Πολυτελείς επαύλεις στη The Bishops Avenue στο βόρειο Λονδίνο, γνωστή ως «Billionaire’s Row», φέρονται να συνδέονται με ένα διεθνές δίκτυο εταιρειών που εκτείνεται από την Τεχεράνη έως το Ντουμπάι και τη Φρανκφούρτη. Μέσω εταιρειών-βιτρινών, η ιδιοκτησία τους καταλήγει, σύμφωνα με πηγές, στον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, δεύτερο γιο του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν και έναν από τους πιο ισχυρούς άνδρες της Μέσης Ανατολής.
Ο 56χρονος κληρικός, που θεωρείται πιθανός διάδοχος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, φέρεται να ελέγχει ένα εκτεταμένο επενδυτικό δίκτυο, χωρίς να εμφανίζεται επίσημα ως ιδιοκτήτης. Πηγές αναφέρουν ότι έχει άμεση εμπλοκή σε συναλλαγές που χρονολογούνται τουλάχιστον από το 2011.
Σύμφωνα με πηγές, η οικονομική δραστηριότητα του Μοτζταμπά Χαμενεΐ εκτείνεται από τη ναυτιλία στον Περσικό Κόλπο έως ελβετικούς τραπεζικούς λογαριασμούς και ακίνητα πολυτελείας στο Ηνωμένο Βασίλειο, συνολικής αξίας άνω των 138 εκατομμυρίων δολαρίων. Μέσω δικτύου εταιρειών, φέρεται να διοχέτευσε στις δυτικές αγορές κεφάλαια που, κατά ορισμένες εκτιμήσεις, ανέρχονται σε δισεκατομμύρια δολάρια, παρά τις αμερικανικές κυρώσεις που του επιβλήθηκαν το 2019.
Το χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνει ακίνητα και ξενοδοχεία υψηλής αξίας στο Λονδίνο, το Ντουμπάι και ευρωπαϊκές πόλεις, συνολικής αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων. Τα κεφάλαια διακινήθηκαν μέσω τραπεζών στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ελβετία, το Λιχτενστάιν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και προέρχονταν κυρίως από πωλήσεις ιρανικού πετρελαίου, σύμφωνα με έγγραφα που εξέτασε το Bloomberg.
Κανένα από τα έγγραφα που εξέτασε το Bloomberg δεν αναφέρει περιουσιακά στοιχεία υπό την ιδιοκτησία του Μοτζταμπά Χαμενεΐ. Αντιθέτως, πλήθος αγορών φαίνεται να έχει πραγματοποιηθεί στο όνομα του Ιρανού επιχειρηματία Αλί Ανσάρι, ο οποίος έχει τεθεί υπό βρετανικές κυρώσεις τον Οκτώβριο.
Τα κρατικά μέσα του Ιράν παρουσιάζουν τον Ανώτατο Ηγέτη και την οικογένειά του — μέλη της επανάστασης που ανέτρεψε τον μονάρχη το 1979 υπέρ των φτωχών και του Ισλάμ — ως αυστηρά και ευσεβή. Παρ’ όλα αυτά, η κρυφή περιουσία του Μοτζταμπά Χαμενεΐ έρχεται σε αντίθεση με αυτή την εικόνα. Παράλληλα, το Ιράν αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα φτώχειας και κοινωνικής αναταραχής, με εκτεταμένες διαδηλώσεις φέτος και χιλιάδες θανάτους, γεγονότα που έχουν ενισχύσει τη στήριξη για την ανατρεπόμενη μοναρχία.
Η κοινωνική οργή στρέφεται συχνά κατά των «agazadeh» — όπως αποκαλούν με υποτιμητικό τρόπο τα παιδιά των ισχυρών και πλούσιων οικογενειών, κατηγορούμενα ότι συγκεντρώνουν τεράστιο πλούτο μέσω των διασυνδέσεων των γονέων τους.
