Οι βιομηχανίες σε ολόκληρο τον κόσμο αντιμετωπίζουν ολοένα μεγαλύτερη πίεση στην προμήθεια ενός κρίσιμου μετάλλου που χρησιμοποιείται τόσο σε οπλικά συστήματα όσο και σε ημιαγωγούς, καθώς οι περιορισμοί εξαγωγών της Κίνας και η αυξανόμενη στρατιωτική ζήτηση ωθούν τις τιμές σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.
Το βολφράμιο, ένα εξαιρετικά πυκνό μέταλλο που αποτελεί βασικό συστατικό σε εξοπλισμό γεωτρήσεων αλλά και σε διατρητικά όπλα θωράκισης, έχει υπερδιπλασιάσει την αξία του μέσα στο έτος, σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό δείκτη αναφοράς APT της Fastmarkets.
Στα 2.250 δολάρια ανά μονάδα μετρικού τόνου, οι τιμές έχουν αυξηθεί κατά 557% από τότε που το Πεκίνο πρόσθεσε ορισμένα προϊόντα βολφραμίου στη λίστα ελέγχου εξαγωγών τον Φεβρουάριο του περασμένου έτους, στο πλαίσιο εμπορικής διαμάχης με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η άνοδος των τιμών επιταχύνθηκε τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς οι αγοραστές εξαντλούν τα αποθέματά τους και ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ενισχύει τις ανησυχίες για αυξημένη στρατιωτική ζήτηση.
«Στα 12 χρόνια που εργάζομαι στον χώρο των εμπορευμάτων και έχω ασχοληθεί με πολλά σπάνια και ιδιαίτερα μέταλλα, δεν έχω δει ποτέ μια αγορά τόσο σφιχτή όσο αυτή του βολφραμίου σήμερα, ίσως μόνο το λίθιο το 2021», υποστήριξε ο Τζορτζ Χέπελ, αντιπρόεδρος έρευνας εμπορευμάτων στη BMO Capital Markets. «Δεν πρόκειται για περίπτωση όπως το λίθιο, όπου υπήρχε ένα τεράστιο pipeline έργων που μπορούσαν να τεθούν σε λειτουργία».
Οι κατασκευαστές αναζητούν εναλλακτικές πηγές προμήθειας από τότε που η Κίνα, η οποία κυριαρχεί στην παγκόσμια παραγωγή, περιόρισε τις εξαγωγές. Οι κινεζικές αποστολές προϊόντων βολφραμίου που υπόκεινται σε περιορισμούς μειώθηκαν περίπου κατά 40% πέρυσι, σύμφωνα με την Project Blue, ερευνητική και συμβουλευτική εταιρεία με έδρα το Λονδίνο που ειδικεύεται στα κρίσιμα ορυκτά και στις αλυσίδες εφοδιασμού της ενεργειακής μετάβασης.
Η πίεση στην αγορά υπογραμμίζει γιατί οι δυτικές κυβερνήσεις επιχειρούν να μειώσουν την εξάρτηση από την Κίνα για κρίσιμες πρώτες ύλες, έναν μοχλό πίεσης που το Πεκίνο έχει αξιοποιήσει σε εμπορικές και τεχνολογικές αντιπαραθέσεις.
«Η βιομηχανική βάση ψάχνει απελπισμένη για το συγκεκριμένο μέταλλο», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Almonty Industries, Λιούις Μπλακ. Η εταιρεία του προγραμματίζει τελετή την Τρίτη για την επανεκκίνηση εμπορικής παραγωγής σε ορυχείο στη Νότια Κορέα που είχε παραμείνει ανενεργό, ενώ παράλληλα επιδιώκει να αναπτύξει το πρώτο ορυχείο βολφραμίου στις Ηνωμένες Πολιτείες εδώ και μια δεκαετία.
Ο Μπλακ ανέφερε ότι οι αμερικανικές αρχές επικοινώνησαν με την Almonty τον περασμένο μήνα για την άμεση διαθεσιμότητα υλικού.
Σχεδόν το μισό της παραγωγής από τη Νότια Κορέα προορίζεται για την Πενσιλβάνια, όπου χρησιμοποιείται στην παραγωγή πυρομαχικών.
