Η πρόσφατη οικονομική δήλωση (πόθεν έσχες) του Ντόναλντ Τραμπ έχει μπει στο «μικροσκόπιο» λόγω της εντυπωσιακής της κλίμακας: 3.711 συναλλαγές, σχεδόν εξ ολοκλήρου σε μετοχές αμερικανικών εταιρειών, συμπεριλαμβανομένων πολλών των οποίων η πορεία μπορεί να επηρεαστεί άμεσα από την ομοσπονδιακή πολιτική.
Συνολικά, σύμφωνα με ανάλυση του Bloomberg, οι κινήσεις αυτές συνιστούν μια πρωτοφανή έξαρση χρηματιστηριακής δραστηριότητας από εν ενεργεία πρόεδρο, η οποία έχει προκαλέσει το ενδιαφέρον των μικροεπενδυτών, αλλά και τις προειδοποιήσεις των επικριτών του για πιθανή κατάχρηση εσωτερικής πληροφόρησης (insider trading).
Ωστόσο, μια προσεκτική εξέταση των συναλλαγών, σε συνδυασμό με συνεντεύξεις ειδικών σε θέματα επενδύσεων, αποκαλύπτει ένα τόσο πολυεπίπεδο προφίλ συναλλαγών που δεν επιδέχεται εύκολα μια μονοδιάστατη ερμηνεία. Τα μοτίβα φέρουν τα χαρακτηριστικά αλληλοκαλυπτόμενων στρατηγικών διαχείρισης χαρτοφυλακίου –συχνά βασισμένων σε χρηματιστηριακούς δείκτες και σε μεγάλο βαθμό πιθανότατα αυτοματοποιημένων– οι οποίες είναι δύσκολο να διαχωριστούν.
Σε μεγάλο βαθμό, η εικόνα αυτή ταυτίζεται με την επίσημη εξήγηση που έδωσε ο Όμιλος Τραμπ (Trump Organization). Σύμφωνα με τον Όμιλο, τα περιουσιακά στοιχεία του προέδρου τελούν υπό την ανεξάρτητη διαχείριση τρίτων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, τα οποία ελέγχουν όλες τις επενδυτικές αποφάσεις, συμπεριλαμβανομένης της κατανομής παγίων, των συναλλαγών, της αναδιαρθρωτικής εξισορρόπησης (rebalancing) και της διαχείρισης του χαρτοφυλακίου. Οι συναλλαγές εκτελούνται μέσω «αυτοματοποιημένων χαρτοφυλακίων που βασίζονται σε μοντέλα και στρατηγικές άμεσης αντιγραφής δεικτών (direct indexing)», χωρίς καμία παρέμβαση από τον Τραμπ, την οικογένειά του ή την εταιρεία του. Την Τρίτη, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς χαρακτήρισε «παράλογη» την ιδέα ότι ο πρόεδρος προέβαινε σε χρηματιστηριακές πράξεις μέσα από το Οβάλ Γραφείο.
Όταν τους ζητήθηκε κάποιο σχόλιο, οι αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου παρέπεμψαν το Bloomberg News πίσω στον Όμιλο Τραμπ.
«Αυτό είναι το εγγενές πρόβλημα με έναν πρόεδρο που κατέχει μετοχές και μεμονωμένες εταιρείες: ο κόσμος θα υποθέτει πάντα ότι κάνει επενδύσεις που γνωρίζει εκ των προτέρων ότι θα είναι κερδοφόρες ή τις οποίες μπορεί να επηρεάσει», δήλωσε ο Κέντρικ Πέιν, γενικός σύμβουλος του Campaign Legal Center, το οποίο υποστηρίζει τη νομοθεσία για την απαγόρευση των χρηματιστηριακών συναλλαγών από μέλη του Κογκρέσου. «Δεν θα έπρεπε να υπάρχει ούτε καν η υπόνοια ότι ο πρόεδρος χρησιμοποιεί τη θέση του για προσωπικό οικονομικό όφελος».
Οι επικριτές του Τραμπ έσπευσαν να συνδέσουν συγκεκριμένες συναλλαγές με δημόσιες ενέργειες και δηλώσεις του προέδρου. Η Ελίζαμπεθ Γουόρεν, Δημοκρατική γερουσιαστής από τη Μασαχουσέτη, κατήγγειλε «συναλλαγές σε εταιρείες τις οποίες η κυβέρνηση Τραμπ επηρέασε με τις δικές της πολιτικές», αναφέροντας ενδεικτικά την αγορά μετοχών της Nvidia ύψους 1 εκατ. δολαρίων, λίγο πριν εγκριθεί η πώληση προηγμένων ημιαγωγών (chips) στην Κίνα. «Αυτό που κάνει ο Τραμπ θα έπρεπε να είναι παράνομο», δήλωσε σε βίντεο στον ιστότοπό της.
Ενδείξεις για φορολογικές στρατηγικές
Η δημοσιοποιημένη επενδυτική δραστηριότητα παρουσιάζει τεράστια αύξηση σε σύγκριση με μια τυπική δήλωση του Τραμπ, η οποία συνήθως περιλαμβάνει μερικές εκατοντάδες συναλλαγές. Περισσότερες από 2.000 από αυτές τις πράξεις πραγματοποιήθηκαν τον Μάρτιο, καθώς ο πόλεμος με το Ιράν εκτίναξε τη μεταβλητότητα στις αγορές.
Ο μεγάλος αριθμός των συναλλαγών και το εύρος τους –που καλύπτει εκατοντάδες τίτλους με σχετικά μικρού ύψους εντολές– παραπέμπει σε αυτοματοποιημένες διαδικασίες (αλγόριθμους) και όχι σε έναν διαχειριστή που λαμβάνει χιλιάδες ξεχωριστές αποφάσεις για κάθε εταιρεία ξεχωριστά. Ορισμένες μετοχές αγοράστηκαν και πουλήθηκαν περισσότερες από μία φορές μέσα στην ίδια ημέρα, γεγονός που ίσως υποδηλώνει ότι η δήλωση αποτελεί ενοποίηση παραπάνω από ενός λογαριασμών. Οι ειδικοί ανέφεραν επίσης ότι εντόπισαν ενδείξεις πώλησης μετοχών μετά από κακές αποδόσεις, κάτι που παραπέμπει σε συναλλαγές για φορολογικούς λόγους.
«Η κατοχύρωση φορολογικών απωλειών (tax-loss harvesting) είναι ίσως η πιο κοινή στρατηγική χαρτοφυλακίου που βλέπουμε σήμερα ανάμεσα σε επενδυτές υψηλής και πολύ υψηλής οικονομικής επιφάνειας», δήλωσε ο Σαμίρ Βασαβάντα, συνιδρυτής της Vise, μιας επενδυτικής πλατφόρμας με περιουσιακά στοιχεία ύψους περίπου 80 δισ. δολαρίων που προσφέρει εξατομικευμένες λύσεις δεικτών. «Θεωρούμε ότι η επενδυτική δραστηριότητα στη δήλωση 278-T του Προέδρου Τραμπ αποτελεί ένα πιθανό παράδειγμα του πώς μοιάζει αυτή η στρατηγική σε μεγάλη κλίμακα».
Ορισμένα στοιχεία ήταν συμβατά με την πρακτική του direct indexing (άμεση αντιγραφή δείκτη). Αυτό συμβαίνει όταν ένας επενδυτής κατέχει τις ίδιες τις μεμονωμένες μετοχές ενός δείκτη αντί για μερίδια ενός αμοιβαίου κεφαλαίου που κάνει το ίδιο, επιτρέποντάς του να «ρευστοποιεί» ζημιές πουλώντας τις μετοχές που υποχωρούν, ενώ παράλληλα συνεχίζει να ακολουθεί σε γενικές γραμμές τον δείκτη αναφοράς.
Πολλές από τις συναλλαγές πραγματοποιήθηκαν σε ημέρες αναδιάρθρωσης των μεγάλων δεικτών. Η δεύτερη ημέρα με τη μεγαλύτερη κινητικότητα ήταν η 23η Μαρτίου, συμπίπτοντας με το rebalancing των δεικτών S&P 500, 600, 400 και 100, καθώς και με την προσθήκη νέων μετοχών σε ορισμένους δείκτες αναφοράς FTSE Russell.
Οι μεμονωμένοι τίτλοι που περιλαμβάνονται στη δήλωση παρουσιάζουν επικάλυψη περίπου 90% με τα συστατικά στοιχεία του δείκτη Russell 3000, σημείωσε ο Βασαβάντα.
Όλα αυτά βοηθούν στο να εξηγηθεί η συγκέντρωση των συναλλαγών, όχι μόνο γύρω από την αναδιάρθρωση των δεικτών αλλά και σε ημέρες πτώσης της αγοράς, οι οποίες δημιουργούν ευκαιρίες για κατοχύρωση φορολογικών απωλειών. Η δήλωση δείχνει 155 πωλήσεις στις 12 Φεβρουαρίου και 124 πωλήσεις στις 18 Μαρτίου, ημέρες κατά τις οποίες ο S&P 500 υποχώρησε περισσότερο από 1%.
«Όταν διακρατάς εκατοντάδες ή χιλιάδες μεμονωμένες θέσεις και το σύστημα σκανάρει καθημερινά για ζημιές προς φορολογική αξιοποίηση, καταλήγεις με έναν τεράστιο όγκο συναλλαγών», εξήγησε ο Βασαβάντα.
Τα δεδομένα που δόθηκαν στη δημοσιότητα ήταν περιορισμένα, γεγονός που δυσκολεύει τους αναλυτές να καταλήξουν σε οριστικά συμπεράσματα. Η δήλωση εμφανίζει μόνο ευρέα κλιμάκια αξίας (bands) αντί για ακριβή μεγέθη συναλλαγών, δεν δείχνει το κέρδος ή τη ζημιά σε καμία θέση και δεν παρέχει ανάλυση της δραστηριότητας ανά λογαριασμό.
Ωστόσο, ορισμένα μοτίβα ξεχωρίζουν. Για παράδειγμα, τόσο τον Ιανουάριο όσο και τον Φεβρουάριο καταγράφεται κατακόρυφη αύξηση των συναλλαγών την ημέρα πριν από τη δημοσιοποίηση των στοιχείων για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ, ενώ τον Μάρτιο η δραστηριότητα ήταν αυξημένη τόσο την ημέρα της ανακοίνωσης όσο και την επομένη.
Αυτές θα μπορούσαν να είναι άσχετες, ημερολογιακές προσαρμογές χαρτοφυλακίου, ή ενέργειες ενός fund που είναι ευαίσθητο στα μακροοικονομικά δεδομένα ή τα επιτόκια. Μια έξαρση της δραστηριότητας πριν από τη συνεδρίαση της Federal Reserve τον Μάρτιο ενισχύει τη δεύτερη θεωρία.
Εν τω μεταξύ, από τις 3.711 δηλωθείσες συναλλαγές, οι περισσότερες από τις οποίες αφορούσαν αμερικανικές μετοχές, οι 625 χαρακτηρίστηκαν ως «αυτόβουλες» (unsolicited) – ένας όρος που αναφέρεται σε συναλλαγές που δεν ξεκίνησαν με πρωτοβουλία του χρηματιστή (broker).
Αυτές πραγματοποιήθηκαν σχεδόν όλες τον Μάρτιο, σημειώνοντας κατακόρυφη άνοδο την πρώτη ημέρα συνεδρίασης μετά την επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν. Στην πλειονότητά τους αφορούσαν αγορές και φαίνονται πιο αποσπασματικές σε σχέση με τις υπόλοιπες συστηματικές συναλλαγές της δήλωσης.
Εντυπωσιακός όγκος συναλλαγών
Αυτό που δείχνουν με βεβαιότητα τα στοιχεία είναι ένα ασυνήθιστα ενεργό επενδυτικό αποτύπωμα για έναν εν ενεργεία πρόεδρο, ο οποίος μπορεί να αλλάξει τις προοπτικές εταιρειών, κλάδων ή και ολόκληρης της αγοράς είτε με τις πολιτικές του είτε με τις δηλώσεις του. Οι προκάτοχοι του Τραμπ χρησιμοποιούσαν συχνά τυφλά καταπιστεύματα (blind trusts) ή ευρέως διαφοροποιημένα αμοιβαία κεφάλαια κατά τη διάρκεια της θητείας τους.
«Εάν η δουλειά σου είναι να προβλέπεις την ανάθεση κρατικών συμβάσεων, για παράδειγμα, τότε ίσως υπάρχουν κάποιες χρήσιμες πληροφορίες κρυμμένες σε αυτού του είδους τις δηλώσεις», δήλωσε ο Γουίλιαμ Κάσιντι, επίκουρος καθηγητής χρηματοοικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον, ο οποίος μελετά πώς οι πολιτικές δυνάμεις επηρεάζουν τις χρηματοπιστωτικές αγορές.
Σε αντίθεση με τα μέλη του Κογκρέσου, τα οποία επίσης μπορεί να εμπλέκονται σε πολιτικές που επηρεάζουν εισηγμένες εταιρείες, ο Τραμπ αποτελεί ξεχωριστή περίπτωση επειδή συχνά σχολιάζει απευθείας μεμονωμένες εταιρείες, δήλωσε ο Μπάρνεϊ Τσεν, υποψήφιος διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Λος Άντζελες (UCLA) και συντάκτης μιας μελέτης για τις συναλλαγές μελών του Κογκρέσου.
Για παράδειγμα, η δήλωση δείχνει μια αυτόβουλη αγορά μετοχών της Apple ύψους μεταξύ 1 και 5 εκατ. δολαρίων στις αρχές Μαρτίου, περίπου μία εβδομάδα πριν ο Τραμπ επαινέσει δημόσια τον διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας, Τιμ Κουκ.
Ο Μπρους Σασερντότε, καθηγητής στο Ντάρτμουθ και συντάκτης της μελέτης μαζί με τον Τσεν, ανέφερε ότι ο όγκος των συναλλαγών που συνδέονται με τον Τραμπ είναι αξιοσημείωτος. Δεν διαπίστωσε, ωστόσο, σαφείς αποδείξεις για αποδόσεις που ξεπέρασαν την αγορά.
«Είναι εντυπωσιακό το πόσες συναλλαγές πραγματοποιούνται», δήλωσε. «Δεν βρίσκουμε ισχυρές ενδείξεις ότι υπεραποδίδει έναντι της αγοράς, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου υπήρξαν κάποιες αλλαγές πολιτικής ή κάποιο σχετικό tweet».
Διαβάστε ακόμη
Eκτός σχεδίου δόμηση: Τρέχουν να προλάβουν να χτίσουν στις Κυκλάδες πριν αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο
Πώς σχολιάζουν οι τουρίστες την Ελλάδα στα social media – Οι επιδόσεις της χειμερινής περιόδου
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα