Ζευγάρια δανείζονται πικάντικες φράσεις από τις σελίδες των επικών μυθιστορημάτων και οι εκδοτικοί οίκοι και οι συγγραφείς τρίβουν τα χέρια τους.
«Δεν υπάρχει κανένα μέρος στον κόσμο όπου θα μπορούσες να πας και να μην σε βρω, Βία». Πρόκειται για μία από τις πλέον αγαπημένες Romantasy προτάσεις πως έχει γίνει το viral μότο των φαν τους είδους στο Tiktok και προέρχεται από το βιβλίο «Τέταρτη Πτέρυγα» της βασίλισσας του romantasy, της Ρεμπέτα Γιάρος. Οι ιστορίες των romantasy μυθιστορημάτων διαδραματίζονται σε φανταστικούς κόσμους, γεμάτους μαγεία, μυθικά πλάσματα, επικές αναζητήσεις και περίπλοκες πολιτικές ίντριγκες.
Πυρήνας τους είναι πάντα ο έρωτας ανάμεσα σε δύο συνήθως αντίπαλους που ήταν μοιραίο να βρεθούν μαζί στη ζωή. Εκτεταμένες περιγραφές ερωτικών σκηνών, ενίοτε τολμηρών, φέρουν κάτι από την αύρα των Άρλεκιν μόνο που η δράση τοποθετείται σε φανταστικούς κόσμους στρώνοντας το έδαφος για το απόλυτο escapism. Επιτέλους, μπορεί να σκεφτεί κανείς τον έρωτα και το σεξ, μακριά από τους λογαριασμούς του ρεύματος, του ενοικίου και των αδιέξοδων πολιτικών καταστάσεων και βέβαια του swipe. Εδώ, μπορείς να υπάρξεις, μπορείς να ερωτευθείς και πάλι, μπορείς να κλείσεις τα μάτια και να αφεθείς στο άγγιγμα.
Το λογοτεχνικό είδος του Romantasy
Πρόκειται για όρο που προκύπτει από τη σύζευξη του Romance και Fantasy και κάνει πάταγο στον χώρο της λογοτεχνίας τα τελευταία χρόνια, με τους συγγραφείς (οι περισσότεροι είναι γυναίκες) να αποθεώνονται ως ροκ σταρ από το κοινό τους στις παρουσιάσεις βιβλίων ή στις ομιλίες τους, όπως η βασίλισσα του είδους, Sarah J. Maas. Αρκεί να αναλογιστεί κανείς πως το romantasy απέφερε περίπου 610 εκατομμύρια δολάρια σε πωλήσεις το 2024, σημειώνοντας αύξηση περίπου 40 % σε σχέση με το προηγούμενο έτος, κυρίως χάρη στα social media. Ο εκδότης της Maas στο εξωτερικό, ο Bloomsbury, αναφέρει ότι τα βίντεο με hashtags που σχετίζονται με τα βιβλία της έχουν πάνω από 14 δισεκατομμύρια προβολές μόνο στο TikTok. Μάλιστα στο «BookTok», το οποίο έχει παίξει καθοριστικό ρόλο στην επιτυχία του είδους, οι θαυμαστές μοιράζονται τις βαθμολογίες τους για τις σειρές των βιβλίων, θεωρίες για το τι μπορεί να συμβεί σε μελλοντικά μυθιστορήματα, συλλογές από αγαπημένες φράσεις και ρούχα εμπνευσμένα από βιβλία.
Ο έρωτας ως απόλυτος πρωταγωνιστής
Σε αντίθεση με τη λογοτεχνία του φανταστικού, όπου η ερωτική ιστορία ενδέχεται να αποτελεί τη δευτερεύουσα πλοκή, στο romantasy συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο: η ερωτική ιστορία καθοδηγεί την αφήγηση. Οι οπαδοί του συχνά περιγράφουν το είδος ως «φαντασία που μπορείς να νιώσεις». Κι ας μην ξεχνάμε πως οι συγγραφείς δεν είναι φειδωλοί στις ερωτικές περιγραφές.
Ωστόσο, δεν πρόκειται απλώς για μια εκδοχή γραπτού «νεραϊδο-πορνό», οι ερωτικές πράξεις ακολουθούν το συναίσθημα, το συναίσθημα δηλαδή βρίσκει και πάλι τον χώρο που του αξίζει. Ίσως τα μυθιστορήματα αυτά αποτελούν τη γραπτή απάντηση στον κυνισμό και τη διαιώνιση του ανικανοποίητου που συνήθως εγγυώνται οι εφαρμογές γνωριμιών. Επιπλέον, οι ηρωίδες είναι γυναίκες ανεξάρτητες, που δρουν αυτόνομα και συχνά σώζουν τον κόσμο.
Το romantasy «επιτρέπει στις γυναίκες να τα έχουν όλα», λέει η Christina Clark-Brown, η οποία μοιράζεται προτάσεις για βιβλία στη σελίδα @ninas_nook του Instagram. «Δεν υπάρχει καμία δεσποινίδα που χρειάζεται σωτηρία, αλλά μάλλον οι γυναίκες έχουν το δικαίωμα να είναι ισχυρές, να αναλαμβάνουν επικές αποστολές και να βρίσκουν την αγάπη με έναν σύντροφο που είναι ίσος με αυτές σε κάθε άποψη».
Ο όρος “Shadow Daddy”
Τώρα, όσον αφορά στον σύντροφο, δεν είναι ακριβώς αυτός που θα συναντήσεις στο γραφείο ή στο σουπερμάρκετ, ούτε καν στο Tinder. Γιατί από τις σελίδες των μυθιστορημάτων αναδύεται ένας νέος ήρωας, ο Shadow Daddy: μια σκοτεινή, ηθικά αμφιλεγόμενη, ισχυρή φιγούρα που χειρίζεται τη μαγεία του σκότους, την ίδια στιγμή που είναι απολύτως αφοσιωμένη και προστατευτική προς την ηρωίδα, συνδυάζοντας τον κίνδυνο με τη βαθιά αγάπη. Συνήθως οι shadow daddies είναι όμορφοι, μυστηριώδεις, μελαγχολικοί τύποι που ενσαρκώνουν έναν «επικίνδυνο αλλά ασφαλή» προστάτη, έναν άντρα που θα ήταν διατεθειμένος να καταστρέψει τον κόσμο προκειμένου να υπερασπιστεί το κορίτσι του. Ανεδαφικό; Αποπροσανατολιστικό; Εντελώς. Ωστόσο, εδώ υπάρχει αδιαμφισβήτητα ένα κέρδος: η ερωτική επιθυμία αφυπνίζεται ανέλπιστα σε πολύ δύσκολες εποχές.
Restart της ερωτικής σχέσης
Πρόσφατο δημοσίευμα των New York Times ανέφερε περιπτώσεις γυναικών και ζευγαριών που αποδίδουν την αναγέννηση της ερωτικής τους σχέσης στο… διάβασμα. Κάποια ζευγάρια διαβάζουν μαζί, άλλες φορές είναι οι γυναίκες που διαβάζουν και επικοινωνούν στη συνέχεια το περιεχόμενο και τις προτάσεις που προκύπτουν στους συντρόφους τους. Χαρακτηριστικά, η κ. Morton ανέφερε πως μετά από 10 χρόνια γάμου και δύο ερωτικές συναντήσεις τον μήνα με τον σύζυγό της, έφτασαν στις δύο ημερησίως. Παράλληλα, αναγνώστριες καταθέτουν ότι τα μυθιστορήματα τούς δίνουν την άδεια να διεκδικούν όσα χρειάζονται και να ανακαλύπτουν νέες οδούς απόλαυσης. Επιπλέον, οι sex therapists επισημαίνουν μάλιστα πως τα romantasy μυθιστορήματα δίνουν προτεραιότητα στη γυναικεία απόλαυση και πως μάλιστα περιγράφουν εκτενέστερα σκηνές προκαταρτικών απ’ ό,τι ο μέσος όρος άλλων ειδών, κάποιες φορές δε αυτό το στάδιο αποτελεί και το «κυρίως».
Το κύμα προβολής του romantasy από τα social media βρίσκεται προφανώς πίσω από την επιτυχία του είδους, καθώς η αλήθεια είναι πως δεν πρόκειται για μυθιστορήματα που διεκδικούν το επόμενο Booker. Απαντούν όμως στις ανάγκες της εποχής και οι εκδοτικοί οίκοι το γνωρίζουν καλά. Ενίοτε παρεμβαίνουν κάνοντας διορθωτικές κινήσεις που θα οδηγήσουν με μεγαλύτερη ασφάλεια στην εκδοτική επιτυχία. Το παράδειγμα της Rebecca Yarros είναι χαρακτηριστικό. Πρόκειται για μία νέα γυναίκα, μητέρα έξι παιδιών από την Αμερική, παντρεμένη με στρατιωτικό, η οποία ξεκίνησε να γράφει τα βράδια, την περίοδο που ο άντρας της βρισκόταν σε αποστολή στο Αφγανιστάν, σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα The Times. Το άγχος την κρατούσε σε εγρήγορση τη νύχτα κι έτσι η ίδια διάβαζε και στη συνέχεια αποφάσισε να δοκιμάσει να γράψει και η ίδια. Το πρώτο βιβλίο της δεν στάθηκε τυχερό, το δεύτερο εκδόθηκε.
Ήταν όμως το 2022 όταν έμαθε ότι δημιουργείται ένας νέος εκδοτικός οίκος (Red Tower) που είχε στόχο να ειδικευτεί στο είδος του romantasy. Ο εκδοτικός την κάλεσε λοιπόν να προτείνει πέντε ιδέες, εξ αυτών η τρίτη κέρδισε: μια ιστορία για έναν κόσμο που διαφεντεύεται από δράκους οι οποίοι ανέχονται τους ανθρώπους επειδή τούς υπηρετούν. Προφανώς και οι δεινοί ιππείς τους, μία γυναίκα και ένας άντρας που αρχικά αντιπαθούν ο ένας τον άλλον, θα ερωτευθούν. Ο εκδοτικός οίκος της ζήτησε όμως να μεταφέρει την πλοκή της σε σχολή, ώστε να αγκαλιαστεί το μυθιστόρημα και από νεότερους αναγνώστες, όπερ κι έκανε οδηγώντας την Yarros στην τεράστια επιτυχία των βιβλίων της και στη δεύτερη θέση των συγγραφέων με τις μεγαλύτερες πωλήσεις, μετά την Colleen Hoover. Μάλιστα, η ίδια δίνει τα εύσημα στο σύζυγό της καθώς αντλεί από εκείνον πολύτιμες περιγραφές και πληροφορίες για τις μάχες και τους πολέμους.
Ποιες ανάγκες καλύπτει τελικά το romantasy; Συναισθηματική επαφή, περιπέτεια, σκοπός και ένα νόημα στη ζωή. Οι σελίδες των βιβλίων του είδους είναι σίγουρα πιο συναρπαστικές από την πραγματική ζωή σήμερα.
Eισαγωγική φωτογραφία: Getty Images/Ideal Image