Τρεις νέες, ειδικές συλλογές φέρνουν το διαχρονικό έμβλημα των 130 χρόνων του οίκου, σε ένα νέο κεφάλαιο, επανερμηνεύοντας την κλασική τεχνογνωσία μέσω της σύγχρονης τέχνης.
Το Μονόγραμμα σχεδιάστηκε το 1896 από τον Georges Vuitton, ως φόρος τιμής στον πατέρα του, Louis Vuitton, τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό του. Ήταν, άλλωστε, ο άνθρωπος που είχε επαναπροσδιορίσει τις αποσκευές ταξιδιών, το 1854, με τα μπαούλα του. Αυτός ο φόρος τιμής ήταν μια πράξη καλλιτεχνικής ευφυΐας: ένα μοτίβο που απαθανάτισε τα αρχικά του πατέρα του, μέσα σε έναν αστερισμό στυλιζαρισμένων λουλουδιών. Με αυτή την τολμηρή για την εποχή χειρονομία, ο Georges ουσιαστικά δημιούργησε ένα από τα πρώτα σύγχρονα λογότυπα, καθιερώνοντάς το ως διαχρονικό έμβλημα αυθεντικότητας.
Το Monogram κατοχυρώθηκε το 1897 και παρέμεινε ενεργό και νομικά προστατευμένο, με ανανεώσεις της πατέντας το 1905 και το 1908. Ο οίκος περιέγραψε το σχέδιο ως οπτική υπογραφή, αλλά και ως τεχνική λύση: το σχετικό έγγραφο τόνιζε ότι μπορούσε να τυπώνεται ή να αποτυπώνεται (ανάγλυφα) «σε οποιοδήποτε χρώμα» και «σε οποιαδήποτε επιφάνεια», από καμβά και δέρμα, έως χαρτί.
Οι επιρροές του Monogram
Το Monogram γεννήθηκε σε ένα Παρίσι έντονης καλλιτεχνικής ζύμωσης. Στα τέλη του 19ου αιώνα, η πόλη βρισκόταν στο επίκεντρο αισθητικών ρευμάτων που επαναπροσδιόριζαν την έννοια της ομορφιάς μέσα από τη δομή, τα σύμβολα και την αισθητική ισορροπία. Ο νεογοτθικός ρυθμός, με τη βαριά, αυστηρή αρχιτεκτονική και τα γεωμετρικά μοτίβα που παραπέμπουν στους μεσαιωνικούς καθεδρικούς ναούς και το ρεύμα του Japonism (η βαθιά επίδραση της ιαπωνικής τέχνης στη δυτική διακοσμητική), αλλά και οι πρώιμες τάσεις που θα οδηγούσαν στην Art Nouveau, συνυπήρχαν και αλληλοτροφοδοτούνταν.
Ο Georges Vuitton, τεχνίτης αλλά και βαθύς γνώστης της διακοσμητικής τέχνης ο ίδιος, απορρόφησε αυτό το πνεύμα πειραματισμού με φυσικότητα. Εντυπωσιαζόταν από τα τετράφυλλα και τρίφυλλα μοτίβα, καθώς και από τα τριαντάφυλλα που κοσμούσαν τους γοτθικούς καθεδρικούς ναούς. Παράλληλα, ήταν γοητευμένος από την λιτή γεωμετρία των ιαπωνικών mon, των οικογενειακών εμβλημάτων δηλαδή της Ιαπωνίας, τα οποία μέσα από κυκλικές μορφές συμπύκνωναν αιώνες γενεαλογικής μνήμης σε καθαρή αφαίρεση. Τα μοτίβα αυτά αποτέλεσαν για τους Ευρωπαίους διακοσμητές της δεκαετίας του 1880 μια πραγματική αποκάλυψη.
Στο σπίτι του, στο Ανιέρ-συρ-Σεν, ο Georges Vuitton ζούσε καθημερινά μέσα σε έναν διάλογο ανάμεσα στο αισθητικό παρελθόν και τον νεωτερισμό. Εκεί, οι επιρροές αυτές αποκρυσταλλώθηκαν σε ένα νέο, οπτικό λεξιλόγιο. Όπως αφηγήθηκε ο γιος του, Gaston-Louis Vuitton, το 1965, η σύνθεση του Monogram ακολούθησε μια απολύτως μεθοδική διαδικασία: πρώτα, τα αρχικά LV διαπλέκονταν με τρόπο που διασφάλιζε την πλήρη αναγνωσιμότητά τους. Στη συνέχεια, εισήχθη ο ρόμβος και έπειτα, οι πλευρές του αποκτούσαν κοίλη μορφή, με ένα τετράφυλλο άνθος στο κέντρο. Το μοτίβο επαναλαμβανόταν σε συμπαγή μορφή και τέλος, ολοκληρωνόταν με έναν κύκλο που περικλείει ένα άνθος με τέσσερα στρογγυλεμένα πέταλα.
Το αποτέλεσμα ήταν μια συνάντηση Ανατολής και Δύσης, δεξιοτεχνίας και αφαίρεσης. Πέρα από την αισθητική, ενσάρκωνε την ιδέα ότι η ομορφιά μπορούσε να είναι ταυτόχρονα δομημένη και αυθόρμητη, διαχρονική αλλά ποτέ στατική. Περισσότερο από έναν αιώνα αργότερα, αυτή η καθολική οπτική γλώσσα εξακολουθεί να «μιλά» με την ίδια ευχέρεια σε διαφορετικούς πολιτισμούς, επιβεβαιώνοντας τη διάρκεια και την καλλιτεχνική διορατικότητα του Georges Vuitton.
