Η υιοθέτηση της πρώτης ολοκληρωμένης Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για τα Νησιά σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τις νησιωτικές περιοχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τον υφυπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Στέφανο Γκίκα, ο οποίος συμμετείχε ως ομιλητής στην Υψηλού Επιπέδου Διάσκεψη «Strengthening Islands and Coastal Communities of the European Union» που πραγματοποιήθηκε στην Πάφο, στο πλαίσιο της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ.
Στη διάσκεψη συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, ο πρωθυπουργός της Μάλτας Robert Abela, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Συνοχή και τις Μεταρρυθμίσεις Raffaele Fitto, ο επίτροπος Αλιείας και Ωκεανών Κώστας Καδής, ο αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Younous Omarjee, καθώς και υπουργοί της κυπριακής κυβέρνησης. Στις εργασίες παρέστη επίσης ο γενικός γραμματέας Ναυτιλίας και Λιμένων, Μανώλης Κουτουλάκης.
Κατά την τοποθέτησή του στο θεματικό πάνελ «Unlocking the Potential of EU Islands», ο κ. Γκίκας χαρακτήρισε τη διάσκεψη ως ιστορική, επισημαίνοντας ότι για πρώτη φορά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει εγκεκριμένο κείμενο στρατηγικής τόσο για τα νησιά όσο και για τις παράκτιες κοινότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο υφυπουργός υποστήριξε ότι η Ελλάδα είχε ενεργό και ουσιαστικό ρόλο στη διαμόρφωση του τελικού κειμένου μέσω του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής. Όπως ανέφερε, η ελληνική πλευρά συμμετείχε σε όλα τα αρμόδια ευρωπαϊκά φόρα, όπως το CPMR, το INSULER, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ συνεργάστηκε στενά με το γραφείο του εκτελεστικού αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Raffaele Fitto, καταθέτοντας προτάσεις που ενσωματώθηκαν στη νέα στρατηγική.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη αλλαγής της ευρωπαϊκής αντίληψης για τις νησιωτικές περιοχές, σημειώνοντας ότι τα νησιά δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως περιοχές με διαρθρωτικά μειονεκτήματα, αλλά ως περιοχές με σημαντικές αναπτυξιακές δυνατότητες, αρκεί να υπάρξουν οι κατάλληλες πολιτικές και τα αναγκαία χρηματοδοτικά εργαλεία.
Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του αποτέλεσε το ζήτημα της συνδεσιμότητας. Όπως επισήμανε, η Ελλάδα διαθέτει περίπου 3.000 νησιά, από τα οποία κατοικούνται τα 110, ενώ μόλις 26 διαθέτουν αεροδρόμιο. Υπό αυτές τις συνθήκες, η αξιόπιστη ακτοπλοϊκή σύνδεση τόσο με την ηπειρωτική χώρα όσο και μεταξύ των ίδιων των νησιών αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα και την οικονομική τους ανάπτυξη.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στην ανάγκη ανανέωσης του ελληνικού ακτοπλοϊκού στόλου, επισημαίνοντας ότι έχει ήδη ολοκληρωθεί η σχετική μελέτη για την αντικατάσταση των υφιστάμενων πλοίων, των οποίων ο μέσος όρος ηλικίας φθάνει σήμερα τα 30 χρόνια, με νέα, σύγχρονα και περισσότερο φιλικά προς το περιβάλλον πλοία.
Ο κ. Γκίκας επανέφερε επίσης την ελληνική πρόταση για την ευρωπαϊκή επέκταση του Μεταφορικού Ισοδυνάμου, υποστηρίζοντας ότι το μέτρο μπορεί να εξελιχθεί σε οριζόντια πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για όλους τους νησιώτες, με χρηματοδότηση από κοινοτικούς πόρους, ώστε να αντισταθμίζεται το αυξημένο κόστος που συνεπάγεται η νησιωτικότητα.
Αναφερόμενος στην πράσινη μετάβαση, παρουσίασε ως παραδείγματα καλών πρακτικών την Τήλο, τη Χάλκη και την Αστυπάλαια, τονίζοντας ότι ελληνικά νησιά ήδη πρωτοπορούν σε ζητήματα ενεργειακής αυτονομίας, κυκλικής οικονομίας και βιώσιμης ανάπτυξης. Παράλληλα, έκανε ειδική αναφορά στο πρόγραμμα GReco Islands, το οποίο, όπως σημείωσε, αποτελεί σημαντικό εργαλείο για την ενεργειακή μετάβαση των νησιωτικών περιοχών.
Ξεχωριστή αναφορά έκανε και στην ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας των νησιών απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Όπως υπογράμμισε, οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται μόνο στη λειψυδρία, αλλά επεκτείνονται στη διάβρωση των ακτών, στις φυσικές καταστροφές και συνολικά στην ποιότητα ζωής των κατοίκων, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη δημιουργία ενός ισχυρού πλαισίου ευρωπαϊκής χρηματοδότησης για κρίσιμες υποδομές και έργα προστασίας.
Ο υφυπουργός στάθηκε ιδιαίτερα και στο δημογραφικό πρόβλημα των μικρών νησιών, χρησιμοποιώντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τα Διαπόντια Νησιά της Κέρκυρας. Όπως ανέφερε, ο πληθυσμός τους έχει μειωθεί από περίπου 1.500 κατοίκους πριν από τέσσερις έως πέντε δεκαετίες σε περίπου 150 σήμερα, υπογραμμίζοντας ότι η πληθυσμιακή συρρίκνωση των απομακρυσμένων νησιωτικών περιοχών αποτελεί κοινή ευρωπαϊκή πρόκληση που απαιτεί στοχευμένες παρεμβάσεις.
Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο κ. Γκίκας επισήμανε ότι η παρουσίαση της νέας Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για τα Νησιά δημιουργεί πλέον το θεσμικό υπόβαθρο για την ανάπτυξη μιας ολοκληρωμένης ευρωπαϊκής νησιωτικής πολιτικής. Όπως ανέφερε, το επόμενο βήμα αφορά την εξειδίκευση των δράσεων και την εξασφάλιση των απαραίτητων χρηματοδοτικών εργαλείων, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση αυτής της πολιτικής, με ορίζοντα και την ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η σύσταση της Κυβερνητικής Επιτροπής για τη Νησιωτικότητα, με πρωτοβουλία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, αποτυπώνει τη βαρύτητα που αποδίδει η ελληνική κυβέρνηση στη χάραξη μιας συνεκτικής πολιτικής για τις νησιωτικές περιοχές της χώρας.
Διαβάστε ακόμη
Τα πιο συναρπαστικά πάρκα γλυπτών στην Ευρώπη
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα