Η επιστροφή της γεωπολιτικής στο προσκήνιο, η αυξανόμενη σημασία των θαλάσσιων οδών και των εφοδιαστικών αλυσίδων, αλλά και ο κομβικός ρόλος της Ελλάδας στη νέα διεθνή αρχιτεκτονική, αποτέλεσαν τα βασικά συμπεράσματα της ομιλίας του προέδρου του Ιδρύματος Ευεγενίδου, Λεωνίδα Δημητριάδη-Ευγενίδη στους «Ελληνογαλλικούς Διαλόγους» στην Ορεστιάδα.
Σε ένα περιβάλλον αυξημένων ανταγωνισμών και αβεβαιότητας, η διπλωματία καλείται να προσαρμοστεί σε μια νέα πραγματικότητα όπου η στρατηγική σύνδεση γης και θάλασσας καθορίζει την ισχύ.
Μιλώντας στο πάνελ με θέμα «Η Διπλωματία στην Εποχή των Γεωπολιτικών Αναθεωρήσεων – Στα ίχνη του Αλέξανδρου Καραθεοδωρή», ο κ. Δημητριάδης-Ευγενίδης υπογράμμισε ότι το διεθνές σύστημα βρίσκεται σε φάση βαθιάς μετάβασης.
«Η εποχή που διανύουμε σηματοδοτεί μια βαθιά μετάβαση του διεθνούς συστήματος», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι οι βεβαιότητες των προηγούμενων δεκαετιών έχουν πλέον ανατραπεί. Όπως εξήγησε, για χρόνια κυριάρχησε η αντίληψη ότι η παγκοσμιοποίηση και η οικονομική αλληλεξάρτηση θα οδηγούσαν σε σταθερότητα. Ωστόσο, η πραγματικότητα εξελίσσεται διαφορετικά: «Σήμερα γίνεται σαφές ότι εισερχόμαστε σε μια νέα περίοδο γεωπολιτικών ανταγωνισμών, στρατηγικών εξαρτήσεων και αναδιάταξης ισχύος».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη μεταβολή της ίδιας της φύσης της παγκοσμιοποίησης, σημειώνοντας ότι «η παγκοσμιοποίηση δεν καταρρέει. Αναδιοργανώνεται», με νέους όρους και προτεραιότητες που σχετίζονται άμεσα με την ασφάλεια και τον έλεγχο κρίσιμων υποδομών.
Στο πλαίσιο αυτό, ανέδειξε την επιστροφή της γεωγραφίας ως καθοριστικού παράγοντα ισχύος: «Οι θαλάσσιες οδοί, τα λιμάνια, οι ενεργειακές υποδομές και οι αλυσίδες εφοδιασμού επηρεάζουν πλέον καθοριστικά τη θέση και την επιρροή των κρατών».
Αναφερόμενος στις πρόσφατες διεθνείς εξελίξεις, στάθηκε ιδιαίτερα στον πόλεμο στην Ουκρανία και στην κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα, οι οποίες –όπως είπε– ανέδειξαν την ευαλωτότητα της παγκόσμιας οικονομίας. «Για δεκαετίες θεωρούσαμε σχεδόν δεδομένο ότι οι μεγάλες θαλάσσιες οδοί θα παρέμεναν ασφαλείς και ανοικτές. Σήμερα αυτό δεν μπορεί πλέον να θεωρείται αυτονόητο», τόνισε.
Σε αυτό το περιβάλλον, η ναυτιλία βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων, καθώς «ο γεωπολιτικός κίνδυνος έχει ενσωματωθεί στον ίδιο τον πυρήνα της λειτουργίας της», αλλάζοντας τα δεδομένα για τον κλάδο. Ο κ. Δημητριάδης-Ευγενίδης επεσήμανε ότι το νέο διεθνές σύστημα δεν θα βασίζεται αποκλειστικά ούτε στη χερσαία ούτε στη θαλάσσια ισχύ. Αντίθετα, όπως σημείωσε, «θα οργανωθεί γύρω από την ικανότητα σύνδεσης της γης με τη θάλασσα — γύρω από τα δίκτυα μεταφορών, τις ενεργειακές διαδρομές και τις λιμενικές υποδομές».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη στρατηγική σημασία της Μεσογείου, η οποία επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο. Σε αυτό το πλαίσιο, υπογράμμισε τον ρόλο της Ελλάδας: «Η Ελλάδα, λόγω της γεωγραφικής της θέσης και της ναυτιλιακής της ισχύος, διαθέτει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία».
Παράλληλα, στάθηκε στη σημασία της ελληνογαλλικής συνεργασίας, τονίζοντας ότι αποκτά ευρύτερη ευρωπαϊκή διάσταση, συνδεόμενη με τη θαλάσσια ασφάλεια και τη συνοχή της Ευρώπης.
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, έθεσε το κεντρικό διακύβευμα της εποχής: «Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι μόνο πώς θα οργανωθεί ο κόσμος, αλλά ποιοι θα διαθέτουν τη στρατηγική ικανότητα και τη γεωπολιτική βούληση να συμβάλουν ουσιαστικά στη διαμόρφωσή του».
Διαβάστε ακόμη
«Ανοίγει παιχνίδι» το Μαξίμου: Φρένο στον Τσίπρα, σαφές μήνυμα στην Καρυστιανού, συσπείρωση στη ΝΔ
Δυναμικό comeback για τα ονόματα των dot-com λόγω της τεχνητής νοημοσύνης (διαγράμματα)
Ανοίγει νέος κύκλος για τον ελληνικό τουρισμό – Οι 7 προτεραιότητες
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα