Ανησυχίες για νέο μέτωπο εμπορικού πολέμου στην Ευρώπη

 Σε αδιέξοδο φαίνεται να οδηγούνται οι συνομιλίες μεταξύ της κυβέρνησης των ΗΠΑ και της Ε.Ε σχετικά με την «μάχη των δασμών» που έχει ξεκινήσει εδώ και ένα χρόνο. Προς το παρόν δεν διαφαίνεται καμμία πρόοδος που να οδηγεί σε μείωση των δασμών που έχουν επιβληθεί και από τις δυο πλευρές σε βιομηχανικά αγαθά ή ακόμη και σε ανάκληση των ρυθμιστικών εμποδίων.

Οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι επιρρίπτουν τις ευθύνες στην κυβέρνηση του Τραμπ αλλά και στο στενό περβάλλον του αμερικανού προέδρου, για το γεγονός ότι δεν αφιέρωσαν τον απαιτούμενο χρόνο και δεν έδειξαν ενδιαφέρον για τις συζητήσεις. Οπως αναφέρει η αμερικανική πλευρά δε ήθελαν να αποσπάσουν τον Τραμπ από τις συνομιλίες με την Κίνα αλλά και με την Ιαπωνία όπου η σύναψη μιας γρήγορης συμφωνίας θα μπορούσε να ικανοποιήσει, τουλάχιστον, τα συμφέροντα του γεωργικού  τομέα της οικονομίας. 

Σε σημερινή της δήλωση η Σεσίλια Μάλμστρομ, Επίτροπος Εμπορίου της Κομισιόν, λίγο μετά τη συνάντησή της με τον εκπρόσωπο εμπορίου της αμερικανικής κυβέρνησης Ρόμπερτ Λαιτχάιζερ, ανέφερε ότι «οι ΗΠΑ δεν είναι έτοιμες να αρχίσουν συζήτηση για τους δασμούς των εισαγομένων προϊόντων» .

Η Ευρωπαϊκή Ενωση εν όψει της οποιασδήποτε πιθανής συμφωνίας με τις ΗΠΑ έχει και άλλα ανοικτά μέτωπα. Το πιο σημαντικό είναι αυτό της πόλωσης στο Ευρωκοινοβούλιο και ο κατακερματισμός των δυνάμεων της κεντροδεξιάς και της κεντροαριστεράς. Ενα δομικό εμπόδιο, όπως το χαρακτηρίζουν στην Ουάσινγκτον. Ενα άλλο εμπόδιο είναι αυτό του Brexit, και ακολουθεί και αυτό της επιβράδυνσης της οικονομικής ανάπτυξης.

Η προθεσμία των 180 ημερών που έθεσε ο Τραμπ για την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με την Ε.Ε. και την Ιαπωνία μειώνει σε σημαντικό βαθμό τις εξαγωγές αυτοκινήτων και ανταλλακτικών στην αμερικανική αγορά ενώ ταυτόχρονα επιτείνει τις πιέσεις ώστε οι συνομιλίες να καταλήξουν σε μια περισσότερο συμφέρουσα συμφωνία για τις ΗΠΑ.

Με την Ιαπωνία, ο αμερικανός πρόεδρος μπορεί να έχει κάποια τύχη. Μάλιστα άνθρωποι από το στενό περιβάλλον του προέδρου, που παρακολουθούν από κοντά τις συνομιλίες δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο ως το τέλος του έτους να έχει επιτευχθεί συμφωνία. Για την Ευρώπη, όμως,  η κατάσταση είναι αρκετά περίπλοκη. Η προθεσμία για τους δασμούς στα αυτοκίνητα αναμένεται να λήξει κατά την χρονική περίοδο της  ανάληψης των καθηκόντων των νέων μελών της Κομισιόν.

Επιπρόσθετα η Γερμανία και η Γαλλία δείχνουν να έχουν διαφορετικά συμφέροντα τόσο μεταξύ τους, όσο και προς τα υπόλοιπα μέλη της Ε.Ε.
Ο Μακρόν επιμένει να περιληφθεί και ο γεωργικός τομέας στις συνομιλίες. Σε αυτό φαίνεται να συμφωνεί και η Ουάσιγκτον.

Ομως η Γερμανία που για το 2018 είχε πραγματοποιήσει στις ΗΠΑ εξαγωγές ύψους 27,2 δισ. δολαρίων σε αυτοκίνητα και ανταλλακτικά ενδιαφέρεται περισσότερο για τους δασμούς στα αυτοκίνητα και στην προοπτική αύξησης των πωλήσεών της. 

Πέρσι, μάλιστα από πλευράς Ε.Ε. Είχε προταθεί ένα σχέδιο σταδιακής μείωσης των δασμών και από τις δυο πλευρές του Ατλαντικού, ώστε κάποια στιγμή να μηδενισθούν. Παρόμοια συμφωνία είχε επιτευχθεί μεταξύ Ε.Ε. Και Ιαπωνίας ως μέρος μιας ευρύτερης εμπορικής συμφωνίας. Η πρόταση αυτή δεν έγινε, όμως, αποδεκτή από τον Τραμπ.

Η στασιμότητα στις συνομιλίες μεταξύ Ε.Ε. και ΗΠΑ και η καθυστέρηση εξεύρεσης μια κοινά αποδεκτής λύσης, αφήνει αρκετά μονοπάτια για μια περαιτέρω κλιμάκωση που ενδέχεται να οδηγήσει σε εμπορικό πόλεμο.

Υπενθυμίζεται ότι σχετική  δήλωση είχε κάνει στα τέλη της προηγούμενης χρονιάς και η επίτροπος Μάλστρομ, μετά από συνάντηση που είχε τότε με τον Λάιτχάιζερ. Η επίτροπος  είχε μιλήσει ευθέως για αντίποινα.

Ειδικά το θέμα των δασμών στα αυτοκίνητα προκαλεί «πονοκέφαλο» στον Τραμπ και σε πολιτικό επίπεδο καθώς πολιτείες – κλειδιά , για παράδειγμα η Νότια Καρολίνα είναι η έδρα των μεγάλων ευρωπαϊκών αυτοκινητοβιομηχανιών, όπως της BMW και της Volvo. Οποιαδήποτε, λοιπόν κίνηση, θα μπορούσε να είχε αρνητικές επιδράσεις στις θέσεις εργασίας, στα ημερομίσθια και στην οικονομία γενικότερα. Φυσικά το ίδιο ισχύει και για την ευρωπαϊκή οικονομία.