Η άνοδος των τιμών επιταχύνθηκε καθώς οι χρήστες εξάντλησαν τα αποθέματά τους και οι περιορισμοί εξαγωγών επέτρεψαν στις τιμές — οι οποίες προηγουμένως συγκρατούνταν από κινεζικές επιδοτήσεις — να αντανακλούν περισσότερο τις πραγματικές συνθήκες προσφοράς και ζήτησης, εξήγησε ο ίδιος.
«Δεν έχουμε ξαναβρεθεί σε μια κατάσταση όπου η αγορά καθορίζει πραγματικά την τιμή», πρόσθεσε. «Άρα δεν γνωρίζουμε ακόμη πού θα σταθεροποιηθεί».
Παρά τη στρατηγική του σημασία, το βολφράμιο παραμένει μια σχετικά μικρή αγορά. Η Project Blue εκτιμά ότι η αξία της θα φθάσει περίπου τα 16 δισ. δολάρια φέτος, περίπου το 5% της αγοράς χαλκού με τις σημερινές τιμές. Η αγορά είναι επίσης πολύ πιο αδιαφανής και λιγότερο ρευστή, καθώς το μέταλλο δεν διαπραγματεύεται σε μεγάλα χρηματιστήρια. Παρ’ όλα αυτά, η άνοδος των τιμών του το τελευταίο έτος ξεπερνά κατά πολύ εκείνη άλλων εμπορευμάτων όπως ο χρυσός ή το πετρέλαιο.
«Η τρέχουσα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή είναι ένας από τους παράγοντες που συμβάλλουν στην πρόσφατη άνοδο των τιμών», δήλωσε η ερευνήτρια της Project Blue, Ζανίν Λε Ρου.
Η κατανάλωση βολφραμίου που συνδέεται με στρατιωτικές εφαρμογές — συμπεριλαμβανομένης της χρήσης σε ελικόπτερα, μαχητικά αεροσκάφη και πυρομαχικά αναμένεται να αυξηθεί κατά 12% φέτος, ανέφερε η ίδια.
Κράματα βολφραμίου χρησιμοποιούνται συχνά σε εξαρτήματα πυραύλων και σε αντίβαρα αεροσκαφών και ελικοπτέρων, επειδή η υψηλή πυκνότητά τους επιτρέπει στα βλήματα να διατηρούν την ορμή τους και να διαπερνούν θωράκιση. Το μέταλλο χρησιμοποιείται επίσης σε βλήματα πυροβολικού, χειροβομβίδες και θωρακισμένα οχήματα.
Όπως συμβαίνει με πολλά κρίσιμα ορυκτά και στοιχεία σπάνιων γαιών, η Κίνα κατέστη κυρίαρχος παραγωγός τις τελευταίες δεκαετίες. Σε αντίθεση όμως με πολλές άλλες πρώτες ύλες, η χώρα διαθέτει και τα μεγαλύτερα αποθέματα βολφραμίου.
Σύμφωνα με την Υπηρεσία Γεωλογικών Ερευνών των ΗΠΑ, η Κίνα αντιπροσώπευε το 79% της παγκόσμιας παραγωγής από ορυχεία πέρυσι, που ανήλθε σε περίπου 85.000 μετρικούς τόνους.
Στο πλαίσιο της ανάπτυξης εγχώριων αλυσίδων εφοδιασμού, το Πεκίνο εστίασε στη διασφάλιση φθηνών πρώτων υλών για τη στήριξη της προηγμένης μεταποίησης. Η κρατική αυτή στήριξη βοήθησε την Κίνα να κυριαρχήσει στην παγκόσμια προσφορά, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν εξορύξει βολφράμιο σε εμπορική κλίμακα από το 2015. Έτσι, οι βιομηχανίες των ΗΠΑ και της Ευρώπης εξαρτήθηκαν σε μεγάλο βαθμό από τις φθηνές κινεζικές εισαγωγές.
Καθώς η κυβέρνηση του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ εντείνει τις προσπάθειες για μείωση της εξάρτησης από κινεζικές αλυσίδες εφοδιασμού, το βολφράμιο έχει μετατραπεί σε ένα ακόμη μέταλλο που βρίσκεται στο επίκεντρο γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Η εξορυκτική δραστηριότητα στην Κίνα έχει μειωθεί σε σχέση με τα επίπεδα πριν από μια δεκαετία, λόγω της επιδείνωσης της ποιότητας των κοιτασμάτων και πιο πρόσφατα εξαιτίας αυστηρότερων ποσοστώσεων εξόρυξης που επέβαλαν οι αρχές. Ωστόσο, οι περσινοί περιορισμοί εξαγωγών δεν αποτελούσαν προσπάθεια διατήρησης των εγχώριων αποθεμάτων αλλά ένα γεωπολιτικό «χτύπημα κάτω από τη ζώνη», σχολίασε ο Ντέιβιντ Άργκαϊλ, συνιδρυτής της Arlington Innovation Partners.
