Ο Άντι Μπέρναμ πέρασε τη Δευτέρα για πρώτη φορά το κατλώφλι του αριθμού 10 της Ντάουνινγκ Στριτ ως πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, επιλέγοντας να παρουσιάσει περισσότερο το πολιτικό στίγμα της νέας κυβέρνησής του παρά να ανακοινώσει συγκεκριμένα μέτρα.
Με αισιόδοξο τόνο, φιλόδοξες δεσμεύσεις και εμφανώς πιο ανεπίσημο ύφος σε σχέση με τον προκάτοχό του, ο νέος πρωθυπουργός επιχείρησε από την πρώτη ημέρα να δείξει ότι σκοπεύει να ασκήσει διαφορετικό τρόπο διακυβέρνησης.
Πρώτη προτεραιότητα η αντιμετώπιση της έλλειψης στέγης
Η πρώτη κυβερνητική παρέμβαση που ανακοίνωσε αφορά την καταπολέμηση της αστεγίας.
«Σε λίγο θα περάσω αυτή την πόρτα πίσω μου και θα δώσω την πρώτη μου εντολή για να τερματίσουμε το φαινόμενο των ανθρώπων που κοιμούνται στους δρόμους της χώρας μας», δήλωσε στην πρώτη του ομιλία ως πρωθυπουργός.
Λίγη ώρα αργότερα, η κυβέρνησή του ανακοίνωσε τη διάθεση 340 εκατ. λιρών για την ενίσχυση των σχετικών προγραμμάτων.
Σε ανακοίνωσή της, η Ντάουνινγκ Στριτ υπογράμμισε ότι ο Μπέρναμ «απορρίπτει την άποψη πως η εξάλειψη της αστεγίας θα χρειαστεί δεκαετίες ή ότι είναι αδύνατο να επιτευχθεί».
Σύμφωνα με τη φιλανθρωπική οργάνωση Shelter, τουλάχιστον 4.600 άνθρωποι κοιμούνται κάθε βράδυ στους δρόμους της Αγγλίας, ενώ ο συνολικός αριθμός των αστέγων είναι πολύ μεγαλύτερος.
Φιλόδοξες δεσμεύσεις και αποκέντρωση
Σε αντίθεση με τον Κιρ Στάρμερ, ο οποίος συνήθιζε να θέτει πιο περιορισμένους και μετρήσιμους στόχους, ο Μπέρναμ εμφανίστηκε αποφασισμένος να προχωρήσει σε πιο φιλόδοξες εξαγγελίες.
Βέβαια, δεν είναι η πρώτη φορά που δεσμεύεται για την εξάλειψη της αστεγίας. Αντίστοιχη υπόσχεση είχε δώσει και όταν εξελέγη δήμαρχος του Μάντσεστερ το 2017. Αν και οι άστεγοι στην πόλη μειώθηκαν σχεδόν στο μισό έως το 2024, τα τελευταία χρόνια ο αριθμός τους αυξάνεται και πάλι.
«Θα δώσω τον καλύτερό μου εαυτό. Ας χτίσουμε ένα νέο αίσθημα εθνικής ενότητας, κοινού σκοπού και αισιοδοξίας», είπε απευθυνόμενος στους υποστηρικτές του.
Ο νέος πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι αργότερα μέσα στη χρονιά θα παρουσιάσει ένα δεκαετές σχέδιο μεταρρυθμίσεων, ενώ ήδη από σήμερα, Τρίτη, αναμένεται να ανακοινώσει τα πρώτα μέτρα για την ανακούφιση των νοικοκυριών από το αυξημένο κόστος ζωής.
Μεταξύ των βασικών προτεραιοτήτων της κυβέρνησής του ανέφερε την αύξηση της απασχόλησης των νέων, την κατασκευή περισσότερων κοινωνικών κατοικιών και την αποκέντρωση της εξουσίας.
