Μια Ιταλίδα συγγραφέας άνοιξε βιβλιοπωλείο όπου σύμφωνα με την ανάγκη του κάθε πελάτη προτείνει το καταλληλότερο ανάμεσα σε 8.000 βιβλία.
«Μερικές φορές σκέφτομαι ότι ο παράδεισος είναι να διαβάζεις συνεχώς, χωρίς τέλος», έγραφε η Βιρτζίνια Γουλφ. «Όποιος δεν διαβάζει, στα 70 του θα έχει ζήσει μόνο μία ζωή: τη δική του. Όποιος διαβάζει θα έχει ζήσει 5.000 χρόνια», έλεγε ο Ουμπέρτο Έκο. Η ανάγνωση είναι πολύτιμη τροφή για το μυαλό και την ψυχή. Μέσα από τις σελίδες των βιβλίων ο αναγνώστης ανακαλύπτει νέους κόσμους, εξερευνά τα συναισθήματά του και γίνεται ένα με τους χαρακτήρες.
Το βιβλίο κάνει καλό σε νου και ψυχή
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ, το βιβλίο μπορεί να βελτιώσει την εγκεφαλική, ψυχική υγεία και την ευεξία σε οποιαδήποτε ηλικία, ανεξαρτήτως από το λογοτεχνικό είδος. Συγκεκριμένα, στην έκθεση που δημοσιεύθηκε στο Psychological Medicine, διαπιστώθηκε ότι ενισχύονται οι γνωστικές επιδόσεις, μειώνεται ο κίνδυνος νοητικής παρακμής, περιορίζονται το άγχος κι η μοναξιά, ενισχύεται η ενσυναίσθηση. Οι επιστήμονες ανέφεραν ότι παιδιά που ξεκινούν από νωρίς το διάβασμα για ευχαρίστηση, συγκεντρώνονται καλύτερα, έχουν πιο ισχυρή μνήμη, καλύτερες ακαδημαϊκές επιδόσεις και λιγότερα προβλήματα ψυχικής υγείας.
Και όλα αυτά, γιατί η φαντασία μας κάνει πιο δημιουργικούς και μας βοηθά να αποστασιοποιηθούμε από την πραγματικότητα και τις δυσκολίες. Το βιβλίο, μας ανοίγεται μπροστά μας σαν ένα θησαυροφυλάκιο γεμάτο θησαυρούς: γνώσεις και συναισθήματα. Είναι ένας πραγματικά πιστός φίλος που βρίσκεται εκεί ανά πάσα στιγμή, να απαλύνει πληγές, να συντροφεύσει ταξίδια και να δώσει την κατάλληλη ώθηση για τη λήψη δύσκολων αποφάσεων. Αρκούν η μυρωδιά του χαρτιού, η «μελωδία» από τη φυλλομέτρηση και η υφή των σελίδων που γλιστρά μέσα από τα δάχτυλα.
Φάρμακο για κάθε «πάθηση»
Η Ιταλίδα συγγραφέας Έλενα Μολίνι έχει βαθιά πίστη στα οφέλη της ανάγνωσης. Αυτή της η πεποίθηση την έσπρωξε να περάσει από τη θεωρία στην πράξη, ανοίγοντας ένα πολύ διαφορετικό βιβλιοπωλείο, το οποίο θυμίζει περισσότερο φαρμακείο. Μόνο που τα φάρμακα έχουν σελίδες, οι συνταγές περιέχουν συμβουλές για τον καταλληλότερο τίτλο βιβλίου και οι αντενδείξεις περιγράφουν όσα μπορεί να νιώσει κανείς διαβάζοντάς το. Το Μικρό Λογοτεχνικό Φαρμακείο βρίσκεται στην Φλωρεντία, σε απόσταση αναπνοής από τον καθεδρικό ναό. Περνώντας από την χαρακτηριστική ροζ πόρτα, μπαίνεις σε ένα παράλληλο σύμπαν. Εκεί όπου υπάρχουν διαθέσιμες θεραπείες για κάθε λογής πρόβλημα. Μοναξιά, στενοχώρια, χωρισμός, αναποφασιστικότητα. Όλα τα βιβλία στις προθήκες του συνοδεύονται από ένα φύλλο με οδηγίες χρήσης, όπως τα φαρμακευτικά σκευάσματα, με θεραπευτικές ιδιότητες, δοσολογία και παρενέργειες.