Δεν υπάρχει γρήγορη λύση για τους περιορισμούς στην προσφορά. Η εξόρυξη θα μπορούσε να επεκταθεί στην Ισπανία, τη Βραζιλία, την Αυστραλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, όμως η νέα παραγωγή στη Δύση θα χρειαστεί περίπου δύο χρόνια για να φθάσει στην αγορά, υπό την προϋπόθεση ότι οι επενδυτές πιστεύουν πως οι υψηλές τιμές θα διατηρηθούν.
Ορισμένοι μεγάλοι καταναλωτές είναι εν μέρει προστατευμένοι από τα προβλήματα προμήθειας. Η εταιρεία εργαλείων καρβιδίου Ceratizit, θυγατρική του αυστριακού ομίλου Plansee, δήλωσε ότι περιορίζει τον κίνδυνο μέσω συλλογής και ανακύκλωσης απορριμμάτων μετάλλου. Αντίστοιχα, η σουηδική Sandvik διαθέτει εταιρεία που εξορύσσει και ανακυκλώνει βολφράμιο. Σύμφωνα με την USGS, τα ανακυκλωμένα υλικά συμβάλλουν στη μερική αντιστάθμιση της έλλειψης πρωτογενούς παραγωγής.
Η επίλυση της δομικής στενότητας στην αγορά θα απαιτήσει περισσότερα από την επανεκκίνηση ανενεργών ορυχείων στη Δύση. Θα εξαρτηθεί επίσης από αυξημένη παραγωγή στην Κίνα και μεγαλύτερη εξόρυξη μικρής κλίμακας διεθνώς. Οι υψηλές τιμές θα μπορούσαν να ενθαρρύνουν τη χρήση φθηνότερων υλικών, όπως ο μόλυβδος, σε ορισμένες εφαρμογές, περιορίζοντας τη ζήτηση, αν και το βολφράμιο συνήθως αντιπροσωπεύει μικρό μέρος του συνολικού κόστους ενός τελικού προϊόντος.
Οι τιμές θα μπορούσαν να αυξηθούν ακόμη περισσότερο λόγω της σπανιότητας της αγοράς και της περιορισμένης ρευστότητάς της, σημείωσε ο Άργκαϊλ, αν και εκτιμά ότι η σημερινή πίεση θα είναι προσωρινή. «Έχουμε μπροστά μας ένα παράθυρο το πολύ 24 μηνών όπου η κατάσταση θα είναι απλώς ενοχλητική και δύσκολη».
Παρά τη στρατηγική σημασία του για την εθνική ασφάλεια, το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης για βολφράμιο προέρχεται από πιο καθημερινούς τομείς της οικονομίας. Περίπου το 60% της κατανάλωσης στις Ηνωμένες Πολιτείες αφορά εξαρτήματα από καρβίδιο που χρησιμοποιούνται σε κοπτικά εργαλεία και εφαρμογές ανθεκτικές στη φθορά σε κλάδους όπως οι κατασκευές και η μεταλλουργία. Το μέταλλο χρησιμοποιείται επίσης σε κράματα αεροδιαστημικής και σε χημικές εφαρμογές.
Ωστόσο, η αύξηση των αμυντικών δαπανών επιτείνει περαιτέρω τη στενότητα της αγοράς. «Ο πόλεμος στο Ιράν υπενθυμίζει με τον πιο έντονο τρόπο πόσο εξαρτημένος είναι ο πόλεμος του 21ου αιώνα από τα μέταλλα», δήλωσε ο Χέπελ της BMO. «Εκατοντάδες και χιλιάδες drones, εκατοντάδες και χιλιάδες πύραυλοι και συστήματα που τα αναχαιτίζουν. Το βολφράμιο παίζει τεράστιο ρόλο σε όλα αυτά».
Διαβάστε ακόμη
Κρίση στη Μέση Ανατολή: Πέντε ερωτήματα για τα επόμενα βήματα της ΕΚΤ
Nvidia: Προβλέπει έσοδα 1 τρισ. δολαρίων από τσιπ τεχνητής νοημοσύνης έως το 2027
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.