Παράπλευρες απώλειες στον τουρισμό πιθανόν να έχει η Τουρκία μετά τα τελευταία γεγονότα και μάλιστα φέτος, τη χρονιά που σημείωσε τη μεγαλύτερη αύξηση της κίνησης σε ολόκληρη τη Μεσόγειο.
Με ενδιαφέρον παρακολουθούσαν τις εξελίξεις και οι τουριστικοί φορείς όλο αυτό το διάστημα, πολύ περισσότερο από τη στιγμή που οι σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας στον τουρισμό είναι πολύ ισχυρές σε όλα τα επίπεδα, τόσο σε ό,τι αφορά τη μεταξύ τους τουριστική κίνηση όσο και ως προς την εγγύτητα των προορισμών και την αλληλεξάρτησή τους όταν προκύπτουν συνολικά ζητήματα ασφαλείας, όπως έχει άλλωστε ξανασυμβεί και στο πρόσφατο παρελθόν στην Τουρκία.
Στην Ελλάδα, από τα μέσα Οκτωβρίου είχαν ξεκινήσει οι ακυρώσεις εκδρομών με προορισμό τη γείτονα, ωστόσο, όπως επισημαίνουν στο «business stories» εκπρόσωποι τουριστικών γραφείων, δεν φαίνεται αυτές να έχουν λάβει μαζικό χαρακτήρα.
«Υπάρχουν πάντως αρκετοί που μεταθέτουν προς τα πίσω το ταξίδι τους σε τουρκικούς προορισμούς ή ακόμη αποφεύγουν και το αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης ως ενδιάμεσο σταθμό. Αυτό παρατηρείται παρά το γεγονός ότι τόσο η Κωνσταντινούπολη όσο και οι δημοφιλείς τουριστικοί προορισμοί στην Τουρκία βρίσκονται μακριά από το κέντρο των εξελίξεων», σχολιάζουν εγχώριοι τουριστικοί φορείς, προσθέτοντας ότι «ακόμη κι αν δεν υφίσταται πρόβλημα στους προορισμούς, ο τουρισμός είναι ψυχολογία κι επομένως δικαιολογείται το μούδιασμα των ταξιδιωτών».
Ακυρώσεις ακόμη και στους προορισμούς που βρίσκονται μακριά από τα πεδία των μαχών φαίνεται ότι υπάρχουν και από άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Οι περισσότερες φαίνεται να προέρχονται από τη Γερμανία, όπως επισημαίνουν στο «b.s.» εκπρόσωποι τουριστικών γραφείων. Παράλληλα, δεν λείπουν και οι οδηγίες προς τους Βρετανούς από το Foreign Office να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να ενημερώνονται συνεχώς όταν ταξιδεύουν σε περιοχές κοντά στα σύνορα, εφιστώντας παράλληλα την προσοχή και για το ενδεχόμενο τρομοκρατικών επιθέσεων.
Οι Τούρκοι ξενοδόχοι, από την πλευρά τους, αντιτάσσουν το γεγονός ότι οι τουριστικές περιοχές βρίσκονται μακριά από το κέντρο των εξελίξεων. Η ομοσπονδία τους μάλιστα εκτιμά ότι δεν πρόκειται να επηρεαστεί η τουριστική κίνηση στη χώρα.
Παραδοσιακά πάντως η σχέση Ελλάδας – Τουρκίας στον τουρισμό είναι ισχυρή, «με τους Τούρκους τουρίστες να κατατάσσονται στους… ακριβούς ξένους τουρίστες στην Ελλάδα, αφού όταν έρχονται ξοδεύουν πολλά», όπως επισημαίνει από τη Θεσσαλονίκη η κυρία Γεωργία Δημάκη, μέλος της Ενωσης Τουριστικών Γραφείων Μακεδονίας-Θράκης, με σημαντική πείρα στα ταξίδια στη γειτονική χώρα.
Ακριβώς αυτό πιστοποιούν και τα στοιχεία από το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων, σύμφωνα με τα οποία η μέση ημερήσια δαπάνη των τουριστών από την Τουρκία σε ελληνικούς προορισμούς είναι λίγο χαμηλότερη από 100 ευρώ -για την ακρίβεια στα 97,4 ευρώ-, υψηλότερη κατά 41,2% σε σχέση με τα 69 ευρώ που είναι ο μέσος όρος για το σύνολο των επισκεπτών ανά την Ελλάδα, τόσο από τις ευρωπαϊκές όσο και από τις λοιπές αγορές. Το γεγονός ότι η Μέση κατά Κεφαλή Δαπάνη (ΜΚΔ) της τουρκικής αγοράς, το 2018, ανερχόταν στα 327 ευρώ, χαμηλότερη κατά 37% από τα 520 ευρώ που είναι η ΜΚΔ όπως καταγράφεται στο σύνολο της χώρας μας από όλες τις εθνικότητες, οφείλεται στο ότι οι Τούρκοι έχουν χαμηλή διάρκεια παραμονής στη χώρα μας. Πέρυσι, οι τουρίστες από την Τουρκία διέμειναν κατά μέσο όρο στην Ελλάδα 3,4 ημέρες (55,4% χαμηλότερα από τον μέσο όρο της χώρας, 7,5 ημέρες).
Οι ισχυροί δεσμοί Ελλάδας – Τουρκίας στον τουρισμό αποδεικνύονται και από το γεγονός ότι η χώρα μας αποτελεί τον πρώτο και τον πιο δημοφιλή προορισμό για τα ταξίδια των Τούρκων στο εξωτερικό, σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού των Ηνωμένων Εθνών (UNWTO). Και αυτό παρά το γεγονός ότι, όπως αναφέρει η κυρία Δημάκη, «το τελευταίο διάστημα λόγω της ψαλίδας ευρώ – λίρας τα ταξίδια προς την Ελλάδα έχουν καταστεί πιο ακριβά».
Ακριβώς η συναλλαγματική ισοτιμία είναι και ένας βασικός λόγος για τον οποίο πολλοί ταξιδιώτες από τη γείτονα επιλέγουν εσχάτως προορισμούς όπως η Βουλγαρία και η Βόρεια Μακεδονία. Στην Ελλάδα, οι τρεις top προορισμοί στη χώρα μας για τους Τούρκους επισκέπτες είναι η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, η Αττική και έπεται το Βόρειο Αιγαίο.
Συνολικά, o εισερχόμενος τουρισμός από την Τουρκία στη χώρα μας έχει ενισχυθεί την περίοδο 2016-2018 κατά 4,5%, φτάνοντας τις 930.000 το 2018. Ο εξερχόμενος τουρισμός από την Τουρκία διαμορφώνεται κοντά στα 9 εκατομμύρια, ενώ οι βασικοί προορισμοί των Τούρκων στο εξωτερικό είναι, εκτός από την Ελλάδα, η Σαουδική Αραβία, το Ιράν, η Γεωργία και η Γερμανία.
Ο Ελληνας τουρίστας στην Τουρκία
Φέτος είναι μία χρονιά κατά την οποία οι Ελληνες έχουν προτιμήσει την Τουρκία για τα ταξίδια τους στο εξωτερικό, αν ληφθεί υπόψη ότι κατά το διάστημα Ιανουαρίου – Αυγούστου 2019 το υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας κατέγραψε 543.021 αφίξεις από την Ελλάδα προς τη γείτονα. Οι αφίξεις στο διάστημα αυτό παρουσίασαν αύξηση κατά 44,9% σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2018, οπότε είχαν φθάσει τις 374.744.
Την τελευταία τριετία, πάντως, τα νούμερα είναι σταθερά αυξητικά αν ληφθεί υπόψη ότι το 2018 οι αφίξεις των Ελλήνων στην Τουρκία έφτασαν τις 686.891, ενώ για το 2017 έφτασαν τις 623.705. Ο μεγαλύτερος αριθμός αφίξεων Ελλήνων στην Τουρκία καταγράφηκε το 2014, οπότε και έφτασαν τις 830.841. Εκείνη τη χρονιά ο τουρκικός τουρισμός έφτασε τα 42 εκατομμύρια τουρίστες, αποτελώντας μάλιστα τον έκτο δημοφιλέστερο προορισμό στον κόσμο. Τα προβλήματα ασφαλείας που αντιμετώπισε η χώρα στη συνέχεια, σε συνδυασμό και με το πραξικόπημα κατά του Ερντογάν του 2016, είχαν ως αποτέλεσμα ο αριθμός των ξένων τουριστών να πέσει στα 24 εκατομμύρια, για να ακολουθήσει το καθολικό comeback το 2018 με τα πάνω από τα 39 εκατομμύρια τουρίστες. Φέτος στο οκτάμηνο, οι αφίξεις ξένων επισκεπτών αυξήθηκαν κατά 14,72% σε σχέση με το ίδιο διάστημα πέρυσι υπερβαίνοντας τα 31 εκατομμύρια.