Περισσότερα από 50 δισ. δολάρια σε αξία αργού πετρελαίου έχουν εξαφανιστεί από την παγκόσμια αγορά από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν πριν από περίπου 50 ημέρες, σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών και υπολογισμούς του Reuters. Οι συνέπειες αυτής της ενεργειακής αναταραχής δεν περιορίζονται στο παρόν, καθώς εκτιμάται ότι θα συνεχίσουν να επηρεάζουν την αγορά για μήνες ή ακόμη και χρόνια.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκτσί, δήλωσε την Παρασκευή ότι τα Στενά του Ορμούζ «παραμένουν ανοιχτά» μετά την εκεχειρία που επιτεύχθηκε στον Λίβανο. Την ίδια στιγμή, ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι μια συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης μπορεί να επιτευχθεί σύντομα, χωρίς ωστόσο να υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα.
Από τα τέλη Φεβρουαρίου, οπότε ξέσπασε η κρίση, περισσότερα από 500 εκατομμύρια βαρέλια αργού και συμπυκνωμάτων έχουν αφαιρεθεί από την παγκόσμια προσφορά, σύμφωνα με δεδομένα της Kpler. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη διακοπή ενεργειακής ροής στη σύγχρονη ιστορία, με αντίκτυπο που ξεπερνά κατά πολύ προηγούμενες κρίσεις.
Οι συγκρίσεις αποτυπώνουν το μέγεθος της απώλειας: ισοδυναμεί με παγκόσμια πτώση της αεροπορικής ζήτησης για δέκα εβδομάδες ή με πλήρη παύση της οδικής κυκλοφορίας για έντεκα ημέρες, σύμφωνα με τον αναλυτή της Wood Mackenzie, Iain Mowat. Παράλληλα, αντιστοιχεί σε σχεδόν έναν μήνα κατανάλωσης πετρελαίου στις ΗΠΑ ή σε περισσότερο από έναν μήνα για ολόκληρη την Ευρώπη. Σε στρατιωτικούς όρους, θα μπορούσε να καλύψει τις ανάγκες καυσίμων των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων για περίπου έξι χρόνια, ενώ επαρκεί για τέσσερις μήνες λειτουργίας της διεθνούς ναυτιλίας.
Πιέσεις σε παραγωγή και εξαγωγές
Η κρίση έπληξε καίρια την παραγωγή των χωρών του Κόλπου, οι οποίες έχασαν περίπου 8 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως τον Μάρτιο — ποσότητα σχεδόν ισοδύναμη με τη συνδυασμένη παραγωγή των Exxon Mobil και Chevron, δύο εκ των μεγαλύτερων πετρελαϊκών εταιρειών παγκοσμίως.
Την ίδια ώρα, οι εξαγωγές καυσίμων αεροπορίας από τη Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν και το Ομάν κατέρρευσαν, υποχωρώντας από 19,6 εκατομμύρια βαρέλια τον Φεβρουάριο σε μόλις 4,1 εκατομμύρια για τον Μάρτιο και τον Απρίλιο μαζί. Η μείωση αυτή αντιστοιχεί σε καύσιμα για περίπου 20.000 πτήσεις μετ’ επιστροφής μεταξύ Νέας Υόρκης και Λονδίνου.
Με τις τιμές του πετρελαίου να κινούνται γύρω στα 100 δολάρια ανά βαρέλι, οι απώλειες μεταφράζονται σε περίπου 50 δισ. δολάρια σε χαμένα έσοδα, σύμφωνα με τον αναλυτή της Kpler, Γιοχάνες Ράουμπαλ. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 1% του ετήσιου ΑΕΠ της Γερμανίας ή σε ολόκληρη την οικονομική παραγωγή χωρών όπως η Λετονία και η Εσθονία.
Αργή και απαιτητική επιστροφή
Παρά τις διαβεβαιώσεις ότι τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ανοικτά, η επιστροφή στην κανονικότητα δεν θα είναι άμεση. Τα παγκόσμια αποθέματα αργού στη στεριά έχουν μειωθεί κατά περίπου 45 εκατομμύρια βαρέλια τον Απρίλιο, ενώ οι διακοπές παραγωγής από τα τέλη Μαρτίου αγγίζουν τα 12 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.
Ο Ράουμπαλ εκτιμά ότι τα βαρύτερα κοιτάσματα σε χώρες όπως το Κουβέιτ και το Ιράκ θα χρειαστούν τέσσερις έως πέντε μήνες για να επανέλθουν σε πλήρη λειτουργία. Την ίδια στιγμή, οι ζημιές σε διυλιστήρια και στο συγκρότημα υγροποιημένου φυσικού αερίου του Κατάρ στο Ρας Λαφάν υποδηλώνουν ότι η πλήρης αποκατάσταση της ενεργειακής υποδομής της περιοχής μπορεί να απαιτήσει χρόνια.
Διαβάστε ακόμη
Η Αθήνα κόμβος τεχνολογίας για τον Όμιλο Euronext στη ΝΑ Ευρώπη (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
