν από έναν χρόνο.
Αντίστοιχα, το 14% ανέφερε ότι φυλάσσει χρυσό στην Fed από 17% στην περσινή έρευνα. Αντιθέτως, το ποσοστό όσων χρησιμοποιούν την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών αυξήθηκε ελαφρώς.
Διαβάστε ακόμη
JPMorgan: Θετική για τις αγορές παρά τα επιτόκια, το ενεργειακό και το γεωπολιτικό ρίσκο
ΣΕΒ: Μηνύματα για φθηνότερη ενέργεια, περισσότερες επενδύσεις και τέλος στο πλαφόν κέρδους (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα