Σε ένα από τα πιο απομονωμένα και παγωμένα σημεία του πλανήτη, η ανθρωπότητα δημιουργεί ένα μοναδικό αρχείο για το μέλλον της επιστήμης. Στην καρδιά της Ανταρκτικής, επιστήμονες εγκαινίασαν το πρώτο παγκόσμιο αποθετήριο δειγμάτων πάγου, με στόχο τη διάσωση πολύτιμων στοιχείων για το κλίμα της Γης πριν αυτά χαθούν οριστικά λόγω της υπερθέρμανσης.
Τα πρώτα δείγματα που τοποθετήθηκαν στο Ice Memory Sanctuary προέρχονται από τον παγετώνα του Μον Μπλαν στη Γαλλία και τον Γκραν Κομπέν στην Ελβετία. Οι πυρήνες πάγου μεταφέρθηκαν από την Ευρώπη σε ειδικά ψυχόμενα κοντέινερ, διατηρούμενα στους -20°C, μέχρι το υψηλό οροπέδιο της Ανταρκτικής. Πλέον φυλάσσονται εννέα μέτρα κάτω από την επιφάνεια ενός τεχνητού παγωμένου θαλάμου, κοντά στη γαλλοϊταλική ερευνητική βάση Concordia.
Το αποθετήριο εγκαινιάστηκε στις 14 Ιανουαρίου και φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως μια «χρονοκάψουλα» της κρυόσφαιρας. Τα επόμενα χρόνια θα εμπλουτιστεί με δείγματα από παγετώνες ολόκληρου του πλανήτη, από τη Βολιβία έως το Τατζικιστάν, πριν αυτοί αλλοιωθούν ή εξαφανιστούν λόγω της κλιματικής αλλαγής.
Η αποθήκευση πάγου στην Ανταρκτική δεν είναι τυχαία. Όπως εξηγεί ο αντιπρόεδρος του Ice Memory Foundation, καθηγητής Κάρλο Μπαρμπάντε, οι πυρήνες πάγου αποτελούν αδιάψευστους μάρτυρες της κλιματικής ιστορίας κάθε περιοχής. Μέσα τους εγκλωβίζονται δεδομένα για τη σύσταση της ατμόσφαιρας, τις θερμοκρασίες και τις περιβαλλοντικές συνθήκες του παρελθόντος.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι μελλοντικές γενιές επιστημόνων θα μπορούν να αναλύσουν αυτά τα δείγματα με τεχνολογίες που σήμερα δεν υπάρχουν, ανιχνεύοντας ίχνη από ηφαιστειακές εκρήξεις, πυρηνικές δοκιμές, βιολογικό υλικό ή ακόμη και ανθρώπινη δραστηριότητα. Οι μικροσκοπικές φυσαλίδες αέρα που παγιδεύονται στον πάγο λειτουργούν σαν φυσικά αρχεία της ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας και των μακροχρόνιων κλιματικών τάσεων.
Η ανάγκη για αυτή τη «διάσωση μνήμης» είναι επιτακτική. Σύμφωνα με τις προβλέψεις, οι παγετώνες των Άλπεων κάτω από τα 4.000 μέτρα ενδέχεται να εξαφανιστούν πριν το τέλος του αιώνα, ενώ ακόμη και όσοι επιβιώσουν θα έχουν αλλοιωθεί από τη συνεχή τήξη. Η Γενική Διευθύντρια του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού, Σελέστ Σάουλο, υπενθύμισε ότι από το 1975 οι παγετώνες έχουν χάσει όγκο πάγου αντίστοιχο με τη Γερμανία σε έκταση και πάχος 25 μέτρων.
Η δημιουργία του Ice Memory Sanctuary αποτελεί επιστημονικό ορόσημο, αλλά και μια σιωπηρή παραδοχή της κρισιμότητας της κατάστασης. Όπως τόνισε ο επικεφαλής του εγχειρήματος, καθηγητής Ζερόμ Σαπελάζ, το έργο συνοδεύεται από υπερηφάνεια αλλά και απόγοητευτική συνειδητοποίηση για την αργή παγκόσμια αντίδραση στην κλιματική κρίση.
Το αποθετήριο βρίσκεται σε περιοχή που προστατεύεται από τη Συνθήκη της Ανταρκτικής και το Πρωτόκολλο της Μαδρίτης. Ωστόσο, η μακροπρόθεσμη ασφάλειά του απαιτεί συνεχή διεθνή συνεργασία, πολιτική βούληση και νομικές εγγυήσεις, ώστε αυτό το μοναδικό αρχείο της κλιματικής ιστορίας να παραμείνει ανέπαφο για τις επόμενες γενιές.
Διαβάστε ακόμη
HSBC: Η Ελλάδα στο επίκεντρο της νέας αναγέννησης των αναδυόμενων αγορών (πίνακας)
Metlen: Τι προβλέπει η στρατηγική συμφωνία με τον Όμιλο Τσάκου – Η επίσημη ανακοίνωση
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα