Τι είναι αυτό που καθορίζει την τύχη μιας startup και γιατί μόνο 1 στις 10 καταφέρνει να επιβιώσει και να θεωρηθεί επιτυχημένη;
Μια νεοφυής επιχείρηση δεν είναι απλή υπόθεση. Δε σημαίνει ότι μια ιδέα μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε startup και δε σημαίνει ότι αυτή η startup θα είναι επιτυχής. Αντιθέτως, σε παγκόσμιο επίπεδο, περίπου το 90% των νεοσύστατων επιχειρήσεων αποτυγχάνουν. Το 10-20% αποτυγχάνει τον πρώτο χρόνο και σχεδόν το 70% έχει κλείσει μέχρι το πέμπτο έτος. Συνολικά, σχεδόν μόνο 1 στις 10 startups καταφέρνει να επιβιώσει και να θεωρηθεί επιτυχημένη.
Ποιοι είναι οι λόγοι της αποτυχίας;
H οικονομική κακοδιαχείριση, η απειρία, ο ανταγωνισμός, η σκληρή οικονομική πραγματικότητα, ή ίσως και να μην υπάρχει η συγκεκριμένη ανάγκη στην αγορά, είναι μερικοί από τους παράγοντες που οδηγούν στην κατάρρευση. Σύμφωνα, όμως, με τον επενδυτή επιχειρηματικών κεφαλαίων και ιδρυτικό μέλος της Concept Ventures, ένα από τα μεγαλύτερα pre-seed fund της Ευρώπης, Ρις Τσάουντρι, ο πιο κρίσιμος παράγοντας που οδηγεί στην αποτυχία τα πρώτα δύο χρόνια, δεν είναι τόσο οι οικονομικές δυσκολίες ή η πίεση από τους ανταγωνιστές, αλλά οι δυσλειτουργίες στη σχέση μεταξύ των συνιδρυτών.
Σε συνέντευξή του στο CNBC, τόνισε ότι οι πιο πολλές ομάδες στην πρώιμη περίοδο της εταιρίας, διαλύονται επειδή οι ιδρυτές δεν έχουν κοινό όραμα, δεν έχουν εναρμονισμένες αξίες ή απλώς δεν γνωρίζονται αρκετά καλά μεταξύ τους πριν ξεκινήσουν την κοινή επιχειρηματική πορεία τους. Όπως εξηγεί ο ίδιος, η δυναμική της ομάδας αποτελεί τον πρωταρχικό παράγοντα για την επιτυχία μιας startup. Τον θεωρεί τόσο σημαντικό που στο Concept Ventures αποτελεί περίπου το 80% της επενδυτικής αξιολόγησης στο αρχικό στάδιο. Αντί να εστιάζει αποκλειστικά στην ιδέα ή στην αγορά, το fund προσπαθεί να κατανοήσει πόσο καλά συνεργάζεται η ομάδα, πόσο κοινές είναι οι αξίες των μελών της και αν έχουν ξεκάθαρη συμφωνία ως προς τους στόχους και τον τρόπο που θα αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις.
Τονίζει ότι η σωστή επιλογή των μελών της επιχειρηματικής ομάδας και η συμφωνία ανάμεσα σε αυτά, δεν είναι μόνο θέμα χημείας, αλλά ουσιαστικός παράγοντας βιωσιμότητας στην αρχική και πιο ευάλωτη φάση ζωής μιας επιχείρησης. Σε πολλές περιπτώσεις, οι διαφωνίες, η έλλειψη κοινής κατεύθυνσης ή οι διαφορετικές προσδοκίες μεταξύ των ιδρυτών μπορούν να υπονομεύσουν γρήγορα την πρόοδο της εταιρίας, ανεξάρτητα από το πόσο καλή είναι η ιδέα ή πόση χρηματοδότηση έχει εξασφαλιστεί.
Ο Τσάουντρι επισημαίνει ότι δεν αρκεί απλώς οι συνιδρυτές να τα πηγαίνουν καλά, αλλά απαραίτητοι είναι οι κοινοί στόχοι, οι δεξιότητες, η δέσμευση και η βαθιά γνώση του χαρακτήρα του άλλου. Μάλιστα, κατά τις πρώτες συναντήσεις με ανθρώπους που επιθυμούν να δημιουργήσουν μια νεοφυή επιχείρηση, τους θέτει ερωτήσεις που θυμίζουν κουίζ, για να διαπιστώσει κατά πόσο καλά γνωρίζονται και επομένως αν μπορούν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά ως ομάδα. Το μήνυμα του ειδικού προς τους νέους επιχειρηματίες και τους επενδυτές είναι σαφές: Πριν επενδύσουν χρόνο, πόρους ή χρήμα σε μια startup, η αρμονία και η σύμπνοια μεταξύ τους μπορεί να αποδειχθεί ο πιο κρίσιμος δείκτης επιτυχίας του εγχειρήματός τους.
Ποια είναι τα πιο κρίσιμα στάδια;
Στο ευρύτερο πλαίσιο, το να εστιάσει κανείς αποκλειστικά στη χρηματοδότηση ή στην ιδέα χωρίς να επενδύσει χρόνο και ενέργεια στη σχέση με τους συνιδρυτές μπορεί να είναι καταστροφικό. Ποια η δυναμική της συνεργασίας; Πώς επιλύονται οι εντάσεις; Υπάρχει κοινό όραμα; Αυτές οι ερωτήσεις όταν τεθούν μπορούν να απαντήσουν αν η startup θα είναι επιτυχημένη ή όχι.
Σύμφωνα με ανάλυση της CB Insights, το 42% των startups αποτυγχάνει επειδή δεν καλύπτουν μια πραγματική ανάγκη της αγοράς, το 38% αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ρευστότητας, ακόμη και αν έχουν εξασφαλίσει αρχική χρηματοδότηση, το 35% αποτυγχάνει επειδή το προϊόν βγήκε πολύ νωρίς ή πολύ αργά στην αγορά και μόνο 1 στις 5 καταφέρνει να επεκταθεί διεθνώς.
Οι πρώτοι 6-12 μήνες θεωρούνται καθοριστικοί για την επιβίωσή τους, οι περισσότερες συγκρούσεις ανάμεσα στους συνιδρυτές παρατηρούνται μετά την πρώτη χρηματοδότηση κι οι επενδυτές εκτιμούν ως ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία στην πορεία μιας νεοφυούς επιχείρησης το στάδιο pre-seed και seed, δηλαδή τα πρώτα βήματα μιας startup.
Φωτογραφίες: Getty Images / Ideal Image