Ο Χάρι Τρούμαν εγκατέλειψε τον Λευκό Οίκο έχοντας ως μοναδικό εισόδημα τη στρατιωτική του σύνταξη, ύψους μόλις 113 δολαρίων τον μήνα, υποστηρίζοντας ότι ένας πρόεδρος δεν πρέπει να «εμπορευματοποιεί το κύρος και την αξιοπρέπεια του αξιώματός του». Επτά δεκαετίες αργότερα, ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να ανατρέπει πλήρως αυτή την παράδοση. Σύμφωνα με τη νέα δήλωση οικονομικών συμφερόντων του, ο Αμερικανός πρόεδρος απέκτησε τουλάχιστον 2,2 δισ. δολάρια εισοδήματα κατά τον πρώτο χρόνο της δεύτερης θητείας του, κυρίως από δραστηριότητες που σχετίζονται με τα κρυπτονομίσματα.
Η αποκάλυψη έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση στις Ηνωμένες Πολιτείες για τα όρια μεταξύ της άσκησης δημόσιας εξουσίας και της ιδιωτικής επιχειρηματικής δραστηριότητας, με ιστορικούς και ειδικούς σε θέματα δεοντολογίας να κάνουν λόγο για μια κατάσταση χωρίς προηγούμενο στη σύγχρονη αμερικανική πολιτική ιστορία.
Έσοδα-ρεκόρ από τα κρυπτονομίσματα
Το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων του προέδρου προήλθε από τον χώρο των ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων.
Η οικονομική δήλωση δείχνει ότι ο Τραμπ εισέπραξε περίπου 1,4 δισ. δολάρια από δραστηριότητες που σχετίζονται με τα κρυπτονομίσματα.
Από αυτά περίπου 635 εκατ. δολάρια προήλθαν από δικαιώματα (royalties) της εταιρείας Celebration Coins, η οποία θεωρείται ότι βρίσκεται πίσω από το κρυπτονόμισμα $TRUMP, που λανσαρίστηκε λίγο πριν από την έναρξη της δεύτερης προεδρικής του θητείας, ενώ περισσότερα από 500 εκατ. δολάρια προήλθαν από τη World Liberty Financial, εταιρεία κρυπτονομισμάτων που ίδρυσαν οι γιοι του, Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ και Έρικ Τραμπ, μαζί με τους γιους του ειδικού απεσταλμένου του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ.
Οι ιστορικοί μιλούν για πρωτοφανή περίπτωση
Η έκταση των οικονομικών απολαβών του Τραμπ έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό στους μελετητές της αμερικανικής προεδρίας.
Η Μπάρμπαρα Πέρι, ιστορικός του Πανεπιστημίου της Βιρτζίνια, υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει αντίστοιχο προηγούμενο.
«Δεν υπάρχει απολύτως κανένα ιστορικό ανάλογο. Είναι κάτι που ξεπερνά οτιδήποτε έχουμε δει μέχρι σήμερα στην αμερικανική προεδρία», δήλωσε.
Η ίδια σημειώνει ότι, σε αντίθεση με τους περισσότερους προκατόχους του, ο Τραμπ συνέχισε να αποκομίζει τεράστια οικονομικά οφέλη ενώ βρισκόταν στην εξουσία.
Η διαφορετική στάση των προηγούμενων προέδρων
Η πρακτική αυτή απέχει σημαντικά από τη στάση που είχαν υιοθετήσει άλλοι πρόεδροι των ΗΠΑ.
Ο Χάρι Τρούμαν εγκατέλειψε τον Λευκό Οίκο έχοντας ως μοναδικό εισόδημα τη στρατιωτική σύνταξή του, ύψους 113 δολαρίων τον μήνα. Αργότερα είχε γράψει ότι ήταν λάθος να «εμπορευματοποιείται το κύρος και η αξιοπρέπεια του αξιώματος του προέδρου».
Αντίστοιχα, ο Τζορτζ Ου. Μπους είχε μεταφέρει τις επενδύσεις του σε blind trust πριν αναλάβει την προεδρία, δηλώνοντας μάλιστα ότι δεν γνώριζε πώς η χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 είχε επηρεάσει την προσωπική του περιουσία.
Ο Τραμπ, αντίθετα, δεν προχώρησε ούτε κατά την πρώτη ούτε κατά τη δεύτερη θητεία του σε πλήρη αποεπένδυση από τις επιχειρήσεις του ή σε μεταφορά των περιουσιακών του στοιχείων σε ανεξάρτητο καταπίστευμα.
Ο Λευκός Οίκος απορρίπτει τις κατηγορίες
Η αμερικανική κυβέρνηση απορρίπτει κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς περί σύγκρουσης συμφερόντων.