Είναι ταξινομημένα σύμφωνα με τα συναισθήματα, τη στάση ζωής και τις υπαρξιακές καταστάσεις που εκφράζουν, όχι σύμφωνα με την πλοκή τους. Έτσι, αν κάποιος έχει ανάγκη να νιώσει πιο ανάλαφρος και θέλει να απαλλαγεί από τα περιττά βάρη, η θεραπεία συστήνει το «I’ll Come to You» της Ρεμπέκα Κάουφμαν, αν κάποιος θυμάται τον εαυτό του ως παιδί να αντιμετωπίζει δυσκολίες αλλά να ανακάμπτει και πλέον ως ενήλικας εφευρίσκει δημιουργικούς τρόπους για να ανταπεξέλθει, τότε το «φάρμακό» του είναι η «Όμορφη πορτοκαλιά μου» του Χοσέ Μάουρο ντι Βασκονσέλος.
Πώς γεννήθηκε η ιδέα
Το Μικρό Λογοτεχνικό Φαρμακείο γεννήθηκε από μια έμπνευση της Μολίνι. Έπειτα από πολυετή εμπειρία σε μεγάλες αλυσίδες βιβλιοπωλείων, συνειδητοποίησε ότι αυτό που οδηγεί τον αναγνώστη σε ένα βιβλίο είναι η διάθεσή του. Μιλώντας στην Corriere della Sera, εξηγεί πως «οι άνθρωποι δεν αναζητούν έναν συγγραφέα ή μια συγκεκριμένη πλοκή. Ζητούν συμβουλές σύμφωνα με αυτά που αισθάνονται. Έρχονται επειδή έχουν χάσει έναν φίλο, επειδή διανύουν μια θλιβερή περίοδο ή επειδή αισθάνονται ότι κάτι στη ζωή τους αλλάζει, εξελίσσεται ή μεταμορφώνεται». Διερωτήθηκε, λοιπόν, τι θα γινόταν αν τα βιβλία μπορούσαν να «συνταγογραφούνται» σαν φάρμακα; Όχι για να θεραπεύσουν μια ασθένεια, αλλά για να δώσουν μια κατεύθυνση όταν το μυαλό τελεί υπό σύγχυση. Ενώνοντας τις δυνάμεις της με την ψυχολόγο αδελφή της, Έστερ, και την ψυχοθεραπεύτρια φίλη τους, Ντέμπορα Σεργιαμπιέτρι, μετέτρεψε την ιδέα σε πράξη, προσφέροντας την κατάλληλη «λογοτεχνική αγωγή» για κάθε συναισθηματική… πάθηση.
Η Μολίνι υποδέχεται τους επισκέπτες της με μια φαινομενικά ασήμαντη, αλλά στην πραγματικότητα πολύ καίρια ερώτηση: «Πώς είσαι σήμερα;». Δεν πρόκειται για το συμβατικό «τι κάνεις;» που ρωτάμε όλοι χωρίς, πολλές φορές, να επιθυμούμε να μάθουμε πώς είναι ο άλλος. Με την ερώτησή της, προσκαλεί τον πελάτη να σκεφτεί και να εκφράσει όσα τον απασχολεί. Έτσι, το βιβλιοπωλείο γίνεται ένα καταφύγιο ψυχικής ευεξίας, όπου οι σελίδες των βιβλίων μεταμορφώνονται σε βάλσαμο για την ψυχή.
8.000 τίτλοι και «mystery box»
Περισσότεροι από 8.000 τίτλοι περιλαμβάνονται συνολικά στον κατάλογο του βιβλιοπωλείου, ενώ στα ράφια του «φαρμακείου» βρίσκονται μόνιμα μεταξύ 3.000-4.000 βιβλίων. Πολλές νέες κυκλοφορίες προστίθενται και στην επίσημη ιστοσελίδα, με την προϋπόθεση ότι έχουν διαβαστεί προσεκτικά, ώστε οι ειδικοί να καταλήξουν στην κατάλληλη… διάγνωση και να συντάξουν τις αντίστοιχες «θεραπευτικές ενδείξεις». Στον ιστότοπο, ο επισκέπτης μπορεί να επιλέξει ανάμεσα σε οκτώ διαφορετικές κατηγορίες: άγχος, αυτοπεποίθηση, σχέσεις, απώλεια, αγάπη, αλλαγή, ανακάλυψη του εαυτού, ευτυχία. Η καθεμία οδηγεί σε υποκατηγορίες, οι οποίες με τη σειρά τους οδηγούν σε διαφορετικούς τίτλους που έχουν επιλεγεί σχολαστικά από τις ψυχολόγους. Επιπλέον, δίνεται η δυνατότητα δημιουργίας ενός «mystery box» με βιβλία και αξεσουάρ, όπως πάνινες τσάντες και τετράδια, τα οποία επιλέγει προσωπικά η Μολίνι και αποστέλλονται σε όλη τη χώρα. Όπως σημειώνει η ίδια, «το βιβλίο μπορεί να ανοίξει μια πόρτα ακόμα και εκεί που όλα φαίνονται σκοτεινά».
Εξωτερική φωτογραφία: Facebook/ PiccolafarmacialetterariaFirenze