Παζλ, μινιατούρες, κατασκευές, κάρτες ανταλλαγής, κατακτούν τους μεγάλους που χάρη σε αυτά ξαναβρίσκουν τον παιδικό τους ενθουσιασμό.
Πολύχρωμα τουβλάκια, μπουκέτα λουλουδιών από μικροσκοπικά πλαστικά κομμάτια, σιδηρόδρομοι με μηχανοκίνητα βαγόνια, μινιατούρες, λούτρινα, συλλεκτικά αυτοκινητάκια… Η λίστα είναι ατελείωτη. Αυτή τη φορά, όμως, πίσω από τα τεράστια κουτιά δεν κρύβονται χαμογελαστά παιδιά, αλλά ενθουσιώδεις ενήλικες. Κρατώντας τα στα χέρια τους, ταξιδεύουν στο χρόνο και ξαναβρίσκουν τη χαμένη αθωότητά τους.
Σύμφωνα με την εταιρία ερευνών Circana, οι πωλήσεις παιχνιδιών αυξήθηκαν κατά 7% παγκοσμίως πέρυσι, χάρη κυρίως στους ενήλικες, οι οποίοι ξόδεψαν περισσότερο από ποτέ. Πριν από μια δεκαετία, μόνο το 9% των δαπανών για παιχνίδια στις πέντε μεγαλύτερες αγορές της Ευρώπης προερχόταν από άτομα άνω των 18 ετών. Οι πωλήσεις σημείωσαν μεγάλη άνοδο κατά την πανδημία, καθώς περισσότερες οικογένειες περνούσαν χρόνο στο σπίτι -ωστόσο από το 2021 παρουσίασαν κάμψη. Μέχρι πέρυσι, οπότε η αγορά ανέκαμψε δυναμικά.
Πλέον, οι ενήλικες, ιδίως όσοι δεν έχουν αποκτήσει παιδιά, είναι πρόθυμοι να διαθέσουν περισσότερα χρήματα για τον εαυτό τους και ειδικότερα για την αγορά παιχνιδιών. Δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί κατασκευαστές στρέφονται πλέον στις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες για να ενισχύσουν τις πωλήσεις τους. Αρκεί να σκεφτεί κανείς το κόστος ορισμένων σετ της Lego, όπως της συλλογής Star Wars: το Death Star™ που στην επίσημη ιστοσελίδα κοστίζει περίπου 1.000 ευρώ, ή το Millennium Falcon™, με τιμή που αγγίζει τα 900 ευρώ.
Παιχνίδια και παζλ στην κορυφή
Σε 12 χώρες (Αυστραλία, Βέλγιο, Βραζιλία, Καναδάς, Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Μεξικό, Ολλανδία, Ισπανία, Ηνωμένο Βασίλειο και ΗΠΑ), οι ετήσιες πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 7% σε αξία, ενώ οι πωληθείσες μονάδες αυξήθηκαν κατά 3%, με τη μέση τιμή πώλησης να σημειώνει αύξηση κατά 3%, σύμφωνα με την Circana. Τα επιτραπέζια παιχνίδια και παζλ κατέγραψαν τη μεγαλύτερη άνοδο -κατά 30 – ενώ τα σετ κατασκευών κατά 18%. Η επιτυχία τους μεταξύ των ενηλίκων αποδίδεται, σύμφωνα με την εταιρεία, στον «παράγοντα χαράς»: έναν συνδυασμό δημιουργικότητας, ψυχαγωγίας και σύνδεσης, που ικανοποιεί την ανάγκη για έκφραση και πνευματική ευεξία.
Οι πωλήσεις επίσημα αδειοδοτημένων προϊόντων αυξήθηκαν κατά 15% και αντιπροσώπευσαν το 37% της παγκόσμιας αγοράς παιχνιδιών. Παιχνίδια που συνδέονται με τη Φόρμουλα 1 ή με επιτυχημένες ταινίες και σειρές, όπως KPop, Demon Hunters και Stranger Things, σημειώνουν άνοδο. Τα Pokémon παραμένουν στην κορυφή ως η πιο επιτυχημένη κατηγορία παγκοσμίως και ακολουθούν τα Hot Wheels, Marvel Universe, Barbie και Star Wars. Τα συλλεκτικά αντικείμενα αυξήθηκαν κατά 32% και αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 19% όλων των πωλήσεων παγκοσμίως.
Η Circana επισημαίνει ότι μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που παρατηρήθηκαν το περασμένο έτος ήταν η αύξηση της ηλικίας των καταναλωτών, με σχεδόν το 40% των Ευρωπαίων αγοραστών να αγοράζουν παιχνίδια για τους ίδιους ή για άλλους ενήλικες. Παράλληλα, οι κάρτες ανταλλαγής και οι συλλεκτικές φιγούρες συγκαταλέγονται στις ταχύτερα αναπτυσσόμενες κατηγορίες. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η τάση θα συνεχιστεί και το 2026, με νέες συνεργασίες και καινοτομίες που αναμένεται να ενισχύσουν ακόμα περισσότερο την αγορά του παιχνιδιού.
Επένδυση ή πηγή γνήσιας χαράς;
Σε δηλώσεις του στη New York Post, ο ιστορικός της ποπ κουλτούρας και συγγραφέας, Ρόι Σβαρτς, εξηγεί ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αγορές παιχνιδιών λειτουργούν και ως επένδυση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ένα λούτρινο Beanie Babies της εταιρείας Ty, αφιερωμένο στη μνήμη της πριγκίπισσας Νταϊάνα, το οποίο διατίθεται στο eBay έναντι 500.000 δολαρίων. Ωστόσο, οι περισσότεροι ενήλικες που αγοράζουν παιχνίδια αναζητούν κυρίως τη χαρά που τους προσφέρουν, καθώς και μια διέξοδο από την πίεση της καθημερινότητας.
Ειδικές εκδόσεις, όπως η συνεργασία της Mattel με την Gucci και τη Formula 1 για τα Hot Wheels, ενισχύουν την τάση και ενθαρρύνουν τους ενήλικες να εντάξουν λίγο περισσότερο παιχνίδι στην ζωή τους. Το φαινόμενο επιβεβαιώνεται και από τις πωλήσεις των λούτρινων Labubu της Pop Mart που ξεπέρασαν τα 670 δισ. δολάρια μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2025.
Οι «kidults» κι η ανάγκη να νιώσουν και πάλι παιδιά
Η βιομηχανία παιχνιδιών ενισχύθηκε σημαντικά από τους λεγόμενους «kidults» (αγοραστές ηλικίας 12 ετών και άνω) που ξοδεύουν χρήματα σε ακριβά σετ Lego και μινιατούρες. Καθώς πολλοί επιλέγουν να περνούν περισσότερο χρόνο στο σπίτι και να δημιουργούν οικογένεια σε μεγαλύτερη ηλικία σε σύγκριση με παλαιότερες γενιές, το παιχνίδι λειτουργεί ως μέσο χαλάρωσης και διαχείρισης του άγχους. Ειδικοί εκτιμούν ότι ένα αντικείμενο, όπως ένα αρκουδάκι, μπορεί να καθησυχάσει τον ενήλικα αφού τον συνδέει με το παρελθόν και την παιδική του ηλικία. Με αυτόν τον τρόπο δεν «παλιμπαιδίζει», αλλά επαναπροσδιορίζει την έννοια της ενηλικίωσης, διατηρώντας άσβεστη την ανάγκη για χαρά.
Παράλληλα, ισχυρό παραμένει το αίσθημα της κοινότητας, καθώς οι ενήλικες μοιράζονται την ίδια αγάπη με άλλους ανθρώπους. Έτσι, νιώθουν αποδοχή και αίσθηση του ανήκειν, ενισχύοντας τη συνολική τους ευεξία. Η κοινότητα μπορεί να είναι ακόμη και η ίδια η οικογένεια, με δραστηριότητες όπως η συναρμολόγηση ενός τρένου ή ενός σετ κατασκευών να αποτελούν πολύτιμο χρόνο σύνδεσης μεταξύ των μελών της. Ταυτόχρονα, η επίδραση της ποπ κουλτούρας, του κινηματογράφου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης τροφοδοτεί τη ζήτηση και προωθεί την ανάδειξη νέων τάσεων στον χώρο του παιχνιδιού για ενήλικες. Εκφραστικότητα, νοσταλγία, δημιουργικότητα… Όποια κι αν είναι η αιτία, το μόνο βέβαιο είναι ότι οι ενήλικες λαχταρούν να νιώσουν ξανά παιδιά.
Eισαγωγική φωτογραφία: 123RF