Από τα ταξιδιωτικά μπαούλα στις τσάντες
Το Μονόγραμμα του οίκου εμφανίστηκε αρχικά σαν κέντημα πάνω σε λινό ύφασμα. Όταν εφαρμόστηκε στα μπαούλα του οίκου, συνδέθηκε από νωρίς με την έννοια του ταξιδιού και της κομψότητας. Γύρω στο 1902, το σχέδιο βελτιώθηκε με χειροποίητα, μικρά καλούπια που βοηθούσαν στην ακριβή τοποθέτηση των χρωμάτων, αποκτώντας μεγαλύτερο βάθος. Η καθοριστική εξέλιξη ήρθε το 1959, με την εισαγωγή ενός πιο εύκαμπτου και ανθεκτικού καμβά, που επέτρεψε στο Monogram να περάσει από τις άκαμπτες αποσκευές στις μαλακές τσάντες.
Καθώς οι μετακινήσεις άλλαζαν, το Μονόγραμμα συνόδευσε τις νέες μορφές ταξιδιού, από τα μπαούλα στις εμβληματικές τσάντες του οίκου (Keepall, Speedy, Noé), εκφράζοντας τη σύγχρονη κινητικότητα. Σταδιακά, το σχέδιο καθιερώθηκε όχι απλώς ως επιφάνεια, αλλά ως σταθερό στοιχείο ταυτότητας που ακολουθούσε κάθε εποχή. Την ίδια στιγμή, το Monogram «χτίστηκε» πάνω σε παλαιότερες κατοχυρωμένες επιφάνειες του οίκου: τον ριγέ καμβά Rayée (1872) και το Damier (1888), το καρό μοτίβο, μία από τις πρώτες σταθερές οπτικές ταυτότητες του οίκου πριν επικρατήσει το Monogram.
Καθόλη τη διάρκεια της ιστορίας του, το Μονόγραμμα Louis Vuitton λειτούργησε ως κοινός τόπος αναφοράς για διαφορετικές γενιές δημιουργών, συλλεκτών και προσωπικοτήτων. Οι τεχνίτες του οίκου καθοδηγήθηκαν και το εφάρμοσαν με συνέπεια σε διαφορετικά υλικά και αντικείμενα. Πέρα από το δημιουργικό όραμα των καλλιτεχνικών διευθυντών του οίκου, το Monogram αποτέλεσε βάση για συνεργασίες του οίκου με δημιουργούς όπως οι Takashi Murakami, Yayoi Kusama, Jeff Koons, Richard Prince και άλλοι, οι οποίοι το επανερμήνευσαν μέσα από τη δική τους εικαστική γλώσσα, ενισχύοντας τη θέση του ως ζωντανού και διαρκώς εξελισσόμενου πολιτισμικού συμβόλου.
Η νέα, επετειακή συλλογή
Υιοθετώντας τους κώδικες της τεχνογνωσίας, τρεις ειδικές εκδόσεις επανερμηνεύουν το Μονόγραμμα μέσα από μοντέρνο σχεδιασμό, ποικίλα υλικά και πρωτοποριακές αλλά και παραδοσιακές τεχνικές επεξεργασίας. Ο εορτασμός των 130 χρόνων ξεκίνησε στις αρχές του Ιανουαρίου, με καμπάνιες που εστιάζουν στις πέντε εμβληματικές τσάντες Keepall, Speedy, Noé, Alma και Neverfull, αλλά και με ειδικά διαμορφωμένες βιτρίνες και περιορισμένες εκδόσεις, που θα συνεχιστεί καθόλη τη διάρκεια του χρόνου. Μαζί, οι τρεις νέες συλλογές συνθέτουν μια σύγχρονη εικόνα της κληρονομιάς του μονογράμματος, συνδέοντας την ιστορία του οίκου με τη σημερινή χρήση.
Η νέα Monogram Origine, η συλλογή που επιστρέφει στις απαρχές του Μονογράμματος, εμπεριέχει τις τσάντες Speedy, Noé, Alma και Neverfull, σε νέο καμβά και παστέλ αποχρώσεις. Η συλλογή VVN (Vache Végétale Naturelle) με το φυσικά επεξεργασμένο δέρμα που εξελίσσεται με τον χρόνο και αποκτά μοναδική πατίνα, επανερμηνεύει τις κλασικές εκδόσεις του οίκου. Τέλος, η συλλογή Time Trunk μεταφέρει τη μορφολογία των ιστορικών μπαούλων σε τσάντες όπως οι Speedy 30 Soft, Noé και Alma GM, ως φόρο τιμής στην ταξιδιωτική κληρονομιά του οίκου.
Καθώς ο οίκος διανύει το έτος-ορόσημο, ο εορτασμός των 130 χρόνων του Monogram λειτουργεί ως πρόσκληση για μια εκ νέου ανάγνωση του σχεδίου. Όχι απλώς ως μοτίβο, αλλά ως ζωντανό έμβλημα που συνοψίζει την ιστορία, τη δεξιοτεχνία και τη διαχρονική φιλοδοξία του οίκου. Το Monogram παραμένει ένας καθολικός κώδικας κομψότητας και διάκρισης, ικανός να προσαρμόζεται σε κάθε εποχή, χωρίς να χάνει την ταυτότητά του.
Φωτογραφίες: Louis Vuitton