Τι σημαίνει “κούρεμα” σε υβριδικά προϊόντα των τραπεζών – Πότε ενεργοποιείται

Της Ελένης Στεργίου
 
Σε περίπτωση που δεν καλυφθεί η ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων από ιδιώτες, τότε το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας μπορεί να συμμετάσχει στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, εφόσον πρώτα το πιστωτικό ίδρυμα  χρησιμοποιήσει και άλλα μέσα για να καλύψει το έλλειμμα του ποσού. Σύμφωνα και με τις ρυθμίσεις που καθορίζονται από την Ευρωπαϊκή νομοθεσία της 1ης Αυγούστου του 2013, θα υπάρξει επομένως ένα μικρό κούρεμα -σε καμία περίπτωση καταθέσεων- αλλά σε προϊόντα μειωμένης εξασφάλισης.
 
Σκοπός της ρύθμισης, σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη, είναι να αποφευχθεί να μειωθεί στο ελάχιστο η παροχή ενίσχυσης μέσω του Ταμείου προς τα πιστωτικά ιδρύματα, κατ’ επέκταση, η αντίστοιχη επιβάρυνση του Δημοσίου και των φορολογουμένων  με το κόστος διάσωσης.
 
Τι σημαίνει αυτό;  Η νέα διάταξη του νόμου 3864/2010 εισάγει στην ελληνική νομοθεσία τους πρόσφατους κανόνες της Ε.Ε. σε σχέση με την παροχή κρατικών ενισχύσεων προς τον τραπεζικό τομέα. Αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την μερική η ολική κάλυψη της ΑΜΚ από το ΤΧΣ.
 
Σύμφωνα απαιτεί από τα πιστωτικά ιδρύματα, που υποδεικνύονται από την Τράπεζα Ελλάδος ως υποκεφαλαιοποιημένα αλλά βιώσιμα, να αναλαμβάνουν μέρος τουλάχιστον του κόστους ανακεφαλαιοποίησης τους, μέσω σειράς μέτρων.
 
Στα μέτρα αυτά, μεταξύ άλλων, προβλέπεται η διαχείριση στοιχείων παθητικού, όπως μείωση ονομαστικής αξίας η μετατροπή τίτλων υβριδικού κεφαλαίου και τίτλων μειωμένης εξασφάλισης εκδόσεως των πιστωτικών ιδρυμάτων σε μετοχικό κεφάλαιο.
 
Τα υποχρεωτικά μέτρα θα ενεργοποιούνται εφόσον τα εθελοντικά μέτρα δεν έχουν επιτύχει την πλήρη κάλυψη του κεφαλαιακού ελλείμματος, όπως αυτό προσδιορίζεται από την ΤτΕ.
 
Ειδικότερα,  κάτοχοι τίτλων κεφαλαίου, υβριδικού κεφαλαίου ή δικαιούχοι άλλων απαιτήσεων μειωμένης εξασφάλισης του πιστωτικού ιδρύματος, περιλαμβανομένων και αυτών υπέρ των οποίων έχουν, άμεσα ή έμμεσα, παρασχεθεί εγγυήσεις από το πιστωτικό ίδρυμα, που κατατάσσονται ως υποχρεώσεις μειωμένης εξασφάλισης του πιστωτικού ιδρύματος το οποίο υπόκειται στα μέτρα ανακεφαλαιοποίησης που προβλέπονται στο παρόν άρθρο, δε θα πρέπει, κατόπιν της εφαρμογής των μέτρων αυτών, να βρίσκονται σε δυσμενέστερη οικονομική θέση συγκριτικά με τη θέση στην οποία θα βρίσκονταν στην περίπτωση που το εν λόγω ίδρυμα τίθετο εναλλακτικά σε εκκαθάριση.
 
Στην περίπτωση κατά την οποία η προηγούμενη αρχή δεν τηρηθεί, οι ανωτέρω κάτοχοι τίτλων κεφαλαίου ή δικαιούχοι άλλων υποχρεώσεων μειωμένης εξασφάλισης έχουν το δικαίωμα να αποζημιωθούν από το Δημόσιο, εφόσον αποδείξουν ότι η οφειλόμενη στην εφαρμογή των υποχρεωτικών μέτρων ζημία τους είναι μεγαλύτερη από αυτή που θα είχαν υποστεί στην περίπτωση θέσης του πιστωτικού ιδρύματος σε εκκαθάριση. Σε κάθε περίπτωση, η αποζημίωση δεν μπορεί να υπερβεί τη διαφορά μεταξύ της αξίας των απαιτήσεων μετά την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος άρθρου και της αξίας των απαιτήσεων σε περίπτωση εκκαθάρισης, όπως η αξία αυτή προσδιορίζεται με βάση την παράγραφο 9 του παρόντος άρθρου.
 
