Μια σημαντική αλλαγή στο εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων συνταξιούχων φέρνει το 2027, καθώς η ετήσια αύξηση των συντάξεων θα φτάνει πλέον ολόκληρη στην τσέπη όσων μέχρι σήμερα έβλεπαν τα ποσά να «εξαφανίζονται» λογιστικά λόγω της προσωπικής διαφοράς.
Πρόκειται για περίπου 650.000 παλαιούς συνταξιούχους, οι οποίοι, έπειτα από μια μακρά περίοδο χωρίς ουσιαστική ενίσχυση των αποδοχών τους, θα περάσουν σε νέο καθεστώς από τον Ιανουάριο του 2027. Το 2026 αποτέλεσε το μεταβατικό στάδιο, καθώς αποδόθηκε το 50% της ετήσιας αύξησης, ενώ από το νέο έτος ο μηχανισμός συμψηφισμού παύει να επηρεάζει τις πραγματικές καταβολές.
Η εξέλιξη αφορά κυρίως όσους είχαν συνταξιοδοτηθεί πριν από την εφαρμογή του νόμου Κατρούγκαλου και εξακολουθούν να εμφανίζουν θετική προσωπική διαφορά στα ενημερωτικά τους σημειώματα, παρά τους διαδοχικούς επανυπολογισμούς των συντάξεών τους.
Η προσωπική διαφορά που «πάγωνε» τις αυξήσεις
Για πολλά χρόνια, η προσωπική διαφορά λειτουργούσε ως ένας μηχανισμός που περιόριζε ή μηδένιζε το όφελος από τις αυξήσεις των συντάξεων.
Κάθε νέα οριζόντια αύξηση δεν μεταφραζόταν απαραίτητα σε περισσότερα χρήματα στον τραπεζικό λογαριασμό των δικαιούχων. Αντίθετα, το ποσό χρησιμοποιούνταν για τη σταδιακή μείωση της προσωπικής διαφοράς, με αποτέλεσμα αρκετοί συνταξιούχοι να μην βλέπουν καμία πραγματική μεταβολή στο εισόδημά τους.
Η περίοδος αυτή συνέπεσε και με τα χρόνια της δημοσιονομικής κρίσης, όταν από το 2010 έως το 2022 δεν υπήρχαν αυξήσεις στις συντάξεις. Έτσι, μια μεγάλη ομάδα συνταξιούχων παρέμεινε για περίπου 15 χρόνια χωρίς ουσιαστική βελτίωση των μηνιαίων αποδοχών της.
Συνολικά, περίπου 800.000 συνταξιούχοι είχαν επηρεαστεί, είτε πλήρως είτε μερικά, από τον μηχανισμό συμψηφισμού.
Τι αλλάζει από το 2027
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η προσωπική διαφορά δεν θα μειώνει πλέον τις νέες αυξήσεις. Το ποσό της δεν διαγράφεται, ούτε ενσωματώνεται στη σύνταξη, αλλά παραμένει καταγεγραμμένο στα ενημερωτικά σημειώματα στο σημερινό του ύψος.
Η βασική αλλαγή είναι ότι η ύπαρξή της δεν θα αποτελεί πλέον εμπόδιο για την αύξηση του καθαρού ποσού που λαμβάνει ο συνταξιούχος κάθε μήνα.
Η αύξηση των συντάξεων για το 2027 εκτιμάται ότι θα κινηθεί λίγο πάνω από το 2,5% και θα αφορά το σύνολο των περίπου 2,5 εκατομμυρίων συνταξιούχων, χωρίς εξαιρέσεις λόγω προσωπικής διαφοράς.
Με βάση ενδεικτικά παραδείγματα, συνταξιούχος με σύνταξη 823 ευρώ μπορεί να έχει ετήσιο όφελος περίπου 208 ευρώ από την αύξηση, ενώ μαζί με το νέο επίδομα των 400 ευρώ το συνολικό ετήσιο όφελος μπορεί να ξεπεράσει τα 600 ευρώ.
Για σύνταξη ύψους 1.086 ευρώ, το συνολικό ετήσιο όφελος υπολογίζεται υψηλότερα, ενώ για μεγαλύτερες συντάξεις το ποσό της αύξησης διαμορφώνεται ανάλογα με το ύψος των αποδοχών.
Επίδομα 400 ευρώ για περισσότερους συνταξιούχους
Παράλληλα με την κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς, διευρύνεται και η μόνιμη οικονομική ενίσχυση των 400 ευρώ, η οποία θα καταβληθεί για πρώτη φορά με τα νέα χαρακτηριστικά στις 30 Νοεμβρίου 2026.
Οι δικαιούχοι αυξάνονται σε περίπου 2,2 εκατομμύρια, από 1,87 εκατομμύρια, καθώς το επίδομα θα χορηγείται σε όλους τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών, χωρίς τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια που ίσχυαν στο παρελθόν.
Το ποσό αυξάνεται κατά 100 ευρώ, από τα 300 στα 400 ευρώ, ενώ δικαιούχοι θα είναι επίσης τα άτομα με αναπηρία και οι ανασφάλιστοι υπερήλικες.
Επιπλέον, διευρύνεται η κατηγορία των δικαιούχων συντάξεων χηρείας, καθώς το επίδομα θα αφορά πλέον και όσους έχουν συμπληρώσει το 60ό έτος ηλικίας, εφόσον η σύνταξη θανάτου αποτελεί τη μοναδική πηγή εισοδήματός τους.
Ποιοι μένουν εκτός
Παρά τη διεύρυνση των δικαιούχων, εκτός της ενίσχυσης παραμένουν οι συνταξιούχοι κάτω των 65 ετών, καθώς ο ηλικιακός περιορισμός εξακολουθεί να ισχύει.
Το νέο πλαίσιο δημιουργεί έτσι μια διπλή αλλαγή για τους συνταξιούχους: από τη μία πλευρά, οι παλαιοί δικαιούχοι με προσωπική διαφορά αποκτούν για πρώτη φορά πλήρες όφελος από τις αυξήσεις, ενώ από την άλλη εκατομμύρια πολίτες εντάσσονται σε μια μόνιμη ετήσια οικονομική ενίσχυση.
Διαβάστε ακόμη
Γιατί τα ταξίδια καθαρίζουν το μυαλό
Τα παιδιά που σώζουν τα μαγαζιά των γονιών τους μέσω TikTok
Εφορία: Νέα σενάρια για τις εκπτώσεις με ηλεκτρονικές πληρωμές