«Θέλω να πάρουμε την εξουσία από εδώ και να τη μεταφέρουμε σε κάθε γωνιά της χώρας», δήλωσε, επαναλαμβάνοντας τη θέση του ότι από τη δεκαετία του 1980 και μετά η Βρετανία ακολούθησε λανθασμένη πορεία, με υπερσυγκέντρωση της πολιτικής εξουσίας και εκτεταμένες ιδιωτικοποιήσεις.
Οι πρώτες επιλογές στο υπουργικό συμβούλιο
Αργότερα μέσα στην ημέρα ανακοινώθηκε και η σύνθεση του νέου υπουργικού συμβουλίου.
Ο πρώην υπουργός Άμυνας, Τζον Χίλι, ο οποίος είχε παραιτηθεί πρόσφατα έπειτα από διαφωνίες για τις αμυντικές δαπάνες, ανέλαβε το υπουργείο Οικονομικών (Chancellor of the Exchequer).
Νέος υπουργός Άμυνας ορίστηκε ο Γουές Στρίτινγκ, ενώ ο πρώην ηγέτης των Εργατικών Εντ Μίλιμπαντ ανέλαβε το υπουργείο Εξωτερικών.
Η Σαμπάνα Μαχμούντ παρέμεινε υπουργός Εσωτερικών, η Ιβέτ Κούπερ μετακινήθηκε στο υπουργείο Υγείας και η πρώην αναπληρώτρια πρωθυπουργός Άντζελα Ρέινερ ανέλαβε το χαρτοφυλάκιο Στέγασης.
Καταργείται ο ΦΠΑ 5% στο ηλεκτρικό ρεύμα από τον Οκτώβριο
Καθώς ο Άντι Μπέρναμ δεσμεύτηκε να προσφέρει στις οικογένειες που δοκιμάζονται από το υψηλό κόστος ζωής μεγαλύτερη «ανάσα», το Ηνωμένο Βασίλειο θα καταργήσει από τον Οκτώβριο τον ΦΠΑ 5% στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
Τη δεύτερη ημέρα της θητείας του, ο Μπέρναμ ανακοίνωσε ότι το μέτρο θα στηρίξει κυρίως τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά, ενώ η χρηματοδότησή του θα προέλθει από την κατάργηση του προγράμματος Digital ID που είχε προωθήσει ο προκάτοχός του. Σύμφωνα με ανακοίνωση της Ντάουνινγκ Στριτ, η μείωση του φόρου θα εξοικονομεί περίπου 45 λίρες ετησίως για ένα μέσο βρετανικό νοικοκυριό.
«Για πολύ καιρό, πάρα πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στο αυξημένο κόστος ζωής», δήλωσε ο νέος υπουργός Οικονομικών (Chancellor of the Exchequer), Τζον Χίλι.
«Η σημερινή μείωση του φόρου στην ενέργεια θα δώσει στις οικογένειες μεγαλύτερη ευχέρεια να καλύψουν τους λογαριασμούς τους και θα προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια ενόψει του χειμώνα», πρόσθεσε.
Η κατάργηση του ΦΠΑ 5% στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος εκτιμάται ότι θα κοστίσει περίπου 850 εκατ. λίρες στον βρετανικό προϋπολογισμό κατά το οικονομικό έτος 2026-2027.
Πρώτες επαφές με Τραμπ και Ζελένσκι
Παρά το φορτωμένο πρόγραμμα της πρώτης ημέρας, ο Μπέρναμ είχε τηλεφωνικές συνομιλίες με σημαντικούς διεθνείς ηγέτες.
Κατά την επικοινωνία του με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επανέλαβε ότι η άμυνα και η ασφάλεια αποτελούν κορυφαίες προτεραιότητες της νέας κυβέρνησής του.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ ανέφερε μέσω του Truth Social ότι η συνομιλία πραγματοποιήθηκε σε πολύ καλό κλίμα και ότι οι δύο ηγέτες θα συναντηθούν σύντομα.