Η αναπληρώτρια εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, δήλωσε ότι ούτε ο πρόεδρος ούτε η οικογένειά του έχουν εμπλακεί ή πρόκειται να εμπλακούν σε περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων.
Όπως υποστήριξε, όλες οι αποφάσεις της κυβέρνησης λαμβάνονται αποκλειστικά προς όφελος του αμερικανικού λαού, χαρακτηρίζοντας τις σχετικές επικρίσεις ως επανάληψη «μιας ψευδούς αφήγησης» που προωθούν, όπως είπε, οι Δημοκρατικοί και μέρος των μέσων ενημέρωσης.
Οι κινήσεις που προκάλεσαν αντιδράσεις
Παρά τις διαβεβαιώσεις αυτές, αρκετές αποφάσεις της κυβέρνησης Τραμπ έχουν δεχθεί έντονη κριτική.
Τον περασμένο Ιούλιο ο πρόεδρος υπέγραψε νομοθεσία που ευνοεί τα stablecoins, μόλις τέσσερις μήνες μετά την έναρξη λειτουργίας της World Liberty Financial.
Τον Οκτώβριο χορήγησε επίσης προεδρική χάρη στον Τσανγκπένγκ Ζάο, ιδρυτή της Binance και μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της παγκόσμιας αγοράς κρυπτονομισμάτων.
Οι κινήσεις αυτές έγιναν ενώ ο ίδιος είχε μεταβάλει πλήρως τη στάση του απέναντι στα ψηφιακά νομίσματα. Στο παρελθόν τα χαρακτήριζε «καταστροφή που περιμένει να συμβεί», ενώ μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές του κλάδου.
Επιχειρηματικές δραστηριότητες και πέρα από τα crypto
Η οικογένεια Τραμπ έχει επεκτείνει τις δραστηριότητές της και σε άλλους τομείς.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, ο Τραμπ υπέγραψε συμφωνία με τον πρόεδρο του Καζακστάν που επέτρεψε σε αμερικανική εταιρεία να αποκτήσει πρόσβαση σε σημαντικό έργο εξόρυξης κρίσιμων ορυκτών.
Στη συνέχεια, οι Έρικ Τραμπ και Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ απέκτησαν μειοψηφική συμμετοχή στην εταιρεία που συμμετείχε στο έργο, ενώ στη συμφωνία είχε εμπλακεί και η επενδυτική Cantor Fitzgerald, την οποία διοικούν οι γιοι του υπουργού Εμπορίου των ΗΠΑ, Χάουαρντ Λάτνικ.
Η απάντηση του Τραμπ
Ο ίδιος ο πρόεδρος απορρίπτει ότι ασχολείται προσωπικά με τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες.
«Δεν εμπλέκομαι στα προσωπικά μου οικονομικά. Υπάρχουν επενδυτικά κεφάλαια που διαχειρίζονται τα χρήματά μου. Έβγαλα πολλά χρήματα πριν γίνω πρόεδρος και εκείνοι τα επενδύουν. Δεν συζητώ μαζί τους», δήλωσε σε δημοσιογράφους.
«Δεν είναι παράνομο, αλλά είναι ανήθικο»
Παρά τις διαβεβαιώσεις του Λευκού Οίκου, ειδικοί σε θέματα δεοντολογίας θεωρούν ότι η εικόνα δημιουργεί σοβαρά ζητήματα θεσμικής αξιοπιστίας.
Ο Ρίτσαρντ Πέιντερ, πρώην επικεφαλής νομικός σύμβουλος δεοντολογίας του Λευκού Οίκου επί προεδρίας Τζορτζ Ου. Μπους, χαρακτήρισε την κατάσταση «ξεκάθαρη σύγκρουση συμφερόντων».
Από την πλευρά της, η ιστορικός Μπάρμπαρα Πέρι υποστηρίζει ότι η ουσιαστική διαφορά του Τραμπ από όλους τους προκατόχους του είναι πως συνέχισε να αποκομίζει τεράστια οικονομικά οφέλη ενώ ασκούσε τα καθήκοντα του προέδρου.
«Το να βγάζει ένας πρόεδρος τόσο πολλά χρήματα όσο βρίσκεται στην εξουσία μπορεί να μην είναι παράνομο, όμως είναι βαθιά ανήθικο. Οι περισσότεροι προηγούμενοι πρόεδροι δεν θα ήθελαν καν να βρεθούν σε μια τέτοια θέση», καταλήγει.
Διαβάστε ακόμη
Φέσσας: Γιατί η Quest σταμάτησε τις αγορές μετοχών της Fourlis
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα