«Βόμβα» μεγατόνων από Κομισιόν για τις επιχειρήσεις με αναπτυξιακούς νόμους

του Κωστη Πλάντζου
 
Να πληρώσουν τα σπασμένα και με τόκο, για επιδοτήσεις που επί 20 χρόνια οι κυβερνήσεις αφειδώς μοίραζαν και άλλοι «έφαγαν», καλεί το ελληνικό Δημόσιο χιλιάδες ακριτικές επιχειρήσεις.

Ενώ δισεκατομμύρια ευρώ χάθηκαν από το 1994 και μετά, με Αναπτυξιακούς νόμους – «λάστιχο» για να παίρνουν κρατικές ενισχύσεις εταιρίες – «φαντάσματα» που ποτέ δεν λειτούργησαν ή έκλεισαν σε μία νύχτα, στη Θράκη και σε άλλες παραμεθόριες περιοχές, το ελληνικό Δημόσιο και οι «αμαρτωλές» υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών βάζουν στόχο να ανακτήσουν αναδρομικά τις επιδοτήσεις, όπως διατάζει η Κομισιόν, από τις λιγοστές επιχειρήσεις που στέριωσαν και λειτουργούν ακόμα παρά την κρίση.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο Οικονομικών ετοιμάζεται  να στείλει τον «λογαριασμό» για τις κρατικές ενισχύσεις που με βάση το νόμο και  έλαβαν όλα τα αναγκαία δικαιολογητικά, σε πάνω από 3.000 επιχειρήσεις που λειτουργούν στην ελληνική μεθόριο και σε ευαίσθητες περιοχές της περιφέρειας.

Αν και εκατοντάδες άλλες εταιρίες επιδοτήθηκαν και εξαφανίστηκαν (μαζί με τα λεφτά) πριν καν λειτουργήσουν (κλωστοϋφαντουργίες, ξενοδοχεία μονάδες, βιοτεχνίες, ξυλουργικές μονάδες κλπ που έμειναν «στα χαρτιά»), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει κρίνει από τον Ιούνιο του 2012 ότι θα πρέπει να επιστρέψουν πίσω χρήματα οι επιχειρήσεις που … έκαναν νόμιμα επενδύσεις και λειτουργούν κανονικά, μόνο και μόνο  επειδή το ελληνικό δημόσιο τις μοίραζε, χωρίς να ρωτήσει πρώτα τις Βρυξέλλες!
 
Για το λάθος των κυβερνήσεων που αγνόησαν τους κοινοτικούς κανονισμούς, το ελληνικό δημόσιο έχασε (ή δεν έδωσε καν) τη μάχη απέναντι στην Επιτροπή Ανταγωνισμού της ΕΕ,  η οποία «σκάλιζε» το θέμα εδώ και χρόνια. Από το 2012 ζήτησε να πληρώσουν «το μάρμαρο» όσες επιχειρήσεις είναι ακόμα εν ζωή και, σύμφωνα με πληροφορίες, στην κυβέρνηση είναι πλέον έτοιμοι να προχωρήσουν στο τελικό βήμα και να ζητήσουν την ανάκτηση των ποσών που έλαβαν τα προηγούμενα 20 χρόνια ως επιδότηση επιτοκίου ή μετατροπή ληξιπρόθεσμων δανείων σε νέα δάνεια, χιλιάδες επιχειρήσεις της περιφέρειας.
 
Τέτοιες πρακτικές ενισχύσεων ήταν συνήθεις την περίοδο μετά το 1994. Στο υπουργείο Οικονομικών και στην αγορά όμως, θυμούνται ότι «συνήθεις» ήταν και οι επιλεκτικές (ή, αντιθέτως, «στα τυφλά») παροχές κρατικών ενισχύσεων, τα «φακελάκια» για προώθηση φακέλων αιτήσεων, η αδιαφάνεια στην παρακολούθηση εκτέλεσης των επενδύσεων και οι εκβιασμοί για τους ελέγχους ολοκλήρωσης και αποπληρωμής των ενισχύσεων.
 
Από όλα αυτά όμως, που έπλητταν τους υγιείς επιχειρηματίες στη χώρα μας εδώ και δεκαετίες, την Κομισιόν την ενόχλησε μόνον το …«γραφειοκρατικό» σκέλος του θέματος: μετά από έρευνα για δύο δεκαετίες πριν, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το ελληνικό δημόσιο (το υπουργείο Οικονομικών κατά κύριο λόγο) δεν ρωτούσε πριν προσφέρει τις ενισχύσεις, αν οι Βρυξέλλες τις θεωρούν σύννομες ή όχι.  Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικων όμως, τις μοίραζε με κάθε επισημότητα (με δηλώσεις πολιτικών αξιωματούχων, σφραγίδες και εκθέσεις εκατοντάδων κρατικών υπαλλήλων που απασχολούνταν για τα θέματα αυτά) στις ελληνικές επιχειρήσεις –αλλά και σε συνεταιρισμούς, αγρότες και άλλους.  
 
Επειδή όμως τώρα η Κομισιόν πιέζει, το δημόσιο ετοιμάζεται να τις ζητήσει πίσω και με τόκο, αναγκάζοντάς νομοταγείς επιχειρηματίες που δεν λειτούργησαν παρασιτικά και άντεξαν στην κρίση, να κλείσουν -ή να φύγουν για Βουλγαρία και άλλες περισσότερο «ευνομούμενες» χώρες όπου ισχύουν σταθεροί κανόνες για τις επιχειρήσεις!
 
Σύμφωνα με την εταιρία «ΜΕΤΑΞΑΣ και Συνεργάτες» που έχει αναλάβει τη νομική εκπροσώπηση εταιριών που αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που διατάσσει την ανάκτηση των ενισχύσεων που δόθηκαν σε πλείστες επιχειρήσεις στην Ελλάδα αναφέρει τα εξής:
 
«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολόγησε τη συμβατότητα ορισμένων νομοθετικών διατάξεων της ελληνικής έννομης τάξης με το Ευρωπαϊκό Δίκαιο και συγκεκριμένα με τις διατάξεις που αφορούν την απαγόρευση των κρατικών ενισχύσεων (αρ. 107 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή ΣΛΕΕ).
 
Έκρινε ότι οι νόμοι με τους οποίους προβλέπονταν ευνοϊκές ρυθμίσεις οφειλών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε πλείστους νομούς της Ελλάδας συνιστούν στην ουσία καθεστώτα κρατικών ενισχύσεων υπέρ των εν λόγω επιχειρήσεων. Οι ενισχύσεις έλαβαν, σύμφωνα με την επίμαχη απόφαση, διάφορες μορφές και συγκεκριμένα: μετατροπή ληξιπρόθεσμων οφειλών σε νέο δάνειο με προθεσμία αποπληρωμής τα 10 έτη και επιδότηση του επιτοκίου,  εγγυήσεις του δημοσίου για την εξόφληση κεφαλαίου και τόκων προς τραπεζικά ιδρύματα.
 
Σύμφωνα με την απόφαση της Επιτροπής αλλά και σε αντιστοιχία με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφόσον τα εν λόγω καθεστώτα κρατικών ενισχύσεων δεν κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή εγκαίρως από το ελληνικό Δημόσιο, ήτοι πριν αυτά τεθούν σε εφαρμογή, συνιστούν παράνομες κρατικές ενισχύσεις.
 
Κατά το ευρωπαϊκό δίκαιο και τις διατάξεις περί κρατικών ενισχύσεων, οι ενισχύσεις που κρίνονται ως παράνομες (ήτοι για όσες δεν τηρήθηκε από το κράτος η διαδικαστική υποχρέωση που επιτάσσει την αναστολή εφαρμογής μιας διάταξης που εισάγει κρατική ενίσχυση έως ότου αυτή όχι μόνο κοινοποιηθεί στην Επιτροπή αλλά και εφόσον το κράτος έχει λάβει την έγκριση της Επιτροπής για την θέσπισή της- αρ. 108 παρ. 3 ΣΛΕΕ) εφόσον κριθούν επιπροσθέτως από την Επιτροπή και ως ασυμβίβαστες με το ενωσιακό δίκαιο, τότε η Επιτροπή διατάσσει την ανάκτησή των ποσών που χορηγήθηκαν από όλους τους αποδέκτες τους».