Όπως αποκάλυψε, συζήτησαν για το πετρέλαιο της Βόρειας Θάλασσας, το διμερές εμπόριο, τη στρατιωτική συνεργασία, τις επιχειρήσεις εκκαθάρισης ναρκών στα Στενά του Ορμούζ και άλλα ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος.
Ο νέος Βρετανός πρωθυπουργός επικοινώνησε επίσης με τον πρόεδρο της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, επαναβεβαιώνοντας τη σταθερή στήριξη του Ηνωμένου Βασιλείου προς την Ουκρανία.
Ο Ζελένσκι τον ευχαρίστησε για τα συλλυπητήρια που εξέφρασε προς τις οικογένειες των θυμάτων των πρόσφατων ρωσικών επιθέσεων.
Ένα πιο ανεπίσημο προφίλ
Ο Μπέρναμ φρόντισε να δώσει από την πρώτη ημέρα και συμβολικά μηνύματα για τον τρόπο με τον οποίο επιθυμεί να ασκήσει την εξουσία.
Η πρώτη του ομιλία ως πρωθυπουργού πραγματοποιήθηκε χωρίς ότοκιου, χωρίς χειρόγραφες σημειώσεις και χωρίς το παραδοσιακό αναλόγιο της Ντάουνινγκ Στριτ, δίνοντας την εικόνα ενός πιο αυθόρμητου και άμεσου πολιτικού.
Ωστόσο, για την περίσταση εγκατέλειψε το χαρακτηριστικό καθημερινό του ντύσιμο με μπλουζάκι και σακάκι, επιλέγοντας το πιο επίσημο κοστούμι με γραβάτα.
Η σκιά της αποχώρησης Στάρμερ
Λίγα λεπτά πριν από την άφιξη του Μπέρναμ στην πρωθυπουργική κατοικία, ο Κιρ Στάρμερ είχε αποχωρήσει δηλώνοντας ότι παραδίδει την εξουσία «με καλή διάθεση» και «με χαμόγελο».
Ο απερχόμενος πρωθυπουργός δήλωσε ότι ο διάδοχός του έχει την πλήρη στήριξή του, ευχόμενος να πετύχει στο έργο του.
Η πολιτική μετάβαση, πάντως, υπενθυμίζει πόσο γρήγορα μπορούν να αλλάξουν οι ισορροπίες στη βρετανική πολιτική. Μόλις δύο χρόνια νωρίτερα, ο Στάρμερ πανηγύριζε την εκλογική θριαμβευτική νίκη των Εργατικών, όμως μια σειρά από πολιτικά λάθη, αναδιπλώσεις και η αδυναμία να υλοποιήσει γρήγορα τις υποσχέσεις του οδήγησαν τελικά στην αποχώρησή του.
Οι διαφορές ανάμεσα στους δύο πολιτικούς ήταν εμφανείς ήδη από τις πρώτες τους ομιλίες. Αν και αμφότεροι μίλησαν για σταθερότητα και μεταρρυθμίσεις, ο Μπέρναμ υιοθέτησε έναν πιο αισιόδοξο και φιλόδοξο τόνο.
Ωστόσο, η ταχεία πολιτική πτώση του προκατόχου του λειτουργεί ήδη ως υπενθύμιση ότι η βρετανική πολιτική παραμένει ιδιαίτερα ασταθής, ειδικά απέναντι στην αυξανόμενη επιρροή του λαϊκιστικού κόμματος Reform UK. Το κατά πόσο η διαφορετική προσέγγιση του νέου πρωθυπουργού θα αποδειχθεί αρκετή για να αποφύγει την τύχη των έξι προκατόχων του, μένει να φανεί.
Διαβάστε ακόμη
Τόκιο: Η αχανής πόλη που “διαστέλλεται” συνεχώς
«Ανακαινίζω 2026»: Οι δύο αλλαγές που ανοίγουν την πόρτα σε χιλιάδες νέους δικαιούχους
Λαμίν Γιαμάλ: Αρχίζει το «πάρτι» των χορηγών – Τα νέα deals για τον παγκόσμιο πρωταθλητή (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα