H Σουηδία αρχίζει να νιώθει την πίεση των εισερχόμενων προσφύγων

Η Σουηδία, που θεωρεί τον εαυτό της ανθρωπιστική υπερδύναμη έχει πολλάκις καλωσορίσει τους πρόσφυγες, είτε εάν πρόκειται για Εβραίους που προσπαθούν να ξεφύγουν από το Ολοκαύτωμα, είτε εάν πρόκειται για θύματα εμφυλίων πολέμων και φυσικών καταστροφών.

Περίπου το 16% των πολιτών της Σουηδία έχει γεννηθεί στο εξωτερικό, κάτι που ξεπερνάει το ποσοστό των ΗΠΑ, που βρίσκεται στο 13%. Από τη δεκαετία του ’90, η σκανδιναβική χώρα των 9,6 εκατομμυρίων ανθρώπων έχει καλωσορίσει εκατοντάδες χιλιάδες νέων προσφύγων από την πρώην Γιουγκοσλαβία, την Μέση Ανατολή και την Αφρική.

Παρόλα αυτά, οι Σουηδοί δεν έχουν βιώσει κάτι παρόμοιο με το παρών πρόβλημα. Περίπου 360.000 πρόσφυγες, κυρίως από το Αφγανιστάν, το Ιράκ και τη Συρία, αναμένεται να εισέλθουν στη χώρα μεταξύ του 2015 και του 2016, μαζί με 75.000 που ζήτησαν άσυλο πέρυσι. Η φιλοξενία μπορεί να στερεύει, κάτι που απέδειξε η απόφαση της κυβέρνησης πως μέχρι το 2016 θα σταματήσει να παραδίδει αυτόματη άδεια κατοικίας στους περισσότερους πρόσφυγες. Στο μέλλον, οι ενήλικες που φτάνουν χωρίς οικογένεια, θα λαμβάνουν αρχικά μόνο μία προσωρινή άδεια.

Η Σουηδική Υπηρεσία Μετανάστευσης αναφέρει πως η πληρότητα των βασικών αναγκών των προσφύγων μπορεί να στοιχίσει στο κράτος 60 δισ.κορώνες (7 δισ. δολάρια) το 2016. Οι ιδιωτικοί οργανισμοί και οι κατά τόπου κυβερνήσεις θα ξοδέψουν δισεκατομμύρια περισσότερα. Εάν δεν σταματήσει η εισροή “μακροχρόνια το σύστημά μας θα καταρρεύσει”, όπως ανέφερε η ΥΠΕΞ Margot Wallström σε συνέντευξή της στην ημερήσια εφημερίδα της χώρας Dagens Nyheter.

To μέγεθος του προβλήματος είναι ξεκάθαρο στη Μάλμε, μία πόλη των 307.000 κατοίκων στο νότιο μέρος της Σουηδίας που έχει γίνει το κύριο μέρος εισροής των προσφύγων από τη Γερμανία ή τη Δανία. Τα τραίνα που φτάνουν στην πόλη αδειάζουν περίπου 300 με 400 πρόσφυγες κάθε εβδομάδα. Εθελοντές του Ερυθρού Σταυρού τους οδηγούν σε μία σειρά από τρέιλερ απέναντι όπου τους προσφέρεται φαγητό, ρούχα και άλλες υπηρεσίες, πριν επιβιβαστούν σε λεωφορεία προς το κέντρο Μετανάστευσης.

Ο Σύρος Abdul Rahim al Gor αναφέρει πως έφυγε από τη Συρία, όταν η πόλη του, κοντά στο Αleppo βομβαρδίστηκε πολλάκις. O ίδιος περιγράφει ένα οδυνηρό ταξίδι δύο εβδομάδων στη Μεσόγειο, και δυο εβδομάδες σε ελληνικό κέντρο κράτησης υπό άθλιες συνθήκες. Ο ίδιος αναφέρει πως σύντομα θα έρθουν στη χώρα η γυναίκα και τα τέσσερα παιδιά του. Όταν καταφέρει να αποκτήσει άδεια μόνιμης κατοικίας τότε θα έχει το δικαίωμα να τους φέρει στη Σουηδία. “Πολλοί φίλοι έχουν ήδη έρθει εδώ με τις οικογένειές τους, και νιώθουν ασφαλείς”, αναφέρει.

Ο al Gor και οι συγγενείς του θα προστεθούν στις χιλιάδες που αναζητούν άσυλο και οι οποίοι στεγάζονται προσωρινά μέσα και κοντά στο Μάλμε, σε γυμναστήρια, κατασκηνώσεις και σύντομα, σε μία πόλη με τέντες κοντά σε μία στρατιωτική βάση. Η κυβέρνηση της πόλης επίσης προσέχει και πάνω από 1.700 πρόσφυγες κάτω των 18 που έχουν έρθει χωρίς συνοδεία.

Η εύρεση κρεβατιών και φαγητού είναι το πρώτο, μόλις, πρόβλημα. Η Σουηδία έχει δυσκολία στην ενσωμάτωση των προσφύγων, ιδιαίτερα αυτών χωρίς εξειδίκευση. Τα ποσοστά ανεργίας σε Σουηδούς που έχουν γεννηθεί εκτός της χώρας είναι πάνω από το 16%, σε σχέση με το 6,5% των γηγενών. Ένας μέσος όρος δείχνει πως οι πρόσφυγες χρειάζονται περίπου επτά χρόνια για να αυτοσυντηρηθούν. Πολλοί δεν το καταφέρνουν ποτέ.

Στη Μάλμε, μία βιομηχανία από startups βοηθά στην δημιουργία 10.000 νέων θέσεων εργασίας κάθε χρόνο. Παρόλα αυτά, η ανεργία παραμένει πάνω από το 15% λόγω των προσφύγων και μεταναστών από το Αφγανιστάν, τη Σομαλία και άλλες χώρες που δεν έχουν την ικανότητα της γλώσσας και της μάθησης. Επίσης, δεν υπάρχουν δουλειές στο βασικό κατώτατο μισθό όπως στη Δανία. Η Σουηδία δεν έχει επίσημο κατώτατο μισθό. Οι μισθοί διαπραγματεύονται μεταξύ των εργοδοτών και των συνδικάτων.

Παρόλα αυτά, μερικοί πρόσφυγες με μόρφωση, όπως η Rama Yousef, απόφοιτος πανεπιστημίου, που κατέφτασε από τη Συρία το 2013, πέρασε πέντε μήνες εντατικών μαθημάτων Σουηδικών, και μετά μπήκε σε πρόγραμμα του Πανεπιστημίου της Στοκχόλμης που βοηθά τους πρόσφυγες με μόρφωση να βρουν εργασία.