CNBC: Τα 10 σημαντικότερα γεγονότα του 2015 με άρωμα Ελλάδας

της Σοφίας Ζαφείρη 

Το 2015 φεύγει και ήταν όντως ένα έτος πλήρες σε γεγονότα που αφορούσαν την πολιτική, την οικονομία, τις ένοπλες συγκρούσεις ακόμη και τον πολιτισμό.

Στην ανασκόπησή του το CNBC παρουσιάζει τα δέκα σημαντικότερα γεγονότα της χρονιάς που φεύγει και όπως είναι απόλυτα φυσικό το «Ελληνικό Δράμα» δεν θα μπορούσε παρά να είναι ένα εξ αυτών.

Το Νέο Ελληνικό Δράμα

Τον Ιανουάριο του 2015 εκλέγεται ο ΣΥΡΙΖΑ, ένα ριζοσπαστικό, αριστερό κόμμα, που τάσσεται κατά της λιτότητας και έχει ηγέτη τον Αλέξη Τσίπρα. Της εκλογής ακολούθησαν μήνες έντασης και υψηλών τόνων στις διαπραγματεύσεις μεταξύ του κόμματος και των πιστωτών της Ελλάδας. Κατά τη διάρκειά τους η χώρα αθέτησε πληρωμή δανείου προς το ΔΝΤ. Ο Τσίπρας υποχώρησε και συμφώνησε στους επαχθής όρους ενός νέου μνημονίου και ως αντάλλαγμα έλαβε ένα νέο δάνειο ύψους 86 δισ. ευρώ, διάρκειας τριών ετών. Ακολούθησαν αντιδράσεις για τη συνθηκολόγηση του Τσίπρα, αλλά κέρδισε τις πρόωρες εκλογές του Σεπτεμβρίου. Ο Έλληνας πρωθυπουργός υποδέχεται το 2016 έχοντας την υποχρέωση να εφαρμόσει δύσκολες οικονομικές μεταρρυθμίσεις σε μία χώρα που έχει υποφέρει τα πάνδεινα από τη λιτότητα.

Κρίση προσφύγων από τη Συρία

Ο εμφύλιος πόλεμος στη χώρα έχει προκαλέσει τον θάνατο περισσότερων από 220.000 ανθρώπων, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, με εκατ. να έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, καθώς ο πρόεδρος Μπασάρ Άσαντ συνεχίζουν τον αιματηρό τους πόλεμο. Έως τις 17 Δεκεμβρίου οι Σύροι πρόσφυγες υπολογίζονταν στα 4,39 εκατ. και είναι διασκορπισμένοι σε Τουρκία, Μέση Ανατολή και Β. Αφρική, σύμφωνα με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR). Σε μία σπάνια ένδειξη ενότητας, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, αποφάσισε στις 18 Δεκεμβρίου ένα σχέδιο για την επίτευξη ειρήνης στη Συρία, με τον διεθνή οργανισμό να στηρίζει τις διαπραγματεύσεις μεταξύ της συριακής κυβέρνησης και των αντιφρονούντων. Επίσης το Συμβούλιο Ασφαλείας τάχθηκε υπέρ της διεξαγωγής «δίκαιων και ελεύθερων εκλογών… οι οποίες θα πρέπει να διεξαχθούν το επόμενο 18μηνο και να γίνουν υπό την επίβλεψη του ΟΗΕ».

Τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι

Τον Ιανουάριο του 2015 η τρόμος κτυπά για πρώτη φορά το Παρίσι, όταν δύο αδέλφια – φανατικοί μουσουλμάνοι – επιτέθηκαν στα γραφεία του περιοδικού Charlie Hebdo και ένας ακόμη σε ένα κίοσκι που πωλούσε εφημερίδες και περιοδικά. Συνολικά 17 άνθρωποι βρήκαν τον θάνατο, ενώ οι τρεις δράστες σκοτώθηκαν από τους αστυνομικούς.
Τον Νοέμβριο η Γαλλία βρέθηκε αντιμέτωπη με μία ακόμη θηριωδία, όταν 130 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε συντονισμένες τρομοκρατικές επιθέσεις στο Παρίσι. Ήταν οι πλέον αιματηρές επιθέσεις στην Ευρώπη από το 2004, όταν είχαν κτυπηθεί τρένα στη Μαδρίτη από την Αλ-Κάιντα με 191 νεκρούς. Αρκετές ευρωπαϊκές πόλεις έχουν τεθεί σε κατάσταση συναγερμού και οι αστυνομικές έρευνες συνεχίζονται.

