Αυξάνονται οι πιέσεις προς την Ευρωπαϊκή Ένωση για την απαγόρευση της πώλησης φίλτρων στα τσιγάρα, με ολοένα περισσότερες ευρωπαϊκές πόλεις να εκφράζουν ανησυχίες για τη ρύπανση που προκαλούν στο περιβάλλον.
Μεταξύ των πόλεων που πρωτοστατούν στην πρωτοβουλία βρίσκονται οι Βρυξέλλες, το Μόναχο, το Δουβλίνο και η Γένοβα. Οι τοπικές αρχές υποστηρίζουν ότι τα φίλτρα όχι μόνο επιβαρύνουν σημαντικά το περιβάλλον, αλλά δεν προσφέρουν και την προστασία που συχνά θεωρούν οι καπνιστές ότι εξασφαλίζουν.
Ανάλογες θέσεις εκφράζουν και άλλοι δήμοι στο Βέλγιο, τη Γερμανία, την Τσεχία, την Ουγγαρία και τη Λιθουανία. Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στην επανεξέταση δύο βασικών νομοθετημάτων, διαδικασία που ενδέχεται να ανοίξει τον δρόμο είτε για την πλήρη κατάργηση των φίλτρων είτε για την απαγόρευση του πλαστικού που χρησιμοποιείται στην κατασκευή τους.
Πόσο προστατεύουν πραγματικά την υγεία τα φίλτρα;
Η πλειονότητα των φίλτρων τσιγάρων παράγεται από οξική κυτταρίνη, ένα πλαστικό υλικό φυτικής προέλευσης που διασπάται με ιδιαίτερα αργούς ρυθμούς όταν καταλήγει στο περιβάλλον. Αν και έχουν αναπτυχθεί εναλλακτικές λύσεις από βιοδιασπώμενα υλικά, η αξιοποίησή τους εξακολουθεί να είναι περιορισμένη.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι τα φίλτρα δεν παρέχουν ουσιαστική προστασία στην υγεία όσων καπνίζουν και έχει εκφράσει τη στήριξή του σε μέτρα που προβλέπουν την απαγόρευση ή τη σταδιακή κατάργησή τους.
Διαφορετική είναι η θέση της καπνοβιομηχανίας, η οποία υποστηρίζει ότι τα φίλτρα έχουν συγκεκριμένη λειτουργία όσον αφορά τη μείωση της έκθεσης σε ορισμένες επιβλαβείς ουσίες.
Ιδιαίτερη έμφαση στις περιβαλλοντικές συνέπειες των φίλτρων δίνουν οι δημοτικές αρχές των Βρυξελλών, οι οποίες επισημαίνουν τον μεγάλο όγκο αποτσίγαρων που καταλήγουν καθημερινά στους δημόσιους χώρους.
Σύμφωνα με τον αρμόδιο για την καθαριότητα του Δήμου Βρυξελλών, τα αποτσίγαρα αντιπροσωπεύουν περίπου το 30% των απορριμμάτων που εντοπίζονται σε κοινόχρηστους χώρους της βελγικής πρωτεύουσας.
Αντίστοιχα, στη Χάγη, οι δαπάνες για την απομάκρυνση των αποτσίγαρων εκτιμάται ότι ανέρχονται σε περίπου 2 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, αναδεικνύοντας το οικονομικό βάρος που συνεπάγεται η συγκεκριμένη μορφή ρύπανσης για τις τοπικές αρχές.
Από την πλευρά της, η Tobacco Europe καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να δώσει μεγαλύτερη βαρύτητα στην ενημέρωση των πολιτών και στην αποτελεσματικότερη εφαρμογή των κανόνων που αποτρέπουν την ανεξέλεγκτη απόρριψη απορριμμάτων.
Παράλληλα, ο οργανισμός ζητά να ενισχυθούν οι προσπάθειες καινοτομίας για την ανάπτυξη εναλλακτικών λύσεων, προτείνοντας την αντιμετώπιση του προβλήματος μέσα από την καλύτερη διαχείριση των απορριμμάτων και την τεχνολογική εξέλιξη.