Για τη διασφάλιση εφαρμογής των διατάξεων της παραγράφου 8, διενεργείται αποτίμηση, η οποία  προσδιορίζει τις απώλειες που θα υφίσταντο οι κάτοχοι των τίτλων ή δικαιούχοι υποχρεώσεων του παρόντος άρθρου αν, αντί της εφαρμογής των υποχρεωτικών μέτρων που ορίζονται στην Πράξη της παραγράφου 2 του παρόντος, το πιστωτικό ίδρυμα ετίθετο σε εκκαθάριση. Κάθε μορφή δημόσιας οικονομικής ενίσχυσης προς το πιστωτικό ίδρυμα δεν θα λαμβάνεται υπόψη για τους σκοπούς της εν λόγω αποτίμησης.
 
Η  αποτίμηση αυτή  πραγματοποιείται μετά την εφαρμογή των μέτρων της παραγράφου 2 από ανεξάρτητο εκτιμητή που ορίζεται από τον Υπουργό Οικονομικών προκειμένου να εκτιμήσει κατά πόσο οι κάτοχοι τίτλων κεφαλαίου, υβριδικού κεφαλαίου και εκδοθέντος χρέους μειωμένης εξασφάλισης του πιστωτικού ιδρύματος θα βρίσκονταν σε ευμενέστερη οικονομική θέση στην περίπτωση που το εν λόγω ίδρυμα είχε τεθεί σε εκκαθάριση αμέσως πριν από την εφαρμογή της ανωτέρω Απόφασης.
 
H τιμή κάλυψης των μετοχών ή των υπό αίρεση μετατρέψιμων ομολογιών ή άλλων χρηματοοικονομικών μέσων από το Ταμείο  ορίζεται με απόφαση του Γενικού Συμβουλίου.
 
Τιμή ΑΜΚ
Το Γενικό Συμβούλιο του Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας θα ορίζει την τιμή αύξηση του κεφαλαίου του πιστωτικού ιδρύματος, αφού πρώτα λάβει υπόψιν τις εκθέσεις αποτίμησης δύο ανεξάρτητων συμβούλων, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου του πολυνομοσχεδίου που αφορά τις ρυθμίσεις για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Επιτρέπεται η τιμή ανακεφαλαιοποίησης να είναι χαμηλότερη της τιμής προηγούμενων καλύψεων ή της τρέχουσας χρηματιστηριακής τιμής, καθώς αυτή θα ορίζεται από τους παραπάνω.
 
 
Σε περίπτωση που δεν καλυφτεί η ανακεφαλαιοποίηση από ιδιώτες τότε το ΤΧΣ θα μπει στην αύξηση και τότε μεταξύ άλλων μπορεί να υπάρξει ένα μικρό κούρεμα, όχι καταθέσεων,  αλλά σε προϊόντα μειωμένης εξασφάλισης.
 
Ειδικότερα, η τιμή κάλυψης των μετοχών ή των υπό αίρεση μετατρέψιμων ομολογιών ή άλλων χρηματοοικονομικών μέσων από το Ταμείο  ορίζεται με απόφαση του Γενικού Συμβουλίου.
 
-Η απόφαση του Γενικού Συμβουλίου βασίζεται, μεταξύ άλλων, σε δύο (2) εκθέσεις αποτίμησης, που διενεργούνται από δύο ανεξάρτητους χρηματοοικονομικούς συμβούλους, οι οποίοι διαθέτουν κύρος και εμπειρία σε αντίστοιχα θέματα και ειδικότερα σε αποτιμήσεις πιστωτικών ιδρυμάτων, εφαρμοζομένων σχετικώς των διατάξεων του άρθρου 11 του παρόντος νόμου. Η απόφαση  λαμβάνεται δε με απαρτία 2/3  και πλειοψηφία 2/3 των μελών του και λαμβάνει υπόψη της τις επικρατούσες συνθήκες της αγοράς και το σκοπό του Ταμείου σύμφωνα με το άρθρο 2 του παρόντος. Η απόφαση του Γενικού Συμβουλίου κοινοποιείται στο όργανο του πιστωτικού ιδρύματος που είναι αρμόδιο για τον καθορισμό της τιμής διάθεσης των μετοχών ή των υπό αίρεση μετατρέψιμων ομολογιών ή άλλων μετατρέψιμων χρηματοοικονομικών μέσων.
 
-Δεν επιτρέπεται η διάθεση νέων μετοχών στον ιδιωτικό τομέα σε τιμή κατώτερη της τιμής κάλυψης αυτών από το Ταμείο στο πλαίσιο της ίδιας έκδοσης. Η τιμή διάθεσης στον ιδιωτικό τομέα δύναται να είναι χαμηλότερη της τιμής προηγούμενων καλύψεων μετοχών από το Ταμείο, ή της τρέχουσας χρηματιστηριακής τιμής.