Κατάρρευση του κινεζικού χρηματιστηρίου

Οι κινεζικές μετοχές βυθίστηκαν τον Ιούνιο, κάτι που συνεχίστηκε και τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Η κατάρρευση κατέφθασε μετά από ράλι στις κινεζικές μετοχές και υπό τον φόβο οικονομικής επιβράδυνσης στην Κίνα αλλά και μετά την υποτίμηση του γουάν τον Αύγουστο. Στις 24 Αυγούστου ο κινεζικός δείκτης Shanghai Composite υποχώρησε 8,5%, εμφανίζοντας τη μεγαλύτερη ημερήσια πτώση του από το 2007. Οι φόβοι διάδοσης της κρίσης και στις άλλες αγορές και μίας «ανώμαλης προσγείωσης» στη δεύτερη ισχυρότερη οικονομία του πλανήτη έπληξε τους διεθνείς χρηματιστηριακούς δείκτες με τους Nasdaq και Dow να εισέρχονται σε φάση διόρθωσης.

Σκάνδαλο της FIFA

Δεν ήταν η καλύτερη χρονιά για τη FIFA. Κατηγορίες για χρηματισμό έπληξαν την Ομοσπονδία στα τέλη Μαΐου, ενώ ο αμερικανικό υπ. Δικαιοσύνης εξέπληξε τους πάντες όταν ανακοίνωσε δίωξη κατά εννέα κορυφαίων στελεχών της FIFA και πέντε επιχειρηματιών. Το κατηγορητήριο περιελάμβανε κατηγορίες για ξέπλυμα χρήματος, παρακολουθήσεις και απάτες. Τον Δεκέμβριο ασκήθηκαν διώξεις σε ακόμη 16 στελέχη της Ομοσπονδίας. Επιπλέον η Επιτροπή Ηθικής της FIFA τιμώρησε με αποκλεισμό τον μέχρι τότε πρόεδρό της Ομοσπονδίας Sepp Blatter, αλλά και τον πρόεδρο της UEFA, Michel Platini. Αιτία η κατηγορία για λήξη δύο εκατ. ελβετικών φράγκων από τη FIFA στον Platini το 2011.

Σκάνδαλο της Volkswagen

Τα θεμέλια της αυτοκινητοβιομηχανίας ταρακουνήθηκαν μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου της VW. Η αμερικανική Επιτροπή Προστασίας Περιβάλλοντος κατηγόρησε τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία ότι έκλεβε αναφορικά με τις πραγματικές εκπομπές ρύπων των μοντέλων της. Τον Νοέμβριο η VW ανακοίνωσε ότι υπήρχαν «ατασθαλίες» σε περίπου 800.000 αυτοκίνητα, αλλά τον Δεκέμβριο έριξε το παραπάνω νούμερο στα 36.000 οχήματα.

Κρίση Τουρκίας-Ρωσίας

Οι άλλοτε θερμές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών καταστράφηκαν μετά την κατάρριψη ενός ρωσικού μαχητικού από την Τουρκία, με την Άγκυρα να υποστηρίζει ότι το ρωσικό αεροσκάφος παραβίασε τον εναέριο χώρο της. Ο Ρώσος πρόεδρος, Β. Πούτιν αρνήθηκε την κατηγορία και χαρακτήρισε την πράξη ως «πισώπλατο κτύπημα». Μετά το περιστατικό η Ρωσία επέβαλε κυρώσεις στην Τουρκία, μεταξύ των οποίων την απαγόρευση εισαγωγής λαχανικών και φρούτων. Επίσης απαγόρευσε τις πτήσεις chaerter μεταξύ των δύο χωρών, ενώ ακύρωσε τη δυνατότητα των Τούρκων να ταξιδεύουν στη Ρωσία χωρίς την ανάγκη να θεωρήσουν βίζα. «Εάν απεμπολίσουμε τα εθνικά μας εδάφη, τότε αυτά τα εδάφη θα πάψουν να είναι δικά μας», έσπευσε να δηλώσει ο Τούρκος πρόεδρος, Ρ. Τ. Ερντογάν.