Μια έρευνα διάρκειας ενός έτους από το Bloomberg News αποκαλύπτει ότι η οικονομική επιρροή της οικογένειας Χαμενεΐ εκτείνεται πέρα από τα σύνορα της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η έρευνα βασίστηκε σε συνεντεύξεις με άτομα που γνωρίζουν για τις συναλλαγές του Μοτζταμπά Χαμενεΐ και σε εξέταση εγγράφων ακινήτων, επιχειρηματικών συμφωνιών και τραπεζικών μεταφορών. Σύμφωνα με δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών, ο Αλί Ανσάρι έπαιξε κεντρικό ρόλο σε αυτές τις οικονομικές δραστηριότητες.
Ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ, ισχυρή φιγούρα πίσω από τα παρασκήνια του ιρανικού πολιτικού συστήματος και με στενούς δεσμούς με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), έχει αποφύγει τα φώτα της δημοσιότητας, παρά την αυξανόμενη επιρροή του και τη συζήτηση για το ποιος θα διαδεχθεί τον 86χρονο πατέρα του ως Ανώτατο Ηγέτη. Η συζήτηση για τη διαδοχή εμφανίζεται σε μια στιγμή στρατηγικής αδυναμίας της Τεχεράνης, λόγω της πληγείσας οικονομίας από κυρώσεις, των περσινών ισραηλινών και αμερικανικών επιθέσεων και της διάβρωσης των περιφερειακών της συμμάχων μετά τον πόλεμο στη Γάζα.
Το χαρτοφυλάκιο επενδύσεων του Μοτζταμπά Χαμενεΐ στο εξωτερικό δείχνει πώς η ιρανική ελίτ μετέφερε κεφάλαια παρά τις αυστηρές κυρώσεις για την υποστήριξη ένοπλων ομάδων που η Δύση και το Ισραήλ θεωρούν απειλή. Παρά την πίεση από τις κυρώσεις, κενά στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα επέτρεψαν την ανάπτυξη παράνομων δικτύων, ενώ η πίεση προς το Ιράν αυξήθηκε καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, απείλησε στρατιωτικά το Ιράν λόγω του πυρηνικού προγράμματος που αναπτύσσει.
«Ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ κατέχει σημαντικά μερίδια και ουσιαστικό έλεγχο σε πολλές εταιρείες στο Ιράν και το εξωτερικό», λέει ο Φαρζίν Ναντίμι, ερευνητής στο Ινστιτούτο Πολιτικής της Εγγύς Ανατολής. «Ο Αλί Ανσάρι διαχειρίζεται λογαριασμούς εκ μέρους του Χαμενεΐ, καθιστώντας τον έναν από τους πιο επιδραστικούς ολιγάρχες της χώρας».
Μέσω του δικηγόρου του, ο Ανσάρι δήλωσε ότι αρνείται οποιαδήποτε οικονομική ή προσωπική σχέση με τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ και προτίθεται να αμφισβητήσει τις κυρώσεις που του επέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο. Ο Χαμενεΐ δεν απάντησε στα αιτήματα για σχόλια που στάλθηκαν στις 12 Ιανουαρίου μέσω του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών και των πρεσβειών της χώρας στα ΗΑΕ και στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Το Υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν απάντησαν σε αιτήματα για σχόλια, ενώ το Υπουργείο Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου δήλωσε ότι δεν αποκαλύπτει πληροφορίες για μεμονωμένες υποθέσεις.
Ο Αλί Ανσάρι, 57 ετών, μεγιστάνας του κατασκευαστικού κλάδου, περιγράφεται από τις βρετανικές αρχές ως «διεφθαρμένος Ιρανός τραπεζίτης και επιχειρηματίας» και του έχουν επιβληθεί κυρώσεις για οικονομική υποστήριξη του IRGC, του στρατιωτικού κλάδου που υπάγεται στον Ανώτατο Ηγέτη.
Προερχόμενος από οικογένεια εργατικής τάξης στη βορειοδυτική Τεχεράνη, ανέπτυξε εκτεταμένο επιχειρηματικό δίκτυο, που περιλαμβάνει το πολυτελές Iran Mall, μεγάλες χονδρικές αγορές και την πρώην τράπεζα Ayandeh Bank, καθιστώντας τον έναν από τους σημαντικότερους μεγιστάνες του ιδιωτικού τομέα του Ιράν.
Η οικογένεια μετακόμισε στην Τεχεράνη γύρω στο 1979, και ο πατέρας του συνεργάστηκε με το γραφείο του Χαμενεΐ σε ανακαινίσεις θρησκευτικών χώρων, αποκτώντας επαφές με ανώτερους κληρικούς συμπεριλαμβανομένων μελών του στενού κύκλου του Χαμενεΐ, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν το θέμα.
Στα τέλη της δεκαετίας του 1980 όταν ο πόλεμος μεταξύ Ιράν και Ιράκ ερχόταν στο τέλος του, ο Ανσάρι υπηρέτησε στο στρατό και γνώρισε τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, ο πατέρας του οποίου ήταν τότε πρόεδρος του Ιράν. Ο Ανσάρι εξασφάλισε κρατικές συμβάσεις και άδειες εισαγωγής, αναπτύσσοντας επιχειρήσεις κατασκευών, μεταφορών και πετροχημικών, που χρησίμευαν για μεταφορά κεφαλαίων στο εξωτερικό.
Στη δεκαετία του 1990 και στις αρχές της δεκαετίας του 2000, ο Ανσάρι ήταν γνωστός ως ανερχόμενος βιομήχανος στην Τεχεράνη. Το 2009 ίδρυσε την TAT Bank, που ξεκίνησε την κατασκευή του πολυτελούς εμπορικού κέντρου Iran Mall. Το 2013 μια συγχώνευση μετέτρεψε την TAT Bank σε Ayandeh Bank, η οποία κατέρρευσε το 2025, βυθισμένη σε χρέη και κατηγορίες για αμφιλεγόμενες οικονομικές πρακτικές. Ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ φέρεται να είχε κεντρικό ρόλο στις δραστηριότητες της τράπεζας και του εμπορικού κέντρου, ενώ ο Ανσάρι ήταν κύριος μέτοχος της Ayandeh Bank.
Σύμφωνα με τις πηγές, ο Ανσάρι συναντιόταν ιδιωτικά με τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ και χρησιμοποιούσε το γραφείο της Ayandeh για εμπιστευτικές συνομιλίες, ενώ παράλληλα ανέλαβε τον ρόλο χρηματοοικονομικού διαμεσολαβητή του Χαμενεΐ στο εξωτερικό, δημιουργώντας τραπεζικές σχέσεις σε Ευρώπη και ΗΑΕ, διοχετεύοντας έσοδα από εξαγωγές πετρελαίου μέσω εταιρειών όπως η Ziba Leisure Ltd., Birch Ventures Ltd. (Isle of Man), A&A Leisure Ltd. και οντοτήτων στα ΗΑΕ όπως η Midas Oil Industries FZC και Midas Oil Trading DMCC.
Παρά το γεγονός ότι η κρατική National Iranian Oil Company διαχειρίζεται τις πωλήσεις αργού πετρελαίου, οι κυρώσεις οδήγησαν μεγάλο μέρος του εμπορίου σε αδιαφανείς διαύλους που περιλαμβάνουν εταιρείες-βιτρίνες, μεσάζοντες και άτυπους εμπόρους.
Σύμφωνα με μηνύματα SWIFT που εξέτασε το Bloomberg, πολλές μεταφορές χρημάτων έγιναν μέσω της Abu Dhabi Islamic Bank (ADIB) προς την Ziba Leisure Ltd., που ιδρύθηκε το 2014 με διευθυντές τον Ανσάρι και τον Μόρις Μασάλι, έναν Ιρανό υπηκόο με βρετανική υπηκοότητα, πριν από την επιβολή κυρώσεων σε Χαμενεΐ και Ανσάρι.
Η ADIB δήλωσε ότι οι εταιρείες δεν είναι πελάτες της και λειτουργεί υπό αυστηρή ρυθμιστική εποπτεία.
Το 2016, ο Ανσάρι απέκτησε κυπριακό διαβατήριο, που του επέτρεψε να ανοίξει νέους τραπεζικούς λογαριασμούς και εταιρείες στην Ευρώπη και να αποκρύψει τους πολιτικούς του δεσμούς με το Ιράν. Έγγραφα που εξέτασε το Bloomberg δείχνουν ότι αξιωματούχοι στην Κύπρο συζήτησαν εάν θα ανακαλούσαν την υπηκοότητά του, εν μέσω ελέγχου των δεσμών του με το IRGC και τον Χαμενεΐ. Το Υπουργείο Εσωτερικών αρνήθηκε να σχολιάσει αν το διαβατήριο έχει ανακληθεί, αλλά επιβεβαίωσε ότι η υπόθεση εξετάζεται.
«Κατάχρηση του συστήματός μας»
Ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν ηγείται μιας από τις πλουσιότερες οργανώσεις της χώρας, γνωστής ως «Εκτέλεση της Διαταγής του Ιμάμη Χομεϊνί», γνωστή και ως «SETAD». Δημιουργήθηκε μετά την επανάσταση με κατάσχεση χιλιάδων ακινήτων και διαχειρίζεται περιουσιακά στοιχεία, εμπορικές συμμετοχές και φιλανθρωπικά ιδρύματα αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων. Είναι ένας από τους μεγαλύτερους κρατικούς ομίλους στη Μέση Ανατολή, και δραστηριοποιείται σε τομείς όπως οι ασφάλειες, η ενέργεια και οι τηλεπικοινωνίες.
Οι επενδύσεις του Μοτζταμπά Χαμενεΐ στο εξωτερικό είναι λιγότερες και ο σκοπός τους δεν είναι ακόμα σαφής. Αν προορίζονταν για οικονομική ασφάλεια της οικογένειας σε περίπτωση κρίσης ή ανάγκης φυγής από το Ιράν, οι κυρώσεις του Ηνωμένου Βασιλείου στον Ανσάρι και το πάγωμα των περιουσιακών του στοιχείων εμποδίζουν την αξιοποίησή τους.
Το Bloomberg εντόπισε πάνω από δώδεκα ιδιοκτησίες στο Λονδίνο που συνδέονται με το δίκτυο. Μία στην οδό The Bishops Avenue ανήκει στον Ανσάρι. Άλλες ανήκουν στην Birch Ventures, με τον Ανσάρι ως μοναδικό ενεργό πραγματικό δικαιούχο σύμφωνα με το UK Companies House.
«Είναι όλο και πιο ξεκάθαρο ότι άτομα που σχετίζονται με τους πολιτικούς ηγέτες του Ιράν επενδύουν σημαντικά στην αγορά ακινήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο, η οποία δεν έπρεπε να χρησιμεύει ως θυρίδα ασφαλείας για όσους χρηματοδοτούν καταπιεστικά καθεστώτα», λέει ο Μπεν Κόουντοκ, ανώτερος υπεύθυνος ερευνών της Transparency International UK.
Φωτογραφίες από την κηδεία του πατέρα του Ανσάρι τον Ιούνιο του 2025 δείχνουν τη στενή σχέση της οικογένειας με την ιρανική ηγεσία, καθώς αρκετοί παρευρισκόμενοι ήταν μέλη της οικογένειας και βετεράνοι σύμβουλοι του Ανώτατου Ηγέτη.
Η χρεοκοπία της τράπεζας Ayandeh ανανέωσε την κριτική προς τον Ανσάρι από ορισμένους συντηρητικούς πολιτικούς, οι οποίοι τον κατηγορούν για κακή διαχείριση των χρημάτων και των δανείων της τράπεζας, με αποτέλεσμα τον Οκτώβριο ο βουλευτής Αμίρ-Χοσεΐν Σαμπέτι προέτρεψε τη δικαιοσύνη να υποχρεώσει τον Ανσάρι να καλύψει τις οικονομικές απώλειες της τράπεζας, σύμφωνα με το Islamic Republic News Agency.
Το δίκτυο του Ανσάρι περιλαμβάνει πολυτελή ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη και τη Μαγιόρκα. Επιπλέον, το 2020 πωλήθηκε ένα ρετιρέ στο Τορόντο για 7,7 εκατομμύρια δολάρια, ενώ το 2023 πωλήθηκε μέρος ενός ακινήτου στο Παρίσι.
«Η ιρανική κυβέρνηση προσπαθεί να εδραιώσει τη θέση της στο χρηματοοικονομικό σύστημα της Γερμανίας», λέει η Νάργκες Εσκαντάρι-Γκρούνμπεργκ, αναπληρώτρια δήμαρχος της Φρανκφούρτης, η οποία γεννήθηκε στην Τεχεράνη και είναι ένθερμη επικριτής της Ισλαμικής Δημοκρατίας. «Κάνουν κατάχρηση του συστήματός μας», πρόσθεσε.
Ένα από τα ξενοδοχεία του δικτύου, το Hilton Frankfurt Gravenbruch στη Φρανκφούρτη, ιδιοκτησίας της Allsco Gravenbruch Hotelbetriebsgesellschaft mbH από το 2011, υιοθέτησε την επωνυμία Hilton το 2024.
Ο Μόρις Μασάλι είναι διευθυντής της Allsco Gravenbruch, ενώ παλαιότερα ο ίδιος, αλλά και ο Ανσάρι κατείχαν διοικητικούς ρόλους σε άλλες εταιρείες, όπως η Veritas Reales Investment Ltd. και η A&A Leisure, η οποία διαλύθηκε το 2024.
Σύμφωνα με έγγραφα που εξέτασε το Bloomberg, η Ziba Leisure, με διευθυντές τους Μασάλι και Ανσάρι, ήταν ο μοναδικός μέτοχος της Allsco Gravenbruch. Αν και η ιδιοκτησιακή δομή άλλαξε τουλάχιστον δύο φορές τον τελευταίο χρόνο, ο Μασάλι παραμένει διευθυντής.
Η Hilton αρνήθηκε να απαντήσει σε αιτήματα για σχολιασμό.
Σε γραπτή δήλωση προς το Bloomberg, ο Μασάλι ανέφερε ότι η σχέση του με τον Ανσάρι «περιοριζόταν στην παροχή νομικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών». Ο ίδιος διευκρίνισε ότι δεν έχει καμία σχέση με τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ και ότι, όσο γνωρίζει, δεν συμμετέχει σε καμία επιχειρηματική δραστηριότητα του Χαμενεΐ.
Ο Χαμενεΐ και ο Ανσάρι δεν απάντησαν σε σχετικές ερωτήσεις σχετικά με οποιαδήποτε από τις ονομαζόμενες οντότητες.
Σύμφωνα με έναν Ευρωπαίο αξιωματούχο που ασχολείται με έρευνες για ξέπλυμα χρήματος, «το πάγωμα των περιουσιακών στοιχείων του Ανσάρι από το Ηνωμένο Βασίλειο ενδέχεται να οδηγήσει σε αναγκαστική πώληση ευρωπαϊκών περιουσιακών στοιχείων του δικτύου, εφόσον επιβληθούν κυρώσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση».
Η αναπληρώτρια δήμαρχος της Φρανκφούρτης, Νάργκες Εσκαντάρι-Γκρούνμπεργκ, κάλεσε τη γερμανική κυβέρνηση να δράσει πιο αποφασιστικά, δηλώνοντας ύστερα από τις αιματηρές διαμαρτυρίες ότι «οι εταιρείες και οι συνεργάτες του ιρανικού καθεστώτος πρέπει να τιμωρηθούν».
Διαβάστε ακόμη:
Τέλος τα εικονικά τιμολόγια – Έρχεται real time παρακολούθηση του ΦΠΑ
Generation Z: Θέλει ποιότητα στην εργασία, αλλά όχι οικογένεια
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.