Αποκατάσταση σχέσεων ΗΠΑ και Κούβας

Μετά από πέντε δεκαετίες εχθρότητας, τον Ιούλιο η κομμουνιστική Κούβα και οι ΗΠΑ αποκατέστησαν τις διπλωματικές τους σχέσεις. Τον Αύγουστο, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Τζον Κέρι, επισκέφθηκε την Αβάνα, κηρύσσοντας την επαναλειτουργία της αμερικανικής πρεσβείας στη χώρα. «Έφθασε η στιγμή να κινηθούμε σε μία κατεύθυνση που υπόσχεται περισσότερα. Για τις ΗΠΑ αυτό σημαίνει ότι η αμερικανική πολιτική δεν θα είναι αυτή που θα καθορίσει το μέλλον της Κούβας. Οι Κουβανοί θα είναι αυτοί που θα αποφασίσουν ποιο θα είναι το μέλλον τους», τόνισε ο κ. Κέρι.

Συμφωνία για το Κλίμα

Στα τέλη του έτους, οι ηγέτες της υφηλίου έφθασαν σε μία εξαιρετικά σημαντική συμφωνία για το κλίμα στη σύνοδο που έγινε στο Παρίσι. Μετά από διαπραγματεύσεις 15 ημερών, σχεδόν 200 χώρες συμφώνησαν σε μακρόπνοους στόχους για να διατηρήσουν την υπερθέρμανση του πλανήτη χαμηλότερα των δύο βαθμών Κελσίου. Σύμφωνα με την Κομισιόν, οι κυβερνήσεις αποφάσισαν ότι η εκπομπή ρύπων θα «φθάσει στο υψηλότερο επίπεδό της όσο το δυνατόν συντομότερα» και ότι ανά πενταετία θα υπάρχουν συναντήσεις ούτως ώστε να τίθεται νέοι στόχοι, βάσει και των νέων επιστημονικών δεδομένων που θα υπάρχουν. Σχολιάζοντας την απόφαση ο Αμερικανός πρόεδρος, Μπαράκ Ομπάμα, τόνισε ότι «εκπρόσωποι σχεδόν 200 χωρών – μικρών, μεγάλων, ανεπτυγμένων, αναπτυσσόμενων – δούλεψαν από κοινού για να μειώσουν τους κινδύνους που αντιμετωπίζει όλη η ανθρωπότητα». Το τι ακριβώς θα επιτευχθεί, μένει να το δούμε. Το πλήγμα σε οικονομία και περιβάλλον, εάν δεν ληφθούν μέτρα είναι υψηλό. Περί των 44 τρισ. δολαρίων θα «χαθούν» από τη διεθνή οικονομία έως το 2060 εάν η υφήλιος δεν δράσει, σύμφωνα με έρευνα της Citigroup για λογαριασμό του ΟΗΕ.

Πολιτικό αδιέξοδο στην Ισπανία

Η Ισπανία παραμένει χωρίς κυβέρνηση, καθώς κανένα κόμμα δεν κατόρθωσε να κερδίσει την πλειοψηφία στις εκλογές του Δεκεμβρίου, με αύξηση των ποσοστών των νέων κομματικών σχηματισμών. Κανένα από τα μεγάλα κόμματα της χώρας, ούτε το Λαϊκό Κόμμα του πρωθυπουργού, Μ. Ραχόι, ούτε οι Σοσιαλιστές κέρδισαν τις απαραίτητες ψήφους. «Το μόνο σίγουρο είναι ότι ο Ραχόι θα δυσκολευθεί πολύ να σχηματίσει κυβέρνηση, καθώς δεν μπορεί να βρει συνεργάτες», υποστηρίζει ο Antonio Barroso, πολιτικός αναλυτής της Teneo Intelligence. Χωρίς αμφιβολία ο μεγάλος νικητής των σημαντικότερων ισπανικών εκλογών μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας στη χώρα ήταν το Podemos, με επικεφαλής τον χαρισματικό, πρώην καθηγητή που έγινε πολιτικός, Πάμπλο Ιγκλέσιας. Έχοντας δημιουργηθεί μόλις πριν από ένα έτος, το Podemos κέρδισε 69 έδρες και ποσοστό 20,66%. Το κεντρώο Ciudadanos, το οποίο δημιουργήθηκε το 2015, κέρδισε 40 έδρες, το Λαϊκό Κόμμα κέρδισε 123 έδρες και οι Σοσιαλιστές 90